De Canon van Friesland (Fries: Kanon fan de Fryske skiednis) is een lijst van 41 (11 en 30) onderwerpen met daarin de belangrijke gebeurtenissen in de geschiedenis van Friesland.

De canon van Friesland is een provinciaal vervolg op de Canon van Nederland in navolging van de Canon van Groningen.

De canon werd in opdracht van de Provincie Friesland door een onafhankelijke commissie ontwikkeld en stond onder eindredactie van Goffe Jensma.

Op 11 november 2008 werd de canon gepresenteerd. Jannewietske de Vries, gedeputeerde van de provincie Friesland, kreeg de canon in boekvorm aangeboden. Daarna werd de website 11en30.nu gelanceerd. Deze werd geproduceerd door Tresoar en Omrop Fryslân. Deze onderwerpen uit de Friese geschiedenis zijn een hulpmiddel voor het onderwijs in Friesland.

Lijst van thema's Hieronder een lijst van thema's uit de Canon van Friesland en daarmee corresponderende wikipedia-pagina's. De informatie van de Canon is actueel. Dat geldt helaas niet altijd voor de pagina's op wikipedia.

Onderwerp Omschrijving Tijdvak Afbeelding 1 De Koe De komst van boeren en koeienUs Mem ca. 3400 v. Chr.90px|Us Mem 2 De Hludana-steen In contact met de RomeinenSchrijfplankje van Tolsum 12 v.Chr. tot 40090px|Hludana steen (Fries Museum) 3 Hogebeintum Friesland in de terpentijd Ca. 600 v. Chr. tot 1000 n. Chr.90px|Terp van Hogebeintum 4 Schippers en kooplieden De bloeitijd van de handelDorestad, NoormannenMuntschat Tzummarum 450-120090px|Muntschat Tzummarum 5 Radboud en Bonifatius Een heidense koning en een christelijke martelaar 689-75490px|Bonifatius 6Friesland als kloosterland De glorie van de kloosters 1100-158090px|De schiere monnik 7 De Friese Vrijheid Liever dood dan slaaf!Slag bij Warns, Schieringers en Vetkopers 1250-149890px|Monument Warns 8 Het Oudfriese recht Van Lex Frisionum tot Oude Druk 800-150490px|Oude Druk 9 Edzard I van Oost-Friesland(Edzard Cirksena) Bouwer van een Friese staat 1462-152890px|Edzard Cirksena 10 Grote Pier Vrijheidsheld of barbaar? 1480-152090px|Grote Pier 11 De Aytta's Friezen in vorstendienst 1499-157790px|Viglius van Aytta 12 Menno Simons De doperse Reformatie in Friesland 1496-156190px|Menno Simons 13 Water Zoet en zout, vriend en vijand.Admiraliteit van Friesland, skûtsjesilen 600 v. Chr. - nu90px|Skûtsjesilen Earnewâld 14 De calculerende boer Het rekenboek van Rienck Hemmema 1569-157390px|Rekenboek van Rienck Hemmema 15 De Universiteit van Franeker Transformatorhuisje van geleerdheid 1585-184390px|Universiteit van Franeker 16 Gysbert Japicx Sljocht en rjocht (gewoon en rechtdoorzee) 1603-166690px|Gysbert Japicx 17 Anna Maria van Schurman Geleerd en gelovig 1607-167890px|Anna Maria van Schurman 18 Sicco van Goslinga Edelman, regent, diplomaat 1661-173190px|Sicco van Goslinga 19 Maria Louise van Hessen-Kassel De Nassaus in Friesland 1688-176590px|Maria Louise van Hessen-Kassel 20 Eise Eisinga Wonen in een planetarium 1744-182890px|Eise Eisinga 21 Van republiek tot eenheidsstaat Gewezen vrije FriezenVierde Engels-Nederlandse Oorlog, PatriottenKollumer Oproer, Franse tijd in Nederland 1780-181390px|Exercitiegenootschap van Sneek (Fries Scheepvaart Museum) 22 Joost Hiddes Halbertsma 'Mister Fryslân' 1789-186990px|Joost Hiddes Halbertsma 23 Het Oera Linda-boek Het gemystificeerde Friesland 186790px|Oera Linda 24 Domela en Piter Jelles Armoede en charisma 1880-190090px|Piter Jelles 25 Naar het ‘lân fan dream en winsken’ Emigratie naar de Verenigde Staten.Landbouwcrisis van 1880 1845-191490px|Vrijheidsbeeld (New York) 26 Margaretha Geertruida Zelle Mata Hari 1876-191790px|Mata Hari 27 Het gouden oorijzer Materiële cultuur en Friese identiteit 1840-190090px|gouden oorijzer 28 Boter De Friese AEX-index.Zuivelfabriek Freia 0-nu90px|Zuivelfabriek Freia 29 Douwe Kalma Friesland en de wereld 1896-1953 30 De Afsluitdijk Friesland verbonden met Holland 193290px|De Afsluitdijk 31 Titus Brandsma Een Roomse Fries 1881-194290px|Titus Brandsma 32 De melkstaking Staken was nog nooit zo gevaarlijk 194390px|Monument ter herinnering aan de melkstaking van April Mei 1943 in Suameer 33 Abe Lenstra Een Friese sportheld 1920-198590px|Abe Lenstra 34 Kneppelfreed Taalstrijd met wapenstok en waterkanon.Gedenksteen Kneppelfreed 195190px|Gedenksteen Kneppelfreed 35 De Elfstedentocht Carnaval op het ijs 1909-199790px|Elfstedenrijder 36 Hendrik Algra De emancipatie van de kleine luyden 1920-195090px|Hendrik Algra 37 Toerisme op het Wad Uitwaaien op een eilandVlieland, Terschelling, Ameland, Schiermonnikoog 1800-90px|Veerbootterminal 38 De ruilverkaveling De invloed van een Fries voorbeelddorpRottevalle Tweede helft 20e eeuw90px|ruilverkaveling 39 Industrialisatie Zwaartepunt verschoven naar de Wouden.Philips in Drachten 1949 40 Gerrit Benner Een Leeuwarder schilder en zijn Friese landschap 1897-1981 41 Het Fries Het verhaal van een taal Ca. 600 - nu

De canon van Friesland en de canon van Nederland hebben één onderwerp gemeen: Eise Eisinga.

Externe links De Fryske Kanon De Kanon fan de Fryske Skiednis

Literatuur Rinze Boersma, Kerst J. Huisman, Gieneke Arnolli & Klaske Hiemstra, De canon van de geschiedenis van Friesland in 11 en 30 vensters, Leeuwarden: Afûk 2008 (ook als: De kanon fan de skiednis fan Fryslân yn 11 en 30 finsters, Leeuwarden: Afûk 2008) Kerst Huisman, 'Friesland heeft zijn eigen verhaal. Pleidooi voor een niet-Randstedelijke geschiedeniscanon', discussiestuk Feriening Frysk Underwiis, 2007 Categorie:Geschiedenis van Friesland Categorie:Cultuur in Friesland Friesland