De Mol is een Belgisch spelprogramma dat draait om een spel waarbij de kandidaten moeten samenwerken om geld voor een pot te verdienen. Een van hen is de Mol, degene die het spel in het geheim moet proberen te saboteren. De winnaar krijgt de pot.
Sinds 1998 wordt het programma geproduceerd door de productiemaatschappij Woestijnvis, en de eerste drie seizoenen werden tussen 1998 en 2003 uitgezonden door TV1. Sinds seizoen 4 in 2016 wordt het uitgezonden door Play (tot 2025 bekend als Play4, tot 2021 bekend als VIER) en gepresenteerd door Gilles De Coster.
Het tweede seizoen werd in 2000 bekroond met een Gouden Roos van Montreux, een van de belangrijkste internationale televisieprijzen. Het programma won zowel in 2000 als in 2003 ook Humo's Prijs van de Kijker. Op 28 januari 2023 ontving het een Kastaar voor beste TV programma van het jaar en mediamoment van het jaar.
Concept Het programma werd bedacht door Bart De Pauw, Tom Lenaerts, Michiel Devlieger en Michel Vanhove en werd uitgezonden door de VRT. Sinds 2016 wordt het uitgezonden op Play. Het concept is aan meer dan vijftig landen verkocht. Format In het programma reist een groep van tien onbekende Vlamingen naar het buitenland om daar opdrachten uit te voeren waarbij ze geld kunnen verdienen. Een van de deelnemers is echter in het geheim aangewezen als saboteur; de Mol. De Mol probeert de opdrachten te saboteren, waardoor er zo min mogelijk geld in de pot komt. Een sabotage wordt ook wel 'Molactie' genoemd.
De Mol wordt in het diepste geheim gekozen en op voorhand uitgebreid geïnformeerd over de aankomende proeven, behalve in seizoen 7. Daarin werd de Mol pas de eerste dag op locatie gekozen onder de ogen van de andere deelnemers, direct na de eerste opdracht. De Mol moest hierdoor telkens in het geheim worden gebrieft gedurende het programma. Tijdens seizoen 10 moest ook de nieuwe Mol die gekozen werd in aflevering 4 op locatie worden gebrieft over de opdrachten, aangezien deze nog niet was voorbereid op de sabotage.
Aan het eind van elke aflevering moeten de kandidaten 20 vragen over de Mol beantwoorden, met uitzondering van de finale waarin er 30 vragen beantwoord worden (de finale voor 2016 telde 40 vragen). Degene die het minste aantal goede antwoorden over de Mol gegeven heeft, krijgt een rood scherm en valt af. In het geval van een ex aequo valt de kandidaat af die het langst over de vragenlijst heeft gedaan. De Mol kan niet afvallen, maar kan het spel ook niet winnen.
Een vast onderdeel in De Mol is een familiebezoek. Hierbij krijgen de kandidaten een familielid op bezoek dat eventueel meehelpt met bepaalde opdrachten. In seizoen 11 werd dit echter virtueel gedaan, omdat dit seizoen in Arizona werd opgenomen en de familie hier niet zomaar een dag naar toe kon gaan. De familie hielp de kandidaten daarom op afstand via robotjes. Ook in seizoen 13 hielp de familie de kandidaten op afstand omdat dit seizoen in Thailand werd opgenomen en de familie ook hier niet zomaar een dag naar toe kon gaan. Ze deden dit in Vilvoorde met behulp van poppen waarin een luidsprekertje zat, oortjes en een videoverbinding.
Vanaf er nog maar 3 kandidaten overblijven, wordt de finale gespeeld. De finalist die de finaletest het beste heeft gemaakt, wint het geld in de pot. Deze winnaar wordt vlak na de test bekendgemaakt met behulp van lampen op de tafels van de finalisten; de persoon bij wie de lamp gaat branden, is de winnaar. In het geval van een ex aequo tijdens de finaletest worden er eerst 10 extra vragen beantwoord. Als er dan nog steeds sprake is van een gelijkspel wint de kandidaat die zijn vragenlijst als eerste heeft ingevuld. Wie de Mol was, wordt bekendgemaakt vlak na de bekendmaking van de winnaar.
Na de finale is er nog 1 aflevering, de reünie. Die wordt een week later uitgezonden. In deze reünie wordt bekendgemaakt hoe de Mol de opdrachten heeft gesaboteerd en wie de verdachten waren van de afvallers, alsook een aantal verborgen hints doorheen het programma waarmee je had kunnen weten wie de Mol was.
Geschiedenis In Vlaanderen werden er oorspronkelijk twee seizoenen uitgezonden (in 1999 en 2000) op het toenmalige TV1, beide met Michiel Devlieger als presentator. Er zou geen derde seizoen komen, omdat het de gewoonte was van productiemaatschappij Woestijnvis om van elk nieuw programma hooguit twee seizoenen uit te zenden. Het programma was echter zo populair dat voor De Mol een uitzondering gemaakt werd. Zo keken 1,9 miljoen mensen naar de finale-aflevering van de tweede reeks.Kijkcijfers, woestijnvis.be De Mol kreeg dus een derde seizoen, wederom met Michiel Devlieger als presentator.
In 2013 kwam De Mol weer op tafel om ditmaal uitgezonden te worden op VIER.Komt 'De Mol' terug op tv?, tv-visie.be, 19 juni 2013. Gearchiveerd op 2 september 2017. In maart 2014 maakte voormalig presentator Michiel Devlieger bekend dat de kans dat er een nieuw seizoen van De Mol zou komen klein was.Helaas, 'De Mol' komt écht niet meer terug, Het Nieuwsblad, 28 maart 2014. Gearchiveerd op 7 april 2023. Daarna maakte men op 22 juni 2015 bekend dat er een nieuw seizoen kwam, waarvoor onbekende mensen zich konden inschrijven. De presentatie kwam in handen van Gilles De Coster.Vier brengt "De mol" na 13 jaar weer op het scherm, deredactie.be, 22 juni 2015 De bedenkers van De Mol waren niet blij met de nieuwe reeks, maar op 23 december 2015 bereikten Woestijnvis en de bedenkers een akkoord rond De Mol.Woestijnvis heeft akkoord bereikt met de oorspronkelijke bedenkers van 'De Mol', De Standaard, z.d. Gearchiveerd op 6 april 2023.
Het vierde seizoen werd in het voorjaar van 2016 uitgezonden. Sindsdien keert het programma jaarlijks terug. In vergelijking met TV1 werd De Mol bij VIER in 2016 en 2017 op maandag uitgezonden, dit telkens in de periode van februari t/m maart. Sinds 2018 wordt het echter weer op zondag uitgezonden.'De Mol' kiest voortaan voor zondag, De Standaard, z.d. Gearchiveerd op 23 april 2023. Sindsdien wordt het jaarlijks uitgezonden in de periode van maart t/m mei. De opnames worden gemaakt in het najaar van het jaar ervoor(in oktober en november).
Sinds 2017 wordt er meer ingezet op interactie met de kijker. Zo ging Gilles Van Bouwel in 2017 live op de Facebookpagina van VIER om over De Mol te praten, met onder anderen de afvaller. In 2018 evolueerde dit in een breed kijkersforum voor de fans uitgezonden onder de naam Café De Mol. Het eerste seizoen in 2018 werd gepresenteerd door Frances Lefebure en Gilles Van Bouwel.Frances Lefebure en Gilles Van Bouwel openen Café De Mol, communicatie.vier.be, 12 maart 2018 Lefebure werd na één seizoen vervangen door Élodie Ouédraogo die het tweede (2019) en derde (2020) seizoen mee presenteerde. In 2021 was er geen Café De Mol door de coronapandemie. Wel was er nog een kickoff-aflevering en werden gedurende het seizoen nog interviews met de afvallers uitgezonden, allen eveneens gepresenteerd door Gilles Van Bouwel. Ook werd er meer ingezet op achter de schermen video's. Om diezelfde reden werd dit seizoen, dat oorspronkelijk in Rusland zou worden opgenomen, verplaatst naar Duitsland. Een vliegreis was door de coronapandemie niet mogelijk. Door in Duitsland op te nemen kon worden volstaan met een autoreis, zodat dit seizoen dan toch door kon gaan. In 2022 keerde Café De Mol terug, dit keer gepresenteerd door Dennis Xhaët. Café De Mol was in 2022 ook een fysiek bestaand café, de Antwerp City Brewery dat buiten de opnames bezoekbaar was. In de jaren tussen 2018 en 2020 werden de opnames altijd gedaan vanuit Vilvoorde. In 2022 waren er ook nog eveneens aparte interviews gedaan met de afvallers onder de naam 'Je was een goede kandidaat'. Sinds 2023 worden de opnames van Café De Mol gehouden vanuit Play Zuid in Antwerpen. In 2025 werd dit aangevuld met zgn. "Watchparty's", waarbij fans van het programma de afleveringen met z`n allen op groot scherm kunnen zien.
In het tiende seizoen stopte de mol voor het eerst vroegtijdig. De mol had het gevoel zichzelf te hebben verraden omdat hij in zijn slaap had gepraat over een opdracht waarbij geld was verdiend. Hierdoor durfde hij niet meer te slapen en werd een acuut slaaptekort opgebouwd. Als gevolg hiervan ging zijn mentale en fysieke gezondheid achteruit en was hij niet meer in staat om zijn rol te vervullen en het seizoen af te maken. Hij moest daarom vroegtijdig afhaken en worden vervangen. Er werd daarom een vervangende mol geselecteerd uit de resterende kandidaten. De nieuwe mol werd gekozen op basis van een gesprek met Gilles, volgens een vergelijkbaar systeem als in seizoen 7 (Vietnam). Met deze nieuwe Mol werd het seizoen afgemaakt.
Met de terugkeer in 2016 worden er ook evenementen gehouden waarbij de finale live op groot scherm wordt vertoond in de bioscoop in Antwerpen tegelijk met de uitzending op televisie. Dit werd voor het eerst gedaan in 2016. De edities van 2020 en 2021 gingen niet door vanwege de coronapandemie die in 2020 uitbrak. In 2022 werd er tijdens het tiende seizoen voor een andere aanpak gekozen en zorgde het tiende seizoen voor een andere primeur. Zo was de finale een echte live show waarin de drie finalisten nog het allerlaatste spel moesten spelen om geld te verdienen voor de pot. Ook de kijkers hadden hier invloed op. De kandidaten zelf moesten de laatste 5 vragen van de finaletest invullen, deze gingen over het laatste spel dat ze moesten spelen. De livefinale vond een half jaar na de reis plaats in Paleis 12 in Brussel. In 2023 en de jaren erop werd er teruggekeerd naar een evenement waarbij de finale live op groot scherm wordt vertoond.
Eén opdracht werd gedaan in twee seizoenen. Dit was de opdracht met de "Doos van Pandora" uit seizoen 8. Deze werd in dat seizoen niet geopend, waardoor de gevolgen hiervan nooit duidelijk waren geworden. Om dit mysterie te kunnen oplossen besloten de makers van het programma de "Doos van Pandora" in seizoen 12 te laten terugkeren en daarbij de verleiding om deze te openen groter te maken door naast de naam van de Mol ook 8 pasvragen in de doos te doen. Zo hoopten ze dat de doos in dat seizoen wel geopend zou worden en alsnog duidelijk werd wat de gevolgen daarvan zouden zijn. Ze slaagden in deze opzet, de doos werd dit seizoen wel geopend en de gevolgen waren dat de pot leeg zou lopen en alle kandidaten tegelijk op een knop moesten drukken om dit te stoppen.
Overzicht van alle seizoenen