Met het Mes op Tafel is een Nederlands spelprogramma, gepresenteerd door Sjoerd van Ramshorst; eerdere presentatoren waren Herman van der Zandt en Joost Prinsen. Het televisieprogramma, uitgezonden door Omroep MAX, combineert de bluf en de inzetten van poker met een kennisquiz.
Ontstaan Het programma is in 1996 ontstaan doordat Prinsen dacht aan koffiehuizen waar hij zag dat knappe bollen bij het pokeren vaak verloren van loodgieters. Hij bedacht toen met Jan Kok een quiz waarbij de spelers geld kunnen inzetten om de druk te verhogen. Zoals bij poker kan de tegenstander meegaan, verhogen of passen. Na een jaar stond het format van Met het mes op tafel goed in de verf.
Geschiedenis De eerste uitzending was op 2 mei 1997 bij de NPS. Barvrouw Mylou Frencken is er vanaf het tweede seizoen bij; in het eerste seizoen was Ellen Pieters barvrouw. Vanwege de fusie van NPS, Teleac en RVU tot NTR in september 2010 was daar geen ruimte meer voor het programma. Omroep MAX zette het programma al op 6 oktober voort en heeft het sindsdien uitgezonden.
In 2005 zond Canvas een Belgische versie uit, gepresenteerd door Jo Van Damme.
De intromuziek is Das Lied von der Unzulänglichkeit des menschlichen Strebens uit de Dreigroschenoper.
In het voorjaar van 2015 werd vaste presentator Joost Prinsen vanwege familieomstandigheden tijdelijk vervangen door Herman van der Zandt, die in 1998 deelnemer was geweest aan de quiz. In september 2015 bleek dat Prinsen niet terug zou keren als presentatorJoost Prinsen niet terug bij Met het mes op tafel, NU.nl, 5 september 2015. Gearchiveerd op 10 mei 2023.De Volkskrant, 5 september 2015 . Gearchiveerd op 12 mei 2023. en Van der Zandt, die eigenlijk vier weken zou invallen, werd toen de vaste presentator.NOS Communicatie, 5 oktober 2015. Gearchiveerd op 5 maart 2016. Toen Herman van der Zandt per 1 januari 2024 naar KRO-NCRV ging om Philip Freriks op te volgen als presentator van De Slimste Mens, eiste zijn nieuwe werkgever dat hij zou stoppen met Met het Mes op Tafel.
Het programma wordt in seizoenen van vier weken uitgezonden, afwisselend met Per Seconde Wijzer. Vanaf het voorjaar van 2016 werd de quiz tijdelijk vijf keer per week uitgezonden. Op de vierde dag kwamen de verliezers van de finale van de drie dagen daarvoor terug; op de vijfde dag kwamen de winnaars van de eerste drie dagen terug. Deze opzet is in latere seizoenen weer teruggedraaid.
Op 15 november 2016 was de vijfhonderdste aflevering. Op 5 april 2019 werd in het kader van het zestigjarig jubileum van het NOS-programma Studio Sport een speciale aflevering uitgezonden onder de titel Met het Bord op Schoot. Deze special stond geheel in het teken van sport. In plaats van drie individuele spelers waren er drie koppels, bestaande uit een olympisch kampioen en een presentator van Studio Sport. Het geld van de winnaars ging naar een door hen gekozen goed doel.
Omdat pianist Martin van Dijk begin 2016 ernstig ziek was, werd hij vervangen door Nico van der Linden. Van Dijk overleed in juni 2016. In het najaar werd de broer van Martin van Dijk, Klaas van Dijk, de vaste pianist.
Muziekvragen worden dikwijls begeleid door zang van "barvrouw" Mylou Frencken. Opnameleider Fred (hij liet ook af en toe een voorwerp zien waarover een vraag gesteld werd) nam in november 2021 na vijfentwintig jaar afscheid tijdens de laatste aflevering van het seizoen.
Bijzondere afleveringen
In 2020 en 2021 werd het programma vanwege de coronacrisis zonder publiek uitgezonden. Ook de show werd aangepast: de kandidaten speelden aan een grotere tafel en de presentator verdeelde het met een bakje aan een lange stok, alles om voldoende afstand te houden. In juni 2022 werd het vijfentwintigste seizoen gevierd met Joost Prinsen als eregast in de slotuitzending. In april 2023 keerde Joost Prinsen voor twee weken terug als presentator om de zieke Herman van der Zandt te vervangen.Joost Prinsen keert tijdelijk terug bij Met het mes op tafel AD.nl, 10 april 2023. Gearchiveerd op 19 juni 2023. De negenhonderdste aflevering was op 1 mei 2023. Op 21 december 2023 presenteerde Van der Zandt zijn laatste reguliere aflevering, en op oudejaarsavond een oudejaarsspecial van het programma met zes bekende deelnemers, waaronder Maarten van Rossem en Philip Freriks. Aan het eind van deze special liep Van der Zandt van tafel en werd hij in de coulissen 'afgelost' door Sjoerd van Ramshorst, die het programma vanaf 12 februari 2024 presenteert. Net als Joost Prinsen presenteert hij de deelnemers aan de bar, terwijl Van der Zandt dat aan de tafel deed. De duizendste aflevering was op 19 december 2024. Het was een finale en ook de verjaardag van barvrouw Frencken. Naast Sjoerd van Ramshorst stelden ook oud-presentatoren Joost Prinsen en Herman van der Zandt een vraag. Op 24 november 2025, de eerste aflevering na het overlijden van Joost Prinsen, gaven Sjoerd, Klaas en Milou een eerbetoon. Tijdens de quiz werden er vragen gesteld over het oeuvre van Prinsen. Ook hangt er sindsdien een foto van hem achter de bar van het "café". Op oudejaarsavond 2024 en 2025 waren er oudejaarsspecials met bekende Nederlanders, net als in 2023. In de oudejaarsspecial van 2025 werd Joost Prinsen nogmaals herdacht.
Spelregels Het spel wordt gespeeld in zeven rondes. De deelnemer die na de vierde ronde het minste geld heeft, moet de speeltafel verlaten en gaat aan de bar zitten. De overgebleven kandidaten spelen dan nog twee gewone rondes en een finaleronde. Een speler die in een ronde past, doet niet meer mee aan die ronde, maar kan wel doorgaan naar de volgende ronde als hij voldoende geld heeft.
Vragen De presentator stelt in elke ronde vier vragen, die de deelnemers beantwoorden met een elektronische pen. De spelers zien alleen hun eigen antwoorden, maar de kijkers zien ze allemaal. Zolang de vier vragen nog niet gesteld zijn, mag een deelnemer een of meerdere antwoorden vervangen. Schrijffouten zijn toegestaan als duidelijk is wat er bedoeld wordt, behalve bij spellingsvragen. Bij persoonsnamen volstaat de achternaam, tenzij anders aangegeven.
Inleg De deelnemers krijgen 750 euro als startgeld en leggen in elke ronde een bedrag in de pot. De minimuminleg verdubbelt tot aan de vierde ronde: 10, 20, 40 en ten slotte 80 euro, wat daarna gelijk blijft.
Na het stellen van de vragen mag een deelnemer in beurtvolgorde (van links naar rechts) geld inzetten of passen. De inzet is minimaal 10 en maximaal 50 euro. De overige deelnemers kunnen evenveel zetten, bijzetten of passen. Dan geeft de presentator de antwoorden. De overgebleven deelnemers kunnen opnieuw inzetten of passen. De deelnemer die op de eerste hand zit, krijgt te zien hoeveel goede antwoorden die heeft en moet dat aantal noemen. Vervolgens kunnen de overige deelnemers nog eens geld inzetten.
Shoot-out Als meerdere deelnemers niet gepast hebben en evenveel juiste antwoorden hebben, bepaalt een shoot-out de winnaar van de ronde. Wie een antwoord denkt te weten, drukt dan op de knop en moet zonder verder na te denken antwoord geven. Bij een juist antwoord is hij winnaar; bij een onjuist antwoord gaat de inzet naar de ander of de anderen. Bij drie deelnemers volgt er na een fout antwoord nog een shoot-out voor de overige twee kandidaten. Als geen enkele deelnemer op de knop drukt, geeft de presentator het antwoord en volgt er een nieuwe shoot-out.
Bij een shoot-out in de vierde ronde (de afvalronde) gelden dezelfde regels, alleen gaat het niet om geld, maar om het verlaten van het spel.
Finaleronde In de finaleronde moet de deelnemer met het minste geld alles inzetten. De andere deelnemer stort hetzelfde bedrag en heeft een speciale mogelijkheid: na de vier vragen kan hij er eentje laten vervangen door een andere uit dezelfde categorie. Na de vragen en de eventuele vervanging volgen alle goede antwoorden. De deelnemer die aan het eind van de finaleronde de meeste goede antwoorden heeft, is de winnaar en krijgt het geld uit de pot en het geld dat eventueel is overgebleven van zijn vorige rondes. Ook in de finaleronde volgt bij een gelijk aantal goede antwoorden een shoot-out. In dat geval is de kandidaat die het eerst op de knop drukt en het goede antwoord geeft de winnaar. Bij een fout antwoord wint de andere kandidaat.
In het geval dat beide deelnemers bij het ingaan van de finaleronde evenveel geld hebben, wijst een shoot-out uit wie een vraag mag vervangen.
Als er te weinig geld in de pot zit, kan het aantal rondes beperkt worden. Dit gebeurde in de aflevering van 23 oktober 2018: er werd een ronde geschrapt, omdat er na de vijfde ronde niet voldoende was voor nog twee spelrondes. De zesde spelronde was toen de finaleronde.
Als de ene deelnemer bij het ingaan van de laatste ronde meer dan drie keer zo veel geld heeft als de andere, heeft deze de aflevering gewonnen. De laatste ronde wordt nog wel gespeeld. De winnaar kan zo zijn winst nog verhogen. Wint de verliezende deelnemer de laatste ronde, dan vloeit dat geld terug naar de omroep.
Categorieën Voor het stellen van de vraag wordt aangegeven in welke categorie de vraag valt. De meeste categorieën komen twee keer per uitzending aan bod. Het gaat om:
In 2007 werd de categorie Straatnamen toegevoegd, in 2012 werden voor het eerst vragen gesteld in de categorie Over de grens, met vragen over buitenlandse uitdrukkingen. Dan is er nog de categorie Grabbelton, waarbij het gaat om een vraag die niet in een van de andere categorieën valt. Deze categorie wordt gespeeld in de vierde vraag van de vierde ronde; dit is de laatste ronde voordat een van de kandidaten afvalt. In de finale-afleveringen op donderdag dient bij deze vraag de stem van een Bekende Nederlander geraden te worden. In de afleveringen van 18 januari 2022 en 14 oktober 2024 werd ook een shoot-out-vraag uit deze categorie gesteld. Op 18 januari 2022 was dat de shoot-out-vraag van de laatste ronde en op 14 oktober 2024 was dat de shoot-out-vraag van de eerste ronde. In het voorjaar van 2018 kwam er de Weekcategorie bij – elke week was er een andere categorie, waarover in die aflevering één vraag werd gesteld. In 2017 is de categorie Uit de oude doos erbij gekomen omdat Met het Mes op Tafel in dat jaar 20 jaar bestond. Er werd een fragment getoond uit een van de eerdere seizoenen, waarin Joost Prinsen of Herman van der Zandt (bij afleveringen van na september 2015) een vraag stelt. De kandidaten moeten die oude vraag dan beantwoorden. Deze categorie kwam terug in 2022, toen het programma 25 jaar bestond.
Externe link Met het Mes op Tafel (Omroep MAX)
Categorie:Nederlands spelprogramma Categorie:Quiz Categorie:Programma van VRT CANVAS Categorie:Televisieprogramma van MAX Categorie:Televisieprogramma van de NPS Categorie:Programma op NPO 2 Categorie:Programma op NPO 3