Northwest Airlines-vlucht 253 was een passagiersvlucht tussen Schiphol en Detroit Metro Airport die op 25 december 2009 doelwit was van een mislukte aanslag door al Qaida. De vlucht werd uitgevoerd met een Airbus A330 van Northwest Airlines, in de kleuren van moedermaatschappij Delta Air Lines, en had 289 inzittenden aan boord.
Het toestel vertrok om 08.29 uur (CET)Mislukte aanslag op vlucht Schiphol, RTL Nieuws, 26 december 2009 vanaf Schiphol. Twintig minuten voor de landing probeerde een Nigeriaanse man het toestel op te blazen met pentriet. Toen dat mislukte werd de man overmeesterd door een medepassagier en de bemanningsleden, van wie er twee lichte verwondingen opliepen.Heldenrol voor Nederlander bij aanslagpoging, de Volkskrant, 26 december 2009 Passenger Tries To Blow Up Airliner, WWJ Newsradio 950, 25 december 2009 Er ontstond slechts een kleine brand.Mislukte aanslag op vlucht NWA, De Telegraaf, 26 december 2009
Verloop Umar Farouk Abdulmutallab kocht op 16 december zijn retourticket voor de vlucht Lagos-Amsterdam-Detroit in Accra. Key dates surrounding the Christmas Day attack, WTOP News, 28 december 2009 Op kerstavond, 24 december 2009, vertrok de 23-jarige Nigeriaanse man, om elf uur 's avonds, vanuit de stad Lagos met KLM-vlucht 588 richting Amsterdam.Dader kwam vanuit Lagos, NU.nl, 26 december 2009 Hij bracht drie uur door op Schiphol waarna hij in de Airbus A330-300 van Northwest Airlines stapte.Dader verbleef drie uur op Schiphol, De Telegraaf, 26 december 2009 Getuigen meldden later dat Abdulmutallab zich gedurende de vlucht ruim twintig minuten had opgesloten in het toilet. Hij klaagde over maagklachten en trok een deken over zich.
Ongeveer twintig minuten voor de landing, terwijl het toestel zich boven Ontario tussen de steden Toronto en London bevond, Airliner drama played out over Ontario, Toronto Star, 27 december 2009 probeerde Abdulmutallab de explosieven te ontsteken. Passengers’ Quick Action Halted Attack, The New York Times, 26 december 2009 Hij zou geprobeerd hebben de explosieven die in zijn 'bomonderbroek' zaten in contact te brengen met vloeibaar zuur, opdat een chemische reactie zou ontstaan. De medepassagiers hoorden het geknal, alsof een rotje was afgestoken. Meerdere passagiers merkten het voorval op, waarna een Nederlandse passagier, Jasper Schuringa, naar de verdachte toe rende om hem samen met leden van de bemanning te overmeesteren.Schuringa: ik zag meteen, dit is een aanslag, NOS, 26 december 2009 Ze doofden het vuur en sleepten Abdulmutallab naar het businessclasscompartiment, waar hij in de handboeien werd geslagen.Een explosie op stoel 19A, NRC Handelsblad, 28 december 2009
Door de mislukte aanslag liep Abdulmutallab derdegraads brandwonden op aan zijn benen, armen en handen.Abdulmutallab voorgeleid aan de rechter, De Telegraaf, 27 december 2009
Explosieven De substantie die Abdulmutallab probeerde te ontsteken bestond uit 80 gram penta-erytritoltetranitraat (PETN, ook wel pentriet), een extreem explosieve stof.Foto's 'bom-onderbroek' uitgelekt, de Volkskrant, 29 december 2009 Het poeder zat ingenaaid bij het kruis van zijn onderbroek. EXCLUSIVE: Photos of the Northwest Airlines Bomb, ABC News, 28 december 2009
Vluchtinformatie Vlucht 253 van Schiphol naar Detroit Metropolitan Wayne County Airport is een dagelijkse trans-Atlantische lijnvlucht. De vlucht wordt uitgevoerd door Northwest Airlines, maar kan ook worden geboekt als de KLM-vlucht KL 6253, door de code sharing-overeenkomst tussen Air France-KLM en Delta Air Lines, de nieuwe eigenaar van Northwest. De desbetreffende Airbus A330-300 werd in het najaar 2007 afgeleverd en was net twee jaar oud. Airbus A330 - MSN 859, Airfleets.net, geraadpleegd op 30 december 2009 Het toestel dat voor vlucht 253 werd gebruikt, met als registratienummer N820NW, is sinds november 2009 in de kleuren van de nieuwe eigenaar gespoten, hoewel de vlucht nog steeds onder NWA's naam werd uitgevoerd.
Betrokken personen Daders Umar Farouk Abdulmutallab
thumb|Umar Farouk Abdulmutallab, de verdachte van de mislukte aanslag Umar Farouk Abdulmutallab, de dader van de mislukte aanslag, is de jongste van 16 kinderen van Alhaji Umaru Muttalab, oud-voorzitter van de First Bank of Nigeria (de grootste financiële instelling van Nigeria), oud-minister en invloedrijk zakenman. Zijn familie stamt uit Funtua, in de Nigeriaanse deelstaat Katsina, en behoort tot de bovenklasse van het land. Hij groeide op in een gematigd islamitisch milieu en ging naar de Britse School in Lomé, de hoofdstad van Togo. Daar was hij een onopvallende leerling met goede resultaten. Een oud-leraar vertelde aan de BBC dat hij toen zeer religieus was en extreme opvattingen vertolkte.Umar Farouk Abdulmutallab: welgesteld, slim, beleefd en radicaal, de Volkskrant, 28 december 2009
Vanaf 2005 studeerde hij werktuigbouwkunde aan het University College in Londen.Abdulmutallab aangeklaagd voor aanslag, NOS, 26 december 2009Mislukte aanslag op vlucht Schiphol-Detroit, NU.nl, 26 december 2009 Hier was hij voorzitter van de Islamic Society van de universiteit. Hij woonde in een duur appartement aan de Mansfield Street in de Londense West-End. In 2008 behaalde hij zijn diploma, waarna hij Arabisch wilde studeren. Zijn vader, die zich ongerust maakte over de radicalisering van zijn zoon, stelde voor dat deze daartoe naar Dubai zou gaan, maar Abdulmutallab koos voor Jemen. In oktober 2009 verbrak hij het contact met zijn familie, hij verbleef al sinds augustus in Jemen waar hij, naar eigen zeggen, een training van Al Qaida volgde.
Zijn vader vond de opvattingen van zijn zoon verdacht en werd ongerust, waarop hij de Amerikaanse ambassade in Abuja en de autoriteiten in Nigeria, Saoedi-Arabië en Jemen informeerde.
Ibrahim al-Asiri Ibrahim al-Asiri wordt gezien als het brein van de aanslag. Ibrahim al-Asiri: the genius on a quest to build the untraceable bomb, The Telegraph, 4 juli 2014 Hij is de bommenmaker van Al Qaida op het Arabische schiereiland en goed vertrouwd met penta-erytritoltetranitraat (PETN), dat hij bij een latere aanslag op een cargovliegtuig opnieuw zou gebruiken. Hij wordt als een van de gevaarlijkste terroristen gezien, en staat op de lijst van meest gezochte personen.Wanted - Ibrahim Hassan Tali al-Asiri, Rewards for Justice
Jasper Schuringa Jasper Schuringa, de passagier die ingreep en zo mogelijk bijdroeg aan het mislukken van de aanslag, was van Schiphol op weg naar Detroit Metro Airport om familie in Miami en vrienden in Costa Rica te bezoeken.Hollandse Jasper overmeestert terrorist, De Telegraaf, 26 december 2009 Hij verklaarde onmiddellijk te hebben gereageerd toen Umar Farouk Abdulmutallab poogde een explosie te veroorzaken. Schuringa doofde samen met de bemanning het vuur en hield Abdulmutallab in bedwang.
Vicepremier Wouter Bos bedankte Schuringa na de verijdelde aanslag telefonisch namens het kabinet. Koningin Beatrix 'liet haar waardering blijken', de RVD wilde niet zeggen op welke manier. Op 21 mei 2010 ontving Schuringa uit handen van destijds waarnemend burgemeester Lodewijk Asscher de Gemeentelijke Eremedaille van Amsterdam voor de 'uitzonderlijke heldhaftigheid' die hij toonde tijdens de vlucht waardoor een ramp werd voorkomen.Gemeentelijke medaille voor Jasper Schuringa, gemeente Amsterdam, 21 mei 2010Medaille voor 'superheld' Jasper Schuringa, AT5, 21 mei 2010 In december 2010 ontving Schuringa tevens de Zilveren Medaille van het Carnegie Heldenfonds voor zijn betrokkenheid bij de gebeurtenissen van vlucht 253.Twee zilveren medailles in één week !, Stichting Carnegie Heldenfonds, 27 december 2010
Afloop en gevolgen Na de landing op Detroit Metro Airport werd de dader gearresteerd en verhoord door de FBI. De man beweerde dat hij namens het terreurnetwerk Al Qaida had gehandeld en dat hij de explosieven had verkregen in Jemen.Mislukte aanslag aan boord vliegtuig, de Volkskrant, 26 december 2009
Op 28 december eiste AQAS, de Arabische vleugel van Al Qaida, de mislukte aanslag op.Al Qaeda eist mislukte aanslag op, VRT, 28 december 2009 Al-Qaeda wing claims Christmas Day US flight bomb plot, BBC News, 28 december 2009 Eén dag later, na de persconferentie van president Barack Obama, verklaarden anonieme regeringsmedewerkers dat de Amerikaanse inlichtingendiensten al enige tijd op de hoogte waren van een mogelijke terreurdreiging.'VS wisten vooraf van mogelijke terreurdaad', NRC Handelsblad, 30 december 2009 U.S. Had Early Signals of a Terror Plot, Officials Say, The New York Times, 29 december 2009 Op 2 januari 2010 verklaarde president Obama dat Al Qaida verantwoordelijk is voor de mislukte aanslag. Obama blames al-Qaeda for Christmas Day jet 'bomb', BBC News, 2 januari 2010
Onderzoek en rechtszaak Onderzocht werd waardoor het explosief zo weinig schade kon aanrichten en of de overmeestering een rol heeft gespeeld bij het voorkomen van erger. Abdulmutallab is twee dagen na het incident overgeplaatst van het ziekenhuis waar hij aan zijn verwondingen werd behandeld, naar een federaal ziekenhuis in Milan. Op 26 december werd er officieel aangifte gedaan in het United States District Court for the Eastern District of Michigan door Theodore James Peisig, speciaal agent van de FBI, wegens het plaatsen van een 'verwoestend apparaat' in de nabijheid van een Amerikaans vliegtuig en de poging tot het verwoesten van een Amerikaans toestel voor burgerluchtvaart. Criminal Complaint: United States of America vs. Umar Farouk Abdulmutallab (pdf), The New York Times, (ingediend op) 26 december 2009
Het Amerikaanse Openbaar Ministerie stelde de federale officier van justitie Jonathan Tukel, de chef van een antiterreureenheid, en Eric Straus, een voormalige chef van diezelfde eenheid, aan voor deze rechtszaak. Op diezelfde dag, 26 december, werd Abdulmutallab in het ziekenhuis officieel aangeklaagd en voorgeleid aan rechter Paul D. Borman. Detroit flight terrorism suspect in court Monday, The Detroit News, 26 december 2009
Abdulmutallab werd op 8 januari 2010 gehoord. Nigerian man charged in Christmas airliner attack, Houston Chronicle, 26 december 2009 Hij werd verdedigd door Miriam Seifer en Jill Price, die door de Amerikaanse Staat zijn aangewezen als zijn advocaten. Metro Airport Terror Case Hearing Cancelled, WXYZ, 28 december 2009Onderbroekbom moest 300 mensen doden, NU.nl, 11 oktober 2011
Op 16 februari 2012 werd Abdulmutallab veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf zonder mogelijkheid van vervroegde invrijheidstelling.
Maatregelen op luchthavens Naar aanleiding van dit voorval werden de veiligheidsmaatregelen op alle Amerikaanse luchthavens en vliegvelden waarvandaan naar de Verenigde Staten wordt gevlogen, waaronder Brussels Airport en Schiphol, voor onbeperkte tijd aangescherpt.Extra controles Schiphol direct ingevoerd, de Volkskrant, 26 december 2009
Op 30 december 2009 maakte de minister van Binnenlandse Zaken, Guusje ter Horst, tijdens een persconferentie bekend dat bodyscanners naar aanleiding van deze poging tot een aanslag binnen drie weken in gebruik zouden worden genomen op Schiphol voor vluchten naar de Verenigde Staten.Alle passagiers naar VS door bodyscan, de Volkskrant, 30 december 2009 Tot die tijd zouden alle passagiers worden gefouilleerd.Bodyscanner ingezet op alle vluchten naar VS, NRC Handelsblad, 30 december 2009
Zie ook American Airlines-vlucht 63 Geplande aanslagen op trans-Atlantische vliegtuigen in 2006
Categorie:Aanslag in Nederland Categorie:Aanslag in de Verenigde Staten Categorie:Niet-uitgevoerde aanslag Categorie:Al Qaida-netwerk Categorie:Delta Air Lines Categorie:Terrorisme in Nederland Categorie:Gebeurtenis in 2009