260px|thumb|De baak Kugelbake van Cuxhaven, Duitsland 260px|thumb|Olieverfschilderij dat het dagmerk Bremer Bake toont op de zandbank Hohe Weg in het estuarium van de Wezer.

Een kaap of zeekaap is een baken voor de scheepvaart en is een markant herkenningspunt in het landschap waarvan het gebruik honderden jaren teruggaat. Ze wordt gebouwd op zandplaten, het uiteinde van pier of dam of boven op een duintop. Kapen zijn meestal een dagmerk-baken voor de scheepvaart.

Constructie Een kaap heeft meestal geen licht en is overdag goed herkenbaar door de specifieke vorm die per kaap verschillend is.

Er bestaan zowel metalen als houten kapen. Houten kapen hebben meestal een vierkante grondvorm bestaande uit vier palen die schuin tegen elkaar zijn geplaatst, waarop afhankelijk van de gekozen vorm hout is bevestigd. Een metalen kaap is doorgaans een opengewerkte toren of stellage, gemaakt van bijvoorbeeld gietijzer, met meestal een zeshoekige grondvorm.

Etymologie Het "kaap" als aanduiding voor een baken voor de scheepvaart heeft etymologisch een andere oorsprong dan het "kaap" uit bijvoorbeeld Kaap de Goede Hoop. Deze laatste is afgeleid van capo (hoofd), terwijl de eerste afkomstig is van een Oudmiddelnederlands woord voor kijken.Woordenboek der Nederlandsche Taal

Kapen naar land Nederland In Nederland zijn onder andere de volgende kapen bekend: Locatie Naam Bouwjaar Materiaal Coördinaten Oosterend (Texel)IJzeren Kaap IJzeren Kaap 1854 gietijzer EngelsmanplaatRijkswaterstaat plaatst nieuwe kaap op Engelsmanplaat Kaap Engelsmanplaat 2007 hout Schiermonnikoog Willemsduin 1967 hout Schiermonnikoog Kobbeduinen onbekend hout RottumeroogRottemeroog/RottumDe KaapTocht naar Rotumeroog Emder kaap, De Kaap 1883 gietijzer Terschelling Noordkaap, Kleine kaap 1978 staal Griend Kaap Griend onbekend hout Ameland Baken op Het Oerd onbekend hout BoschplaatRottumerplaat: Drenkelingenhuisje en kaap van de Boschplaat. Gearchiveerd op 23 september 2020. Kaap op de Boschplaat 1889 hout De kaap op de Boschplaat bestaat sinds 1984 niet meer.

Van 1964 tot omstreeks 1976 stond er ook een baken op zandplaat de Richel.

Een andere gietijzeren kaap stond als grote kaap op de Boschplaat (ts) op de derde duintjes. Deze kaap is in 1976 afgebroken en, omdat anders er aanzienlijke schade zou zijn aan de duinen, is hij begraven in de noordoostelijke punt in de derde duinen.

Denemarken In Denemarken kent men verschillende kapen.

Duitsland In Duitsland is de Kugelbake van Cuxhaven een bekende kaap die ook in het stadswapen opgenomen is. Een andere kaap bevindt zich op Wangerooge. Er staan ook kapen op Borkum, Norderney, Juist, Baltrum, Langeoog en Spiekeroog. Deze kapen hebben bijna allemaal het zelfde uiterlijk met een driehoekig grondvlak en vanaf de helft van het baken horizontale latten. Er zijn alleen wat verschillen in de toptekens.

Verenigd Koninkrijk

Zweden In Zweden kent men verschillende kapen.