Het Nederlands kampioenschap sprint (meestal afgekort tot NK sprint) is een jaarlijks gehouden schaatskampioenschap dat onder auspiciën van de Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond over de sprintvierkamp (2x 500, 2x 1000 meter) wordt verreden. De eerste editie voor de mannen werd gehouden in 1970, nadat in 1969 tijdens de Nederlandse kampioenschappen schaatsen allround 1969 een tweekamp op de 500 meter voor specifiek sprinters was georganiseerd. Van 1970-1982 werd de NK sprint telkens tegelijkertijd met allroundkampioenschappen georganiseerd. Sinds 1983 rijden ook de vrouwen een NK sprint, beide kampioenschappen vormen sindsdien een gezamenlijk evenement, separaat van de allroundkampioenschappen, uitzonderingen zijn de seizoenen 1987, 1988, 1990, 1992, 1994, 2001, 2011 en 2014 toen ze samen met de allroundkampioenschappen in het zelfde (lang-)weekend plaatsvonden. Vanaf 2016 vinden ze standaard tegelijkertijd met de allroundkampioenschappen plaats, uitzondering hierop is 2021 (coronajaar).
De NK sprint vindt afwisselend plaats in de maanden december, januari en februari en bij uitzondering in maart. Het toernooi wordt meestal gebruikt als kwalificatietoernooi voor het WK sprint. Startbewijzen voor het NK sprint kunnen onder andere via de Utrecht City Bokaal en de VPZ Sprintcup worden verdiend.
Podia eindklassement Jaar Plaats Tweekamp over 500 m (officieus)1969HeerenveenFrits BartlingJan BazenMarten Hoekstra Sprintvierkamp1970DeventerJan BazenMarten HoekstraJos Valentijn1971AmsterdamJan BazenMarten HoekstraEppie Bleeker1972DeventerJan BazenMarten HoekstraAnne Brouwer1973HeerenveenJos ValentijnJan BazenEppie Bleeker1974AssenEppie BleekerJan BazenJohnny Olof1975AssenEppie BleekerJos ValentijnJan Bazen1976GroningenJos ValentijnPiet de BoerJan Bazen1977AssenJos ValentijnSies UilkemaEppie Bleeker1978EindhovenMiel GovaertJos ValentijnLieuwe de Boer1979HeerenveenMiel GovaertLieuwe de BoerJan van de Roemer1980Den HaagJan van de RoemerLieuwe de BoerBert de Jong1981AssenLieuwe de BoerSies UilkemaJan van de Roemer1982HeerenveenJan YkemaMiel GovaertLieuwe de Boer1983UtrechtSies UilkemaHein VergeerHilbert van der Duim1984EindhovenHein VergeerGeert KuiperRon Ket1985UtrechtHein VergeerGeert KuiperHilbert van der Duim1986UtrechtGeert KuiperHein VergeerJan Ykema1987DeventerJan YkemaGeert KuiperMenno Boelsma1988AlkmaarJan YkemaArie LoefHein Vergeer1989HeerenveenArie LoefJan YkemaTjerk Terpstra1990AssenTjerk TerpstraGerjan van de BrinkMenno Boelsma1991AssenArie LoefHans JanssenGerjan van de Brink1992HeerenveenGerard van VeldeJan Jan BrouwerMenno Boelsma1993UtrechtGerard van VeldeArjan SchreuderMarco Groeneveld1994Den HaagNico van der VliesArie LoefJakko Jan Leeuwangh1995AlkmaarGerard van VeldeJakko Jan LeeuwanghArnold van der Poel1996AssenGerard van VeldeJakko Jan LeeuwanghJan Bos1997GroningenJan BosGerard van VeldeErben Wennemars1998GroningenJan BosErben WennemarsIds Postma1999GroningenJan BosJakko Jan LeeuwanghErben Wennemars2000UtrechtJan BosJakko Jan LeeuwanghGerard van Velde2001HeerenveenErben WennemarsGerard van VeldeJeroen Straathof2002GroningenGerard van VeldeJan BosErben Wennemars2003GroningenJan BosJacques de KoningBeorn Nijenhuis2004UtrechtErben WennemarsGerard van VeldeBeorn Nijenhuis2005GroningenGerard van VeldeJan BosJacques de Koning2006AssenStefan GroothuisGerard van VeldeBeorn Nijenhuis2007Groningen Erben Wennemars Jan Bos Beorn Nijenhuis2008 Heerenveen Jan Bos Jacques de Koning Lars Elgersma2009 Groningen Stefan Groothuis Erben Wennemars Mark Tuitert2010Groningen Stefan Groothuis Mark Tuitert Beorn Nijenhuis2011 Heerenveen Stefan Groothuis Jan Smeekens Jan Bos2012 Heerenveen Stefan Groothuis Hein Otterspeer Sjoerd de Vries2013 Groningen Stefan Groothuis Michel Mulder Hein Otterspeer2014 Amsterdam Michel Mulder Hein Otterspeer Kjeld Nuis2015 Groningen Hein Otterspeer Michel Mulder Pim Schipper2016 Heerenveen Kai Verbij Ronald Mulder Jan Smeekens2017 Heerenveen Ronald Mulder Jan Smeekens Pim Schipper2018 Heerenveen Dai Dai Ntab Hein Otterspeer Thomas Krol2019 Heerenveen Hein Otterspeer Dai Dai Ntab Lennart Velema2020 Heerenveen Kjeld Nuis Lennart Velema Gijs Esders2021 Heerenveen Hein Otterspeer Kai Verbij Dai Dai Ntab2022 Heerenveen Tijmen Snel Janno Botman Serge Yoro2023 Heerenveen Hein Otterspeer Merijn Scheperkamp Kai Verbij2024 Heerenveen Kjeld Nuis Joep Wennemars Merijn Scheperkamp2025 Heerenveen Jenning de Boo Merijn Scheperkamp Tim Prins
Medailleverdeling Eindklassement Schaatsers met ten minste 1 titel op naam (1970 t/m 2025) Naam Totaal Gerard van Velde 6 4 1 11 Jan Bos 6 3 2 11 Stefan Groothuis 6 0 0 6 Hein Otterspeer 4 3 1 8 Jan Bazen 3 3 2 8 Erben Wennemars 3 2 3 8 Jos Valentijn 3 2 1 6 Jan Ykema 3 1 1 5 Hein Vergeer 2 2 1 5 Arie Loef 2 2 0 4 Miel Govaert 2 1 0 3 Eppie Bleeker 2 0 3 5 Kjeld Nuis 2 0 1 2 Geert Kuiper 1 3 0 4 Lieuwe de Boer 1 2 2 5 Michel Mulder 1 2 0 3 Sies Uilkema 1 2 0 3 Dai Dai N'tab 1 1 1 3 Kai Verbij 1 1 1 3 Jan van de Roemer 1 0 2 3 Tjerk Terpstra 1 0 1 2 Jenning de Boo 1 0 0 1 Ronald Mulder 1 0 0 1 Tijmen Snel 1 0 0 1 Nico van der Vlies 1 0 0 1