(di)Natrium(mono)waterstoffosfaat (Na2HPO4) is een natriumzout van fosforzuur. De tellende voorvoegsels ("di" en "mono") worden vaak toegevoegd om verwarring te voorkomen met bijvoorbeeld mononatriumdiwaterstoffosfaat. Strikt genomen volgens de IUPAC-regels is het niet noodzakelijk, maar het effect van de verschillende waterstoffosfaten op de pH van oplossingen is zeer groot. In biologische experimenten is een verkeerd waterstoffosfaat meestal desastreus.
Natriumwaterstoffosfaat is een wit, zeer hygroscopisch poeder dat zeer goed oplosbaar is in water. Physical data (pdf) Het wordt daarom als antiklontermiddel gebruikt in commerciële, poedervormige producten. Naast de watervrije vorm is de stof commercieel ook verkrijgbaar in verschillende gehydrateerde varianten. MSDS
Andere toepassingen Natriumwaterstoffosfaat wordt in sommige ontbijtgranen toegepast om de kooktijd te verkorten. Natriumwaterstoffosfaat wordt in combinatie met natriumfosfaat gebruikt om waterkokers en dergelijke vrij te houden van ketelsteen. Dinatriumfosfaat is de aangewezen therapie voor koeien met het downer cow syndroom.
Hydraten Naast het anhydraat zijn een aantal hydraten bekend:
Brutoformule Gewone formule CAS-nummer Naam Molmassa HNa2O4P Na2HPO4 7558-79-4 watervrij natriumwaterstoffosfaat 141,96 g/mol H5Na2O6P Na2HPO4·2 H2O 10028-24-7 natriumwaterstoffosfaatdihydraat 177,99 g/mol H15Na2O11P Na2HPO4·7 H2O 7782-85-6 natriumwaterstoffosfaatheptahydraat 268,07 g/mol H25Na2O16P Na2HPO4·12 H2O 10039-32-4 natriumwaterstoffosfaatdodecahydraat 358,14 g/mol
Categorie:Natriumzout Categorie:Fosfaat (zout) Categorie:Zuur zout Categorie:Anorganisch zout