Tristan is een historische Franse stripreeks, gecreëerd door Jacques Martin met originele tekeningen van Jean Pleyers. Vanaf album 10 'De heksen' werden scenario's door de tekstschrijvers Hugues PayenHugues Payen is een pseudoniem van een historicus gespecialiseerd in de Middeleeuwen.(BD Gest, Paye Hugues.), Jerry Frissen en Jean-Luc Cornette uitgewerkt onder supervisie van Jacques Martin. Ook nemen tekenaars Thierry Cayman en Paul Teng gedeeltelijk of geheel het tekenwerk van Jean Pleyers over. De reeks verscheen voor het eerst in 1978 onder de Franse titel Jhen.
De twee eerste albums werden in het Nederlands in respectievelijk 1984 en 1985 uitgegeven door uitgeverij De Lombard Uitgaven onder de naam Xan. Tegelijkertijd verscheen in 1984 bij uitgeverij Casterman het album 'De kluizenaar' onder de naam Tristan, kort daarna gevolgd door 3 andere albums. In 1998 werden de eerste twee Xan albums door uitgeverij Casterman opnieuw uitgegeven onder de naam Tristan.
Verhaal Aan het einde van de Honderdjarige Oorlog (eerste helft 15e eeuw) beleeft Tristan, een meesterbeeldhouwer, allerlei avonturen voornamelijk in Frankrijk al spelen zich enkele verhalen ook af in Engeland en Italië. Hij is bevriend met Gilles de Rais, 'Maarschalk van Frankrijk' en berucht voor zijn kinderverkrachtingen en -moorden. Dit is dan ook een wederkerend thema in de verhalen net zoals alchemie, magie, satan en machtsmisbruik van de kerk. Ook andere historische figuren zoals Karel VII van Frankrijk en dauphin Lodewijk XI van Frankrijk verschijnen ten tonele.
Albums JaarJaar van de eerste Nederlandstalige publicatie. Reeks/nr Titel Tekenaar Scenarist Originele titel (jaar) Uitgever 1984 Xan nr. 1 Het goud van de dood Jean Pleyers Jacques Martin L'Or de la mort (1984) Le Lombard 1984 Tristan nr. 3 De kluizenaar Jean Pleyers Jacques Martin Les Écorcheurs (1984) Casterman 1985 Xan nr. 2 Jehanne van Frankrijk Jean Pleyers Jacques Martin Jehanne de France (1985) Le Lombard 1984 Tristan nr. 4 Het geheim van de weerwolf Jean Pleyers Jacques Martin Barbe-bleue (1984) Casterman 1985 Tristan nr. 5 De kathedraal Jean Pleyers Jacques Martin La Cathédrale (1985) Casterman 1986 Tristan nr. 6 De lelie en het monster Jean Pleyers Jacques Martin Le Lys et l'Ogre (1986) Casterman 1989 Tristan nr. 7 De alchemist Jean Pleyers Jacques Martin L'Alchimiste (1989) Casterman 1990 Tristan nr. 8 Het geheim van de tempeliers Jean Pleyers Jacques Martin Le Secret des templiers (1990) Casterman 1998 Tristan nr. 1 Het goud van de dood Jean Pleyers Jacques Martin L'Or de la mort (1984) Casterman 1998 Tristan nr. 2 Jeanne d'Arc Jean Pleyers Jacques Martin Jehanne de France (1985) Casterman 2000 Tristan nr. 9 De aartsengel Jean Pleyers Jacques Martin L'Archange (2000) Casterman 2008 Tristan nr. 10 De heksen Thierry Cayman Jacques Martin & Hugues Payen Les Sorcières (2008) Casterman 2009 Tristan nr. 11 De serenissimus Jean Pleyers Jacques Martin & Hugues Payen La Sérénissime (2009) Casterman 2011 Tristan nr. 12 De hertog van Bourgondië Thierry Cayman Jacques Martin & Hugues Payen Le Grand Duc d'Occident (2011) Casterman 2012 Tristan nr. 13 De schaduw van de katharen Jean Pleyers Jacques Martin & Hugues Payen L'Ombre des Cathares (2012) Casterman 2013 Tristan nr. 14 Dracula Jean Pleyers Jacques Martin, Jerry Frissen & Jean-Luc Cornette Draculea (2013) Casterman 2016 Tristan nr. 15 De ijzeren poort Paul Teng Jacques Martin, Jerry Frissen & Jean-Luc Cornette Les Portes de fer (2016) Casterman 2017 Tristan nr. 16 De pest Paul Teng Jacques Martin, Jerry Frissen & Jean-Luc Cornette La Peste (2017) Casterman 2019 Tristan nr. 17 Het proces van Gilles de Rais Jean Pleyers Jacques Martin & Néjib Le Procès de Gilles De Rais (2019) Casterman 2020 Tristan nr. 18 De veroveraar Paul Teng Jacques Martin & Valérie Mangin Le Conquérant (2020) Casterman 2022 Tristan nr. 19 Jeanne des Armoises Jean Pleyers Jacques Martin & Néjib Jeanne des Armoises (2022) Casterman 2026 Tristan nr. 20 De hemelse wolvin Jean Pleyers Jacques Martin & Néjib La louve céleste (2026) Casterman
Het eerste album kende een tweede druk bij Le Lombard in 1985 en een paar herdrukken bij Casterman na hun eerste druk in 1998, namelijk in 2002 en 2008. Nummer 2 werd heruitgegeven in 2002 en 2012. Nummer 3 en 4 kenden heruitgaven in 1988, 1997 en 2001. Nummer 5 werd heruitgegeven in 1991 en 2000. Nummer 8 kende heruitgaven in 2001 en 2016. Nummer 9 werd heruitgegeven in 2009.
Prijs In 2016 won het album De ijzeren poort een Prix Saint-Michel in de categorie Beste album van een Nederlandstalige auteur.Sint-Michielsprijzen 2016 , Stripspeciaalzaak.be
De reizen van Tristan Naast de avonturen van Tristan is er nog een reeks van stripboeken uitgegeven welke is getiteld "De reizen van Tristan". Deze reeks geeft een bron van informatie over de gehele geschiedenis van de tijd waarover de avonturen van Tristan zich heeft afgespeeld. Verschillende tekenaars en scenaristen werkten aan deze reeks.
Zie ook De reizen van Alex Loïs
Categorie:Franse stripreeks Categorie:Historische strip Categorie:Realistische strip Categorie:Ridderstrip