Op 4 juni 2009 vonden in Nederland verkiezingen plaats voor de zittingsperiode 2009-2014 van het Europees Parlement. Voor Nederland waren bij deze verkiezingen 25 zetels in het Europees Parlement beschikbaar, twee minder dan bij de verkiezingen in 2004.

Bij deze verkiezingen ontbrak de inmiddels opgeheven partij Europa Transparant, die bij de Europese Parlementsverkiezingen in 2004 twee zetels in de wacht sleepte met 7,3% van de Nederlandse stemmen.

De Europese Commissie had graag gezien dat de verkiezingsuitslagen van 4 juni pas bekend waren gemaakt op zondagavond 7 juni, zodra ook in alle andere lidstaten de stembussen waren gesloten, om de stemmingen in overige lidstaten niet te beïnvloeden. Daar hield men zich in Nederland niet aan; het land werd daarvoor ter verantwoording geroepen.

De uitslagen van deze verkiezingen werden wel trager bekend dan bij voorgaande verkiezingen, doordat er weer met het traditionele stempotlood gekozen werd, omdat was gebleken dat de stemcomputers die in Nederland bij vorige verkiezingen gebruikt waren niet voldoende fraudebestendig waren.

Nederlandse Antillen en Aruba Voor het eerst konden ook inwoners van Aruba en de Nederlandse Antillen stemmen voor het Europees Parlement. Sinds 1985 hadden alle Nederlandse staatsburgers die in andere landen al kiesrecht gekregen voor landelijke verkiezingen, maar de inwoners van de Nederlandse Antillen en Aruba waren hiervan uitgesloten, anders dan bijvoorbeeld Nederlanders die net over de grens in het Franse deel van Sint-Maarten woonden. Het Europees Hof had echter in 2006 bepaald dat dit onderscheid wat de Europese verkiezingen betreft ongeoorloofd was. Daarom was de Kieswet in 2008 gewijzigd: voortaan kon men ook van Aruba of de Antillen een briefstem uitbrengen.[Wet van 30 oktober 2008 tot wijziging van de Kieswet in verband met het verlenen van het kiesrecht voor de verkiezing van de leden van het Europees Parlement aan alle Nederlanders die in de Nederlandse Antillen en Aruba woonachtig zijn https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2008-475.html]. N.B. Er is geen onderscheid tussen Nederlands staatsburgers op grond van afkomst (bijv. Nederlands of Antilliaans), het ging en gaat dus alleen om de woonplaats.

Het aantal geregistreerde briefstemmers nam daardoor aanzienlijk toe, van 15.936 in 1994 en 14.501 in 1999 naar 39.601 in 2009. De opkomst bedroeg onder de geregistreerde Arubanen en Antillianen 77%.

Deelnemende partijen De geldigheid van de ingediende kandidatenlijsten werd op 27 april 2009 door de Kiesraad vastgesteld.Geldigheid kandidatenlijsten Europees Parlement vastgesteld op www.kiesraad.nl. Gearchiveerd op 24 mei 2022. LijstKlik op het lijstnummer om de kandidatenlijst van de betreffende partij te zien. PartijNaamgeving van de partijen conform de vermelding op het stembiljet en in de officiële uitslag. Lijsttrekker Europese partij Europese fractie 1Lijstverbinding van CDA en ChristenUnie-SGP Christen-Democratisch Appèl Wim van de Camp EVP EVP 2Lijstverbinding van PvdA en GroenLinks Partij van de Arbeid Thijs Berman PES S&D 3Lijstverbinding van VVD en D66 Volkspartij voor Vrijheid en Democratie Hans van Baalen ALDE ALDE 4 GroenLinks Judith Sargentini EGP Groenen/EVA 5 Socialistische Partij Dennis de Jong GUE/NGL 6 ChristenUnie-SGPDeze geregistreerde aanduiding was een gemeenschappelijke aanduiding van ChristenUnie en SGP. Peter van Dalen ECPM ECH / EVDDe ChristenUnie was aangesloten bij de fractie van de ECH, de SGP bij de fractie van de EVD. 7 Democraten 66 Sophie in 't Veld ALDE ALDE 8 Newropeans Arno Uijlenhoet 9 Europa Voordelig! & Duurzaam Frank Neumann 10 Solidara Düzgün Yildirim 11 Partij voor de Dieren Natasja Oerlemans 12 Europese Klokkenluiders Partij Joeri Wiersma 13 De Groenen Otto ter Haar 14 Partij voor de Vrijheid Barry Madlener geen 15 Liberaal Democratische Partij Sammy van Tuyll 16 Partij voor Europese Politiek Nees Pellikaan 17 Libertas Nederland Eline van den Broek

Uitslag Opkomst en kiesdeler 2004 2009 # stemmen % # stemmen % Kiesgerechtigden 12.168.878 12.445.497 Niet opgekomen 7.391.757 60,74% van het aantal kiesgerechtigden. 7.871.754 63,25 Opkomst 4.777.121 39,26 4.573.743 36,75 Ongeldig/blanco 11.444 0,24% van het aantal uitgebrachte stemmen. Ongeldige stemmen 9.866 0,22 Blanco stemmen 10.013 0,22 Geldige stemmen 4.765.677 99,76 4.553.864 99,57 KiesdelerIn 2004 op basis van 27, in 2009 op basis van 25 verkiesbare zetels. 176.506 - 182.155 -

Verkiezingsuitslag en zetelverdeling naar partijen De definitieve verkiezingsuitslag werd op 11 juni 2009 door de Kiesraad bekendgemaakt.Uitslag verkiezing van de leden van het Europees Parlement van 4 juni 2009 op www.verkiezingsuitslagen.nl. Gearchiveerd op 5 april 2023.

Partij20042009+/− # stemmen %% van het aantal geldige stemmen. zetels # stemmen % zetels % zetels Christen-Democratisch Appèl 1.164.431   24,43 7 913.233 20,05 5 −4,38 −2   Partij voor de Vrijheid - - - 772.746 16,97 4/5Na de ratificatie van het Verdrag van Lissabon in 2011 viel de extra zetel voor Nederland toe aan de PVV. +16,97   +4/+5 Partij van de Arbeid 1.124.549   23,60 7 548.691 12,05 3 −11,55  −4   Volkspartij voor Vrijheid en Democratie  629.198 13,20 4 518.643 11,39 3 −1,81 −1   Democraten 66  202.502  4,25 1 515.422 11,32 3 +7,07 +2   GroenLinks  352.201  7,39 2 404.020  8,87 3 +1,48 +1   Socialistische Partij  332.326  6,97 2 323.269  7,10 2 +0,13 0 ChristenUnie-SGP  279.880  5,87 2 310.540  6,82 2 +0,95 0 Partij voor de Dieren  153.432  3,22 0 157.735  3,46 0 +0,24 0 Europese Klokkenluiders Partij - - -  21.448  0,47 0 +0,47 0 Newropeans - - -  19.840  0,44 0 +0,44 0 Libertas Nederland - - -  14.612  0,32 0 +0,32 0 Liberaal Democratische Partij - - -  10.757  0,24 0 +0,24 0 De Groenen - - -   8.517  0,19 0 +0,19 0 Solidara - - -   7.533  0,17 0 +0,17 0 Europa Voordelig! & Duurzaam - - -   4.431  0,10 0 +0,10 0 Partij voor Europese Politiek - - -   2.427  0,05 0 +0,05 0 Europa Transparant  349.156  7,33 2 - - - −7,33 −2   overige partijen in 2004  178.002  3,73 0 - - - −3,73 0 totaal 4.765.677 100 27 4.553.864 100 25/26 0 −2/−1

Gekozen leden

Twee kandidaten overschreden de voorkeurdrempel met doorbreking van de lijstvolgorde: Ria Oomen (CDA) en Geert Wilders (PVV). Wilders nam zijn benoeming niet aan; in de ontstane vacature werd vervolgens Laurence Stassen benoemd.

Splitsing ChristenUnie-SGP Twee weken na het bekend worden van de uitslag gingen de partijen ChristenUnie en SGP, die een gezamenlijke lijst hadden gevoerd, uit elkaar. Zij hadden samen met onder meer de Britse Conservatieven een nieuwe fractie gevormd, de Europese Conservatieven en Reformisten, maar de Britten zagen een breekpunt in het standpunt van de SGP over vrouwen in bestuursfuncties (waar die partij afwijzend tegenover stond). Uiteindelijk koos de SGP-afgevaardigde, Bas Belder, voor een andere nieuwe fractie (Europa van Vrijheid en Democratie), die ook de Britse UK Independence Party en het Italiaanse Lega Nord herbergde.

Extra zetel in 2011 Na de ratificatie van het Verdrag van Lissabon werd een 26ste zetel voor Nederland, op een totaal van 754 zetels, per 15 december 2011 ingevuld. Deze zetel werd toegewezen aan de PVV.

Zie ook

Historische zetelverdeling Nederlandse afvaardiging Europees Parlement

Externe link Verkiezingsprogramma's 2009 bij het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen