Ozoergeti (Georgisch: , ) is een gemeente in het westen van Georgië, gelegen in de regio Goeria. De gemeente heeft een oppervlakte van 675 km² en heeft ongeveer 58.000 inwoners (2025). Ze is gesitueerd aan de Zwarte Zee en is rond de rivier de Soepsa omgeven door het Goeriagebergte en het Meschetigebergte. De gelijknamige stad is het bestuurlijk centrum. Sinds 2016 staat bij het dorp Sjekvetili de Black Sea Arena, de grootste overdekte concertarena van de Zuidelijke Kaukasus.

Geschiedenis Vanaf het uiteenvallen van het Koninkrijk Georgië in het begin van de 15e eeuw tot in de 19e eeuw behoorde het grondgebied van de huidige gemeente tot het Vorstendom Goeria. In 1829 werd Goeria via het Verdrag van Adrianopel uit 1829 door het Russische Rijk geannexeerd.

In Russisch Rijk miniatuur|links|Oetsjastok Goeria (I) in de oejezd Ozoergeti van het gouvernement Koetais. Nadat de Russen ook vrijwel geheel West-Georgië onder controle hadden, werd het gebied inclusief Goeria bestuurlijk ingedeeld naar Russische maatstaven. Dit zou de basis leggen voor de moderne Georgische bestuurlijke indeling. In 1840 werd het gouvernement Georgië-Imeretië opgericht dat geheel Georgië besloeg. Hierbinnen werd de provincie (oejezd) Goeria opgericht. In 1841 vond een opstand in het gebied plaats tegen het Russische gezag.

In 1846 werden Oost- en West-Georgië weer gescheiden, waarbij Goeria als oejezd Ozoergeti binnen het gouvernement Koetais viel. De oejezd werd onderverdeeld in drie districten (oetsjastok). Het district Goeria kwam overeen met de huidige gemeente Oezoergeti.

Vorming district In 1930 werd het oetsjastok Goeria omgevormd tot het rajon (district) Ozoergeti. In 1934 werd zowel het district als de stad tot Macharadze omgedoopt ter ere van Filipp Macharadze, een Goeriaan die in het Sovjet-leiderschap zat. In het begin van de jaren zestig van de 20e eeuw werd de oppervlakte van het district verkleind: een deel van het gebied bij Gomismta werd overgeheveld naar het rajon Koboeleti en een deel van het gebied rond de rivier Soepsa naar het rajon Lantsjchoeti.

In 1989 werd de naam Ozoergeti hersteld. In het onafhankelijke Georgië werd het district in 1995 onderdeel van de nieuw opgerichte regio (mchare) Goeria en in 2006 werd het district omgevormd naar een gemeente (municipaliteit). Tussen 2014 en 2017 was de stad Ozoergeti een zelfstandige stadsgemeente naast de rest van de (rurale) gemeente. In 2017 werd deze stap teruggedraaid omdat men niet tevreden was met het resultaat.

Geografie Ozoergeti grenst in het noorden aan de gemeente Lantsjchoeti, in het oosten aan Tsjochataoeri, en in het zuiden de gemeenten Sjoeachevi en Koboeleti, beiden in de autonome republiek Adzjarië. De Zwarte Zee begrenst de westkant. Het westelijke kustgebied is onderdeel van het Koboeleti laagland.

Meschetigebergte miniatuur|Het glooiende gebied tussen de Goeria- en Meschetigebergtes. De noordgrens van de gemeente wordt bepaald door het Goeriagebergte, een bescheiden bergrug dat een noordelijke uitloper is van het Meschetigebergte dat door het oostelijke deel van de gemeente ligt. Tussen deze gebergtes ligt een glooiende vallei dat het stroomgebied vormt van de Soepsa en Natanebi en hun vele zijrivieren. In het zuiden vormt de Tsjoloki-rivier een deel van de grens met Adzjarië. Bruggen over deze rivier werden tijdens de crisis in 2004 rond Adzjarië door de Adzjaarse milities opgeblazen.

De hoogste bergen in de gemeente bevinden zich in het zuidoostelijke deel, in het Meschetigebergte. De berg Sakornia is met 2755 meter boven zeeniveau het hoogste punt in de gemeente. Gomismta (of ook wel Gomis Mta) is een favoriet zomeroord op 2.000 meter hoogte vlak onder de berg Gomis-Tavi en enkele andere toppen.

Demografie De gemeente Ozoergeti telde 58.447 inwoners bij de volkstelling van 2024, een daling van zeven procent ten opzichte van de volkstelling van 2014. Bevolkingsontwikkeling van de gemeente Ozoergeti 1897 1922 1939 1959 1970 1979 1989 2002 2014 2024 Gemeente Ozoergeti - - 58.514 75.240 79.710 84.278 90.040 78.760 62.863 58.447 Ozoergeti 4.710 5.626 11.419 19.131 21.679 22.393 23.399 18.705 14.785 15.647 Laitoeri - - - 5.018 3.398 5.327 3.854 3.556 2.697 2.766 Naroedzja - - - - - - 2.219 1.295 2.148 1.669 Kveda Nasakirali - - - - - 2.290 2.616 2.550 2.898 2.327 Oereki - - - 1.736 1.249 1.486 1.758 1.422 1.166 1.009Verantwoording data: Bevolkingsstatistiek Georgië 1897 tot heden. Noot:

Etniciteit en religie Ozoergeti is praktisch mono-etnisch Georgisch (96,5 procent). Etnische minderheden zijn onder andere Armeniërs (1,9 procent), Russen (0,7 procent). Daarnaast wonen er ruim 100 Oekraïners, enkele tientallen Osseten, en een gering aantal. De bevolking van Ozoergeti bestond in 2024 voor 86 procent uit orthodox-christelijke Georgiërs, gevolgd door islamitische Georgiërs (Adzjaren). Deze laatste groep, die ruim twaalf procent groot is, is een erfenis uit de Ottomaanse overheersing van Neder-Goeria en Adzjarië en de gedwongen islamisering in de 18e en 19e eeuw. Verder zijn er kleine gemeenschappen katholieken, volgers van de Armeens-Apostolische Kerk en jehova's.

Administratieve onderverdeling miniatuur|Bergroord Gomismta. De gemeente Ozoergeti is administratief onderverdeeld in 24 gemeenschappen (, ) met in totaal 69 dorpen (, ). Er zijn vijf 'nederzettingen met een stedelijk karakter' (, ) en één stad (, ). stad: Ozoergeti, tevens hoofdstad regio Goeria; daba: Gomismta, Laitoeri, Naroedzja, Nasakirali en Oereki; dorpen: in totaal 69, waaronder Bachvi.

Gomismta is een kuur- en vakantieoord in het Meschetigebergte.

Bestuur miniatuur|Gemeentelijk centrum Ozoergeti De gemeenteraad van Ozoergeti (Georgisch: , ) wordt elke vier jaar gekozen in een gemengd kiesstelsel. Een deel wordt via enkelvoudige kiesdistricten gekozen en een deel via evenredige vertegenwoordiging van gesloten partijlijsten. Samenstelling Sakreboelo Partij 2014 2017 2021 2025   Georgische Droom (GD) 31 36 30 44   Verenigde Nationale Beweging (UNM) 4 4 11   Overige partijen 8 5 4 2 Totaal 43 45 45 46

Vervoer miniatuur|De belangrijkste interregionale weg door de gemeente, de Sh2 tussen Samtredia en Koboeleti via de stad Ozoergeti De gemeente is verbonden met Batoemi, Poti en Tbilisi door de Georgische internationale hoofdweg S2 (E70) die langs de Zwarte Zeekust door de gemeente loopt. Het binnenland van de gemeente kent diverse regionaal belangrijke wegen die samenkomen in het gemeentelijke en regiocentrum Ozoergeti. De belangrijkste daarvan is de nationale route Sh2 tussen Samtredia en Koboeleti via Ozoergeti, die voorheen in de Sovjet-Unie een van de Georgische hoofdwegen was.

Sinds 1883 loopt de Samtredia - Batoemi spoorlijn langs de kust door de gemeente. Sinds 1924 is er een aftakking hiervan het binnenland in naar de stad Ozoergeti, die dagelijks vanaf zowel Tbilisi als Batoemi bediend wordt.

Externe links Website gemeente Ozoergeti

Referenties

Categorie:Goeria Categorie:Gemeente in Georgië