thumb|Tetragonale eenheidscel
Het mineraal rutiel is de meest algemene vorm van titaan(IV)oxide. Het heeft de molecuulformule TiO2. Er komen nog twee andere mineralen met dezelfde molecuulformule voor: anataas en brookiet.
Eigenschappen Het heeft een tetragonaal kristalstelsel met ribben a = 45,93 nm, c = 29,59 nm. Tweelingen komen algemeen voor. Rutiel kan sporen van ijzer, niobium of tantaal bevatten, maar gewoonlijk is de samenstelling in essentie TiO2.
Voorkomen Rutiel komt in een grote verscheidenheid van metamorfe en stollingsgesteenten voor, doorgaans in kleine hoeveelheden. Rutiel is een belangrijk ertsmineraal voor titaan. Het komt in winbare hoeveelheden voor in sommige zware-mineraal zanden, maar het komt ook vaak voor als insluitsels, naalden en pluimpjes, in kwarts, rookkwarts en rutielkwarts.
Industriële toepassing Rutiel wordt in laselektrodes gebruikt voor lassen met beklede elektrode. De bekleding van de elektrode kan rutiel bevatten.
Categorie:Mineraal met een tetragonaal kristalstelsel Categorie:Oxide (mineraal) Categorie:Titaniumhoudend mineraal