thumb|300 px|Buurtspoorwegen van de provincie West-Vlaanderen, stand 1940 voor de lijnen en de spoorwegen De Nationale Maatschappij van Buurtspoorwegen was georganiseerd in regionale groepen die een grote zelfstandigheid en eigen beleid hadden. Oorspronkelijk waren alle lijnen in de provincie geëxploiteerd door pachters die hun eigen lijnen, stelplaats en organisatie hadden. De NMVB heeft, bij de overname van de concessies, de pachter organisatie niet veranderd. De lijnen aan de kust zijn nog tot na de Tweede Wereldoorlog door een pachter geëxploiteerd. Hierdoor kent de NMVB in de provincie 4 groepen: Groep Zwevezele (Brugge): de lijnen rond Brugge + Tielt, Roeselare, Hooglede. Pachter NWV: NM tot Uitbating van den Buurtspoorwegen van het Noorden van West-Vlaanderen Groep Kortrijk: lijnen rond Kortrijk en het Zuiden. Pachter: SA Intercommunale de Courtrai Groep van de kust: de kustlijn inclusief de lijn naar Brugge. Pachter SELVOP: SA pour l'Exploitation des Lignes Vicinaux d'Ostende et des Plages belges Groep Diksmuide: lijnen rond Diksmuide en in de Westhoek. Pachter: NM voor de Uitbating van den Buurtspoorwegen van de Omtrek Diksmuide - Yper
Eerste Wereldoorlog Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden alle spoorlijnen die door de frontlinie liepen vernietigd. Beide legers gebruikten de buurtspoorwegen voor de bevoorrading van het front en bouwden vele aanvullende lijnen. (Blauwe lijnen op de kaart) De hiervoor benodigde rails werden door het Duitse leger bemachtigd door talrijke buurtspoorweglijnen in België op te breken. Deze tijdelijke lijnen bij het front zijn na de oorlog opgebroken en de oorspronkelijke lijnen zijn hersteld.
Geëlektrificeerde lijnen thumb|300 px| Een rit met een NMVB-tram. Er zijn nog een aantal oude trams beschikbaar voor speciale ritten op de Kustlijn. De huidige kustlijn die geëxploiteerd wordt door De Lijn is qua route weinig veranderd ten opzichte van de buurtspoorwegentijd. De kustlijn is de samenvoeging van twee lijnen: 1 Oostende (Marie-Joséplein) - Bredene-aan-Zee - De Haan - Wenduine - Blankenberge - Heist - Knokke (Station) - Knokke (Het Zoute). (Oorspronkelijk ging deze lijn via Bredene-dorp) (lijn 1 doorstreept). De lijn werd vanaf 30 juni 1967 beperkt tot het station. De Knokke stadsdienst en speciale ritten reden door tot de grens (zie stadslijnen Knokke). 2 Oostende (Station) – Middelkerke Bad – Nieuwpoort – Koksijde Bad – De Panne (Dijk). Op 1 juli 1998 werd de lijn verlengd tot Adinkerke station, over ongeveer dezelfde route als de vroegere stadslijn 21 van De Panne.die lijn had ook nummer 13 en 14)(te zien in boek "Allemaal de Tram op, burgers!")(uitg. Hk editions)(geen ISBN) Bij Nieuwpoort-Bad is in 1986 een nieuw traject in dienst genomen (verder van het strand af).
Pas op 1 augustus 1929 is de hele kustlijn geëlektrificeerd op de huidige route."De Panne-Knokke, een mooi verhaal", uitgeverij Railmemories, 2010.Behalve zeer kleine wijzigingen zoals de route in Nieuwpoort die sinds 1986 twee straten verder van het strand af ligt. Ook gaat de route sinds 2019 niet meer door Lombardsijde-dorp. Op 9 maart 1927 wordt de kustlijn verpacht aan de "Société pour l'Exploitation des Lignes Vicinales d'Ostende et des Plages belges" (SELVOP), een dochtermaatschappij van de Empain-holding. Op 1 januari 1956 is de pacht beëindigd en heeft de NMVB de kustlijn weer in eigen beheer genomen.
Opgebroken lijnen ( ) = Gemeenschappelijk met andere lijnen. De vermelde lijnnummers zijn de laatst gebruikte lijnnummer voor het volledig traject.Rail Atlas Vicinal, Uitgever: Rail memories. Door Stefan Justens & Dick van der Spek
thumb|300 px|Stadstram lijn 2 in Brugge in de Noordzandstraat richting Grote Markt in 1920. Later rijdt deze lijn niet meer langs de Markt stadslijnen Brugge 1 Station – Smedenpoort – Grote Markt – Gentpoort – Assebroek 2 Smedenpoort – Katelijnepoort – Steenbrugge – Oostkamp 3 Eiermarkt – Ezelpoort – Sint-Pieters 4 (Station – Smedenpoort) – Grote Markt – Dampoort – Warandebrug – Coiseaukaai (Haven) 5 (Station – Smedenpoort) – Sint-Andries 6 (Station – Smedenpoort – Grote Markt) – Kruispoort – Sint-Kruis (Doornhut) Met de indienststelling van het nieuwe station, dat verder van het centrum is verwijderd, reden de lijnen 1, 2 en 3 niet meer tot het station, maar tot het centrum en werd er een aanvullende tramlijn in dienst gesteld: 0 Station – Koning Albertplein – Eiermarkt – Schouwburg – Grote Markt – Sint-Salvators – Koning Albertplein (en terug naar het station)
thumb|300 px| Tram in Knokke-Zoute (postkaart van 1921) Knokke (zie Knokse stadstram) 10 (Brugge (Station) - Smedenpoort - Ezelpoort - Warandebrug - Dudzele - Westkapelle - (Knokke (Station) - Het Zoute). Eerst had deze lijn het nummer 21. 12 (Heist - Knokke) - Elizabethlaan - Het Zoute - Oosthoek (Siska). Lijn 1 (de kustlijn) rijdt langs het station en dan naar Het Zoute. Tot 1967. 13 (Knokke station - Oosthoek/Siska) (zomerlijn) Tussen 1928 en 1933 was dit lijn 6.De Tram maakte de kust, Raymond Vancraeynest, 1985. 14 (Knokke (Station) – Westkapelle) – Sluis (Nederland). Ook deze lijn had eerst lijnnummer 21. H (Het Zoute – Oosthoek (Siska)) – Retranchement (Nederland). Had tijdens de zomers 1929-1939 een reguliere dienst. bronnen:"Railatlas Vicinal, en "in het spoor van de Knokse tram", op Zwinstreek.eu, en "Dienstregeling Buurtspoorwegen Autobussen en Stoombooten 1936" (boekje waarin staat dat er van 1 juli tot 30 september gereden werd. Ongeveer 9 ritten per doordeweekse dag. 'H' is een administratief lijnnummer. (Nederland). In Zeebrugge was er een aftakking van kustlijn van (Vaart) naar (Havenhoofd) (goederentrams). Sedert 1948 bleef hiervan alleen nog een keerdriehoek over die er in 1966 nog steeds was.
thumb|300px|Tramlijn D in Kortrijk in de Rijselsestraat op 24 mei 1956. Kortrijk & omgeving D: Station – Grote Markt - Plein - Gentsepoort - Harelbeke – Deerlijk KM: Station - [Heenreis: Grote Markt - Buda - Overleie] / [Terugreis: Koning Albertstraat - Justitiepaleis - Noordstraat] - Meensepoort - Bissegem – Wevelgem – Menen KMx: Station - Doorniksewijk - Kanon - Blauwe Poort - Hoog Kortrijk - Watertoren - Bellegem - Rollegem - Tombroek - Station Moeskroen - Markt Moeskroen - Mont-à-Leux. (Zie: 23pxKortrijk Moeskroen ) MM: Geluwe - Menen – De Barakken – Rekkem – Dronkaard – "Risquons-Tout" – Moeskroen (Markt) – Moeskroen (Station). De Barakken halte was vlak bij Franse grens, tegenover het grote dorp Halluin. Van daaruit vertrok een metersporige buurtspoorlijn van de CEN (Chemins de fer économiques du Nord) naar Armentières langs de Belgische grens. Er was een directe spooraansluiting met de buurtspoorwegen, maar die is nooit gebruikt voor reizigersdiensten.Uitspraak van de voorzitter van de Franse AMITRAM vereniging, die een expositie organiseerde van tramgeschiedenis in de streek. Waarschijnlijk aangelegd door de Duitsers tijdens Wereldoorlog I. De CEN-buurtspoorlijn werd in 1930 opgeheven. In 1925 werd een elektrische metersporige tramlijn aangelegd van Halluin naar Tourcoing door de ELRT (L'Électrique Lille Roubaix Tourcoing). MP: Moeskroen (Station) - Moeskroen (Markt) – De Plank
stadslijnen Oostende De stadstram bestond tussen 1885 en 1955. 3 heen: (Marie-Joséplaats - Station Oostende - Voorhaven – Militair Hospitaal); terug: Militair Hospitaal - Vuurtoren - Voorhaven (daarna heenroute). Later verliep de terugroute niet door de haven maar volgde de Kusttramlijn. Het lijnnummer 3 bestond van 1922 tot 1955 als tramlijn, maar de lijn (zonder nummer) opende al in 1903; in eerste instantie met stoomtrams. 4(circa 1919-1956) (Marie-Joséplein - Station Oostende - Voorhaven - Sas-Slijkens Nukkerstraat, vanaf 1952 Nukkerbrug. Pas in 1922 kreeg deze lijn het nummer 4. Onder lijnnummer "1" Sas-Slijkens - Bredene-Dorp - Klemskerke - De Haan). Deze lijn, de eerste lijn tussen Oostende en De Haan, was een alternatieve route voor de kustlijn (Tramlijn 1), reed dezelfde route als lijn 4 tot in Sas-Slijkens en bestond tussen 1886 en 1956. Er was ook nog een lijn Bredene-Dorp – Renbaan – Bredene-aan-Zee, alleen voor bezoekers van de toenmalige renbaan. Geen foto bekend. In gebruik van circa 1923 tot 1939, laatste deel verwijderd in 1949. 5/6 Stene - Elizabethlaan - Klein Parijs - Kursaal - Kaaistation - Zeedijk – Klein Parijs - Mariakerke-Bad – Mariakerke-Dorp. (De lijn kruist zichzelf in Klein Parijs) lijn 5 was in eerste instantie de nummerloze "stadsomloop", het nummer 5 werd gebruikt 1922-1955. De stadsomloop opende als stoomtramlijn op dezelfde dag in 1885 als de eerste stoomtramlijn van België geopend werd Oostende-Middelkerke. Lijn 6 reed van 1933-1955. Vanaf 1933 reden 5 en 6 bijna hetzelfde: 5 Mariakerke Bad-station-kursaal-Elisabethlaan, en 6 Mariakerke Dorp-station-kursaal-Elisabethlaan. Vanaf 1949 was er een verlenging naar Stene. Tramlijn 7 Station-Elisabethlaan (1944-1955)
Westhoek 7 (De Panne (Dijk) – Koksijde-Bad) – Koksijde-Dorp – Veurne 9 (Veurne – Koksijde-Dorp) – Oostduinkerke-Dorp – Oostduinkerke-Bad 20 De Panne (Dijk) – Oosthoek – Veurne 21 De Panne (centrum) – Station De Panne (Adinkerke)Bijna dezelfde route als de huidige lijn, alleen vertrok de oude lijn vanaf het centrum van De Panne, reed door het centrum, en reed niet achterlangs de bebouwing bij Moeder Lambik en bij Plopsaland langs. De oude lijn lag met enkelspoor gewoon naast de weg. De oude lijn was vroeger een paardentramlijn met een spoorbreedte van 600 mm. Na een periode van stoom- en dieseltractie wordt de lijn omgebouwd naar meterspoor, geëlektrificeerd en vanaf 25 juni 1932 overgenomen door de NMVB. In de jaren 30 heeft deze lijn eerst lijnnummer 13, en daarna 14.Allemaal de tram op, burgers! De tram van de kust no. 2, door Jean Berger, uitgeverij Hk-editions, geen ISBN. De opbergruimte voor het smalspoor bestaat in 2022 nog, maar is na allerlei functies nu buiten gebruik.foto in "de Tram maakte de kust", Raymond Vancraeynest, 1985.(Nieuwpoortlaan 18).
Niet geëlektrificeerde lijnen (lijnnummers uit het spoorboek)Spoorboek zomerdienstregeling 1933 thumb|300 px|dieseltram gebruikt op niet elektrische lijnen te Koekelare (eigen waarneming)(staat in Koekelare als aandenken) Rond Brugge Ringspoor: Horticulture Flandria – Katelijnepoort – Gentpoort – Kruispoort – Dampoort. Werd alleen voor goederen gebruikt. Havensporen: diverse goederenaansluitingen in de haven van Brugge. 338 (Brugge – Assebroek) – Oedelem – Knesselare – (Ursel – Zomergem) 329 Oostkamp – Waardamme – Hille – Zwevezele (in Oostkamp aansluiting van/naar Brugge) 342 (Brugge – St. Andries) – Varsenare - Snellegem – Zedelgem – Aartrijke – Ichtegem – Koekelare – Mokker – Leke 341 (Brugge – St.Kruis) – Moerkerke – Middelburg – Aardenburg (Nederland)
Rond Kortrijk 365 Kortrijk – Kuurne – Hulste – Ooigem – Wielsbeke – Wakken – Markegem – Dentergem – Aarsele 366 (Kortrijk – Bissegem) – Gullegem – Moorsele – Ledegem – Geluwe – Wervik 372 (Kortrijk – Bellegem) – Ruddervoorde – Kooigem – Spiere-Helkijn – Warcoing – Pecq (Place, station) (Tussen en Warcoing en station Spierre was een vierrailig traject). Voorbij Pecq was er Henegouwse lijn 406 naar Doornik. 371 Deerlijk – Vichte – Ingooigem – Tiegem – Waarmaarde – Kerkhove – Berchem 330 Wevelgem – Gullegem – Sint-Eloois-Winkel – Izegem – Emelgem – (Ardooie – Zwevezele) 354 Ieper – Station Kruiskalsijde – Geluveld – Beselare – Geluwe Bij de kustlijn