thumb|Slot Ilpenstein (Foto uit de tweede helft van de 19e eeuw)
Gerrit de Graeff, vrijheerVrijheer (niet te verwarren met het Duitse Freiherr) is de niet adellijke titel van een eigenaar van een zogenaamde hoge of vrije heerlijkheid, zie: Monté ver Loren, Johan Philip de (2000) Hoofdlijnen uit de ontwikkeling der rechterlijke organisatie in de noordelijke Nederlanden tot de Bataafse omwenteling, 7e herziene druk, bewerkt door Johannes Emil Spruit, uitg. Kluwer, Deventer, van de heerlijkheid Zuid-Polsbroek en heer van Purmerland en Ilpendam (Amsterdam, 23 februari 1711 - Slot Ilpenstein, 10 november 1752) was een Nederlandse regent uit de 18e eeuw.Het Huis te Ilpendam en deszelfs voornaamste Bezitters (nl) Gerrit de Graeff, een lid van het geslacht De Graeff, stond bekend om zijn rijkdom en vanwege zijn gierigheid.Biografie Gerrit de Graeff in DBNL
Leven en werk Familie Gerrit de Graeff was de enige zoon van de Amsterdamse regent Johan de Graeff en van Johanna Hooft en kleinzoon van Pieter de Graeff. De patricische familie waaruit hij geboren werd bewoonde een huis aan de Herengracht te Amsterdam en kasteel Ilpenstein, niet ver van Ilpendam. Gerrit de Graeff studeerde rechten te Leiden en promoveerde aldaar in 1732.
Hij was twee keer gehuwd. Zijn eerste echtgenote was Maria Elisabeth Sautijn (1709-1736), dochter van de Amsterdamse burgemeester Jan Sautijn (1680-1750) en Catharina Munster (1684-1768). Uit dit huwelijk werd Joan de Graeff geboren. Uit het huwelijk met Elisabeth Lestevenon (1716-1766), dochter van Abraham Lestevenon en Geertruid de Vroede, werden vijf kinderen geboren, twee stierven jong:Stadsarchief Amsterdam Geertruid Joanna de Graeff (1740-1801), huwde met Isaac Ernst des H.R.Rijksbaron de Petersen (1737-1783) en met François Jacob van de Wall (1756-1834) Gerrit de Graeff (1741-1811), huwde met Christina van Herzeele (1748-1798) Elisabeth Jacoba de Graeff (1751-1802), huwde met Jan des H.R.Rijksbaron de Petersen (1745-1786)
Door zijn huwelijk met Elisabeth Lestevenon werd hij een zwager van Mattheus Lestevenon (1715-1797), de ambassadeur in Frankrijk, en een neef van Robert Collot d'Escury (1753-1834), lid Wetgevend Lichaam.Genea net (Collot d'Escury)
Carrière Gerrit de Graeff bekleedde meerdere functies, o.a.: schepen van Amsterdam (1739) kapitein der schutterij bewindhebber Vereenigde Oost-Indische Compagnie (van 1736 -1752) bewindhebber West-Indische Compagnie (van 1737-1752) commissaris van 't Zandpad in het Noorderkwartier directeur van de Sociëteit van Suriname (van 1748-1752)
De Graeff woonde op Herengracht 573, tegenwoordig het Tassenmuseum HendrikjeTassenmuseum Hendrikje, maar verbleef meestal op zijn buitenplaats het Hof van Ilpendam. Het inkomen van De Graeff werd in 1742 geschat op jaarlijks 20.000 tot 22.000 gulden. Hij stond bekend om zijn zuinigheid en was niet bijzonder geliefd. Jacob Bicker Raye schreef in zijn dagboek van het overlijden van De Graeff:Jacob Bicker Raye Digitale bibliotheek voor de Nederlandse letterenDagboek van Jacob Bicker Raye op DBNL (De Graeff, 10 November)
Gerrit de Graeff stierf op 12 november 1752 op kasteel Ilpenstein. Zijn grafkapel bevindt zich in de Hervormde kerk te Ilpendam.www.kerkiw.nl - Ilpendam
Rembrandts schilderij van Andries de Graeff Gerrit de Graeff wordt verantwoordelijk gehouden voor de onderhandse verkoop aan Willem VIII van Hessen-Kassel (1682-1760) van het portret van Andries de Graeff, in 1639 door Rembrandt geschilderd. Het is bekend dat deze vorst een groot kunstverzamelaar was. Hij had o.a. in Amsterdam agenten die voor zijn collectie inkochten en hoge prijzen konden betalen. Zo kan Gerrit de Graeff in contact gekomen zijn met een van deze agenten, b.v. Anthony Rutgers, en hem tussen 1738 (de dood van zijn moeder Johanna Hooft) en 1749 voor een hoog bedrag de Rembrandt als anoniem portret verkocht hebben. De Graeff moet zeker geweten hebben, dat het een portret van een familielid, Andries de Graeff, was, maar kon het zich niet permitteren zijn familieportretten te verkwanselen. Zo zal vermoedelijk de transactie in stilte gesloten zijn en werd het portret anoniem. Wanneer Hendrik Pothoven tussen 1749 en 1759 tekeningen maakt naar portretten uit de collectie De Graeff voor prenten van Jacob Houbraken, tekent hij van Andries de Graeff het borstbeeld door Artus Quellinus, zodat het aannemelijk is dat de Rembrandt toen niet meer aanwezig was.Dudok van Heel, S.A.C. (1969), 'Het Maecenaat [Andries] de Graeff en Rembrandt', in: Maandblad Genootschap Amstelodamum, p. 150-155.
Gerrit 1711 Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 18e eeuw Categorie:VOC-bestuurder Categorie:Bewindhebber van de West-Indische Compagnie Categorie:Directeur van de Sociëteit van Suriname Categorie:Schepen van Amsterdam