Een statutaire stad is een stad met een bijzonder statuut in Oostenrijk (Duits: Statutarstadt) en in Tsjechië (Tsjechisch: statutární město). Het komt er vereenvoudigd op neer dat deze steden, naast het statuut van gemeente, ook het statuut van een district hebben. In Duitsland heet een vergelijkbare stad een Kreisfreie Stadt, een stad zonder district.

Oostenrijk In Oostenrijk kennen alle gemeenten grondwettelijk dezelfde organisatie, zelfs de stad Wenen, die ook een deelstaat is.

Toch kunnen steden met meer dan 20.000 inwoners een bijzonder statuut krijgen. Eisenstadt en Rust behielden bovendien hun vroegere status als Hongaarse vrijstad. De burgemeester is zowel hoofd van de gemeente als van het district (Bezirk); in Wenen is de burgemeester ook nog Landeshauptmann. De 15 Statutarstädte in Oostenrijk zijn : Stad Bundesland sinds Opmerking Eisenstadt Burgenland 1921 voordien sinds 1648 een Hongaarse vrijstad Graz Stiermarken 1967 Innsbruck Tirol Klagenfurt Karinthië 1850 Krems an der Donau Neder-Oostenrijk 1938 Linz Opper-Oostenrijk 1866 Rust Burgenland 1921 voordien sinds 1681 een Hongaarse vrijstad Salzburg (stad) Salzburg (deelstaat) 1869 Sankt Pölten Neder-Oostenrijk 1922 Steyr Opper-Oostenrijk 1867 Villach Karinthië 1932 Waidhofen an der Ybbs Neder-Oostenrijk 1868 Wels Opper-Oostenrijk 1964 Wenen Wenen 1850 tot 1921 ook een deel van Neder-Oostenrijk Wiener Neustadt Neder-Oostenrijk 1866

Tsjechië In Tsjechië hebben 23 steden een bijzondere status. Dit zijn: Stad Regio Sinds Opmerkingen Brno Zuid-Moravië 1990 České Budějovice Zuid-Bohemen 1990 Havířov Moravië-Silezië 1990 Hradec Králové Hradec Králové 1990 Karlsbad Karlsbad 1990 Liberec Liberec 1990 Olomouc Olomouc 1990 Opava Moravië-Silezië 1990 Ostrava Moravië-Silezië 1990 Pardubice Pardubice 1990 Pilsen Pilsen 1990 Praag Praag 1990 Apart statuut Ústí nad Labem Ústí nad Labem 1990 Zlín Zlín 1990 Jihlava Vysočina 2000 Kladno Midden-Bohemen 2000 Most Ústí nad Labem 2000 Karviná Moravië-Silezië 2002 Mladá Boleslav Midden-Bohemen 2002 Teplice Ústí nad Labem 2002 Děčín Ústí nad Labem 2006 Frýdek-Místek Moravië-Silezië 2006 Chomutov Ústí nad Labem 2006 Přerov Olomouc 2006 Jablonec nad Nisou Liberec 2012 Prostějov Olomouc 2012 Třinec Moravië-Silezië 2018

S S S S