Toshihide Maskawa (Japans: 益川 敏英, Masukawa Toshihide, Nagoya, 7 februari 1940 – Kyoto, 23 juli 2021) was een natuurkundige uit Japan. Maskawa kreeg in 2008 samen met Makoto Kobayashi de Nobelprijs voor Natuurkunde voor hun ontdekking van de oorsprong van de gebroken symmetrie, die het bestaan van ten minste drie generaties quarks voorspelt.
Maskawa studeerde natuurkunde aan de universiteit van Nagoya, haalde er in 1962 zijn bachelor en promoveerde vijf jaar later aan dezelfde universiteit in de deeltjesfysica. Hij werkte begin jaren 1970 samen met zijn collega Makoto Kobayashi aan een verklaring van gebroken symmetrie binnen het standaardmodel van de deeltjesfysica. Dit leidde tot de Cabibbo-Kobayashi-Maskawa-matrix die aangaf dat er zes verschillende quarks, verdeeld over drie generaties, in de natuur moesten voorkomen. Quarks zijn elementaire deeltjes waaruit alle samengestelde deeltjes, zoals protonen, neutronen en mesonen, zijn opgebouwd. Hun voorspelling werd vier jaar later bewezen met de ontdekking de derde generatie bottomquark.
Maskawa en Kobayashi's artikel CP Violation in the Renormalizable Theory of Weak Interactions en . CP-Violation in the Renormalizable Theory of Weak Interaction, 1973. voor de Universiteit van Kyoto, in Progress of Theoretical and Experimental Physics 49, 2, blz 652-657, Gearchiveerd op 24 maart 2012 was in 2026 het derde meest citeerde artikel ooit in de deeltjesfysica.CERN. Most-cited high energy physics papers - all-time favourites, 1996.
Maskawa was van 1997 tot 2003 directeur van het Yukawa Instituut voor Theoretische Fysica, daarna was hij hoogleraar en directeur-generaal van het Kobayashi-Maskawa Institute for the Origin of Particles and the Universe aan de universiteit van Nagoya, directeur van het Maskawa Institute for Science and Culture aan de Kyoto Sangyo-universiteit en professor emeritus van de Universiteit van Kyoto.
Erkenning 1985 - Japan Academy Prize 1985 - Sakurai Prize 1994 - Asahi Prize 2008 - Nobelprijs in de Natuurkunde 2008 - Orde van Culturele Verdienste
Categorie:Japans hoogleraar Categorie:Japans natuurkundige Categorie:Winnaar van de Nobelprijs voor Natuurkunde Categorie:20e-eeuws natuurkundige