Bij de Nederlandse Rijksoverheid adviseren adviescolleges over wet- en regelgeving of over beleid. Adviescolleges kunnen algemeen ook zelf met beleidsvoorstellen komen.
Adviescolleges Nederland kent vaste en tijdelijke adviescolleges. Vaste adviescolleges die adviseren over wetgeving en bestuur worden, conform artikel 79 van de Grondwet, ingesteld bij of krachtens een wet. In zo'n instellingswet staat hoe de inrichting en samenstelling van het college eruitziet en wat de bevoegdheden zijn. Een aantal adviescolleges is direct in de Grondwet terug te vinden, dit zijn: de Raad van State (art. 73-75 Grondwet), de Algemene Rekenkamer (art.76-78 Grondwet) en de Nationale Ombudsman (art.78a Grondwet). Deze drie colleges zijn adviescolleges, maar hebben een bijzonder status - het zijn Hoge Colleges van Staat.
Nederland heeft drie soorten adviescolleges:
Tijdelijke adviescolleges: geven maximaal vier jaar advies over een beleidsonderwerp. Eenmalige adviescolleges: geven één advies over een actueel beleidsonderwerp en houden daarna op te bestaan. Vaste adviescolleges: de Ministerraad stelt vaste adviescolleges in voor voor onbepaalde tijd. Er zijn in Nederland twee soorten vaste adviescolleges: Strategische colleges: deze adviseren over een breed beleidsterrein (bijv. de Raad voor het Openbaar Bestuur). Technisch-specialistische colleges: deze adviseren over één specifiek beleidsterrein (bijv. de Autoriteit Persoonsgegevens).
Regels over adviescolleges zijn vastgelegd in de Kaderwet Adviescolleges.
Nederland kent een groot aantal adviescolleges. Hieronder de adviescolleges per ministerie anno 2022 met latere aanvullingen:
Ministerie van Algemene Zaken Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR)
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Adviescollege ICT-toetsing Adviescollege Dialooggroep Slavernijverleden Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding College financieel toezicht Bonaire, Sint Eustatius en Saba College financieel toezicht Curaçao en Sint Maarten Commissie van toezicht op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten Hoge Raad van Adel Kiesraad Orgaan voor de Friese taal Raad voor het Openbaar Bestuur Selectiecommissie tijdelijk besluit specifieke uitkering verbetering digitale dienstverlening
Ministerie van Buitenlandse Zaken Adviescommissie SDGP Partnerschapfaciliteit Adviesraad internationale vraagstukken Commissie van advies inzake volkenrechtelijke vraagstukken Staatscommissie voor het internationaal privaatrecht
Ministerie van Defensie Centrale Adviescommissie Draaginsigne Gewonden Commissie Gewetensbezwaren Immunisatie Militairen Commissie van onderzoek naar de Nederlandse wapeninzet in Hawija
Ministerie van Economische Zaken en Klimaat Adviescollege toetsing regeldruk Adviescollege Veiligheid Groningen Adviescommissie Borgstelling MKB-kredieten Adviescommissie cyberweerbaarheid Adviescommissie Duurzaamheid Biomassa voor Energietoepassingen Adviescommissie duurzame scheepsbouw Adviescommissie Gids proportionaliteit
Adviescommissie Internationaal Innoveren
Adviescommissie Kredietcommissie
Adviescommissie vroegefasefinanciering academische innovatieve starters, hbo-innovatieve starters en TO2-innovatieve starters
Beoordelingscommissie Small Business Innovation Research programma Monitoring Commissie Corporate Governance Code Technische commissie bodembeweging Topteams Wetenschappelijke Klimaatraad
Ministerie van Financiën Adviescommissie beoordeling aangeboden cultuurbezit uit nalatenschappen Adviescommissie Nationaal Groeifonds Bestuurlijke Adviesraad Kinderopvangtoeslag
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat Adviescommissie medische verklaringen voor de luchtvaart Commissie genetische modificatie Commissie voor de milieueffectrapportage Expertisenetwerk Waterveiligheid Raad voor de leefomgeving en infrastructuur
Ministerie van Justitie en Veiligheid Adviescollege levenslanggestraften Adviescollege Verloftoetsing tbs Adviescommissie ongeschiktheidsontslag rechterlijke ambtenaren Adviescommissie voor burgerlijk procesrecht Adviesraad Migratie Auditteam Voetbal en Veiligheid Autoriteit Persoonsgegevens Commissie auteursrecht Commissie beëdigde tolken en vertalers Commissie Feiten en Tarieven Commissie insolventierecht Commissie rol Koninklijk Huis in de zaak J.A. Poch Commissie vennootschapsrecht Cyber Security Raad Klachtencommissie beëdigde tolken en vertalers Kwaliteitscommissie Bibob Kwaliteitsinstituut beëdigde tolken en vertalers Landelijke adviescommissie plaatsing longstay forensische zorg Politieonderwijsraad Raad voor strafrechtstoepassing en jeugdbescherming
Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit Adviescollege huis- en hobbydierenlijst Adviescommissie EFMZV Commissie registratie diergeneesmiddelen Deskundigengroep dierziekten Nationaal comité voor de bescherming van dieren Raad van Advies herbezinning NVWA Raad voor dierenaangelegenheden Visserijcommissie BES Welzijnscommissie Dierziekten Wetenschappelijke Adviescommissie Convenant Onbedwelmd Ritueel Slachten Wetenschappelijke autoriteit CITES
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Adviescommissie beroepsgerichte keuzevakken vmbo Adviescommissie restitutieverzoeken cultuurgoederen en Tweede Wereldoorlog Adviescommissie tot benoeming leden Adviescommissie restitutieverzoeken cultuurgoederen en Tweede Wereldoorlog Adviesraad voor wetenschap, technologie en innovatie Beoordelingscommissie sterk techniekonderwijs Commissie Associate degree Commissie beoordeling uitingen maatschappelijk verantwoordelijkheidsbesef Commissie Doelmatigheid Hoger Onderwijs Commissie macrodoelmatigheid mbo Commissie sectorplan Bèta en Techniek Commissie sectorplan Social Sciences and Humanities Curriculumcommissie Expertgroep toetsen PO Jury Joke Smitprijs Jury Jos Brinkprijs Nationale Unesco Commissie Onderwijsraad Raad voor Cultuur Tijdelijke adviescommissie regionaal investeringsfonds mbo 2019–2022
Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Comité van toezicht EFMB Sociaal-Economische Raad Toetsingscommissie vangnet Participatiewet
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Adviescommissie participatie en emancipatie Sinti en Roma Commissie buitenslands gediplomeerden volksgezondheid Gezondheidsraad Nederlandse Sportraad Raad voor Volksgezondheid en Samenleving
Daarnaast kunnen ook andere organisaties zoals het Sociaal Cultureel Planbureau en de Raad voor de rechtspraak adviestaken hebben. Maar het geven van advies is niet hun kerntaak.
Externe link Nederlandse adviescolleges
*