Eleonora Maria (Ellen) van Dijk (Harmelen, 11 februari 1987) is een Nederlands voormalig wielrenster. Ze was gespecialiseerd in het tijdrijden. Tot 2012 was ze ook actief als baanwielrenster. Van Dijk werd zeven keer wereldkampioene, voor het eerst in 2008 in de scratch op de baan. Op de weg werd ze in 2012, 2013, 2016 en 2017 wereldkampioene in de ploegentijdrit en in 2013 en 2021 ook in de individuele tijdrit. In 2022 zette van Dijk het werelduurrecord op haar naam met een afstand van 49,254 kilometer.
Van Dijk begon haar sportcarrière als langebaanschaatsster en reed als junior op nationaal niveau. In het begin fietste ze alleen 's zomers als training voor het schaatsen, maar ze won al een bronzen medaille in de juniorenwegwedstrijd bij het WK in 2004. Nadat ze vijf keer nationaal kampioene bij het wielrennen werd, stopte ze in 2007 geheel met wedstrijdschaatsen. Naast het behalen van haar wereldtitels werd ze ook vier keer Europees kampioen en heeft ze zes wereldbekerwedstrijden gewonnen. Op de Olympische Zomerspelen 2012 kwam ze uit in drie disciplines. Ze hielp Marianne Vos bij het winnen van de wegwedstrijd, ze werd achtste in de tijdrit en zesde op de ploegenachtervolging. Vier jaar later was Van Dijk een van de favorieten voor de Olympische tijdrit in Rio. Door een stuurfout greep ze net naast het podium.
Privéleven Ellen van Dijk groeide op in Harmelen, Utrecht. Van Dijk heeft twee broers. Naast schaatsen en wielrennen deed Van Dijk toen ze jong was aan volleybal en turnen. Ze slaagde voor haar vwo-diploma aan het Minkema College in 2005. Ze behaalde een bachelor in de bewegingswetenschappen aan de Vrije Universiteit Amsterdam in 2011.
Ellen van Dijk is partner van Benjamin de Bruijn, samen kregen ze een zoon in oktober 2023.Wielrenster Ellen van Dijk krijgt zoon: 'Overweldigd door liefde en slaapgebrek' NU.nl, 8 oktober 2023 De Bruijn is actief met het opnemen van podcasts en in 2023 begint hij samen met Van Dijk en Roxane Knetemann de podcast Wegkletsen over vrouwenwielrennen.
Carrière Schaatsen Ellen van Dijk is begonnen met langebaanschaatsen. Ze schaatste al van jongs af aan en werd lid van de plaatselijke schaatsvereniging toen ze acht jaar oud was. In de leeftijd tussen de twaalf en twintig jaar oud trainde ze in de winter bijna elke dag op de Vechtsebanen in Utrecht, waar ze nog steeds het baanrecord op de 5000m in handen heeft. Van Dijk deed in totaal vijf keer mee aan de Nederlandse kampioenschappen voor junioren, met als beste prestatie twee keer een tiende plaats in het algemeen klassement en een keer vierde op de 3000m in 2005. Toen Van Dijk in 2007 werd uitgenodigd voor een selectieplaats voor het schaatsen in het gewest Noord-Holland/Utrecht, moest ze kiezen tussen schaatsen en wielrennen en koos ze voor het laatste.
Junioren In de zomer trainde Van Dijk, vanaf dat ze tien jaar oud was, met haar broers en Mariëlle Kerste op de fiets met als doel op het ijs beter te presteren. Ze deed elk jaar mee aan de ronde van Nieuwegein en werd getraind door Barend Verhagen. In 2002, toen ze vijftien jaar oud was, begon ze met het rijden van nationale wedstrijden. Ze reed dat jaar haar eerste Nederlands kampioenschap waar ze vierde werd. Het jaar daarna werd Van Dijk voor het eerst Nederlands kampioene op de weg in de categorie nieuwelingen. Als junior werd Van Dijk in 2004 zowel Nederlands kampioene tijdrijden als op de weg. Tijdens haar debuut op het WK wielrennen in 2004 in Verona reed Van Dijk naar het brons in de wegwedstrijd. Het jaar daarna won ze opnieuw de nationale titel bij het tijdrijden en werd tweede bij de wegwedstrijd achter Marianne Vos. Op het WK wielrennen werd ze zevende op zowel de tijdrit als de wegwedstrijd.
2006 In haar eerste jaren als professional reed Van Dijk voor Vrienden van het Platteland. Zowel in de Tour Féminin en Limousin, als in de Giro di Toscana won Van Dijk een etappe. Halverwege het seizoen brak ze in een wielerkoers haar sleutelbeen en kon daardoor onder andere niet aan het Nederlands kampioenschap deelnemen. Een maand nadat ze haar sleutelbeen brak, werd ze bij de Europese kampioenschappen (onder 23), die dat jaar in Valkenburg plaatsvonden, tiende. Van Dijk won de tijdrit bij de Wereld Universiteiten Kampioenschappen en werd tweede in de wegwedstrijd. Aan het einde van het seizoen was ze reserve voor de wereldkampioenschappen, maar werd niet opgeroepen. Bij de NK baanwielrennen reed ze naar het brons op de individuele achtervolging.
2007 Van Dijk won de eerste etappe van de Ronde van Chongming en eindigde tweede in het eindklassement. Bij de Nederlandse kampioenschappen tijdrijden in Zaltbommel werd Van Dijk voor het eerst Nederlands kampioene bij de elite. Op het EK tijdrijden (onder 23) werd ze vijfde. Door haar goede tijdritprestaties mocht ze haar debuut maken bij het WK tijdrijden bij de elite vrouwen in Stuttgart en eindigde daar als 17e. Aan het einde van het jaar werd ze sportvrouw van het jaar van Woerden. Aan het eind van het jaar had Van Dijk meer tijd, omdat ze was gestopt met schaatsen. Ze ging zich meer toeleggen op het baanwielrennen en werd opgenomen in de nationale selectie. Bij het NK baanwielrennen won ze de nationale titel op de individuele achtervolging voor Marianne Vos en Kirsten Wild en werd op de onderdelen scratch en puntenkoers vierde.
2008 Door de goede prestaties bij het NK baanwielrennen mocht Van Dijk de laatste twee wereldbekerwedstrijden van het seizoen 2007-2008 rijden. Alhoewel ze twee wereldbeker wedstrijden had gemist, kon ze zich nog plaatsen voor individuele achtervolging op de Olympische Spelen in Peking. In Los Angeles en Kopenhagen werd ze respectievelijk vijfde en vierde. Nadat ze vijfde werd op het WK baanwielrennen in Manchester, had ze net niet genoeg punten verzameld om zich te plaatsen voor de Olympische Spelen. Ze werd op de UCI wereldranglijst twaalfde, waar de eerste elf zich plaatsten. De dag na de individuele achtervolging revancheerde Van Dijk zich door wereldkampioene te worden op de scratch. Met acht ronden te gaan reed ze weg uit het peloton en reed solo naar de finish. Later dat jaar werd Van Dijk op de scratch ook Europees kampioene, evenals op de puntenkoers. Bij de onderdelen omnium en individuele achtervolging werd ze tweede. Hoewel Van Dijk bij het NK tijdrijden net naast het podium viel, werd ze bij het EK tijdrijden (onder 23) Europees kampioene. Ze werd echter niet geselecteerd voor de olympische tijdrit in Peking, omdat dat te zwaar voor haar zou zijn.“Europese titel renster Van Dijk”, Teletekst, 4 juli 2008
2009 Het jaar 2009 begon voor Van Dijk met een hersenschudding. Op de baan ging Van Dijk net als diverse andere rijdsters met een zwaarder verzet rijden. Dit pakte goed uit bij de wereldbekerwedstrijd in februari in Kopenhagen, waar ze de individuele achtervolging won en tweede werd in de puntenkoers. Een maand later kon ze echter niet haar reputatie als wereldkampioene waarmaken bij het WK baanwielrennen en haar prestaties waren zelfs, zonder verklaring, slechter dan in Kopenhagen en het WK van het jaar ervoor. Ze bereikte geen enkele keer het podium. Voor het wegseizoen werd Van Dijk gecontracteerd door de commerciële wielerploeg Team Columbia-HTC. Alhoewel de naam een aantal keer veranderde, zou ze bij deze ploeg tot 2013 blijven rijden. Het wielerseizoen startte niet gelukkig met een sleutelbeenbreuk na een val in de Ronde van Gelderland en ze kon zes weken niet fietsen. Bijna direct na haar revalidatie, in juli, verdedigde ze succesvol haar tijdrittitel op de Europese kampioenschappen (onder 23). Twee weken nadat ze de tijdrit op het WK wielrennen gereden had, sloeg Van Dijk het NK baanwielrennen over dat dit jaar vroeg in het baanseizoen viel. Ze nam rust om zich voor te bereiden op de wereldbekerwedstrijden baanwielrennen.
2010 Op het WK baanwielrennen in Melbourne lukte het Van Dijk niet om de finales te halen. Ze werd vijfde op de individuele achtervolging, evenals op de ploegenachtervolging. Daarnaast mocht Van Dijk op de puntenkoers invallen en werd achtste. Op de weg won Van Dijk de tijdrit in de Holland Ladies Tour en werd derde in het algemeen klassement. Ze won dit jaar de Sparkassen Giro en werd ze tweede bij de wereldbekerwedstrijd Open de Suède Vårgårda in Zweden. Van Dijk werd niet geselecteerd om aan het WK wielrennen in Melbourne deel te nemen vanwege het heuvelachtige parcours. Aan het eind van het jaar, bij de Nederlandse Kampioenschappen baanwielrennen, behaalde ze vijf medailles, waaronder goud op de individuele achtervolging.
2011 thumb|Ellen van Dijk in 2011, rijdend voor HTC-High Road. Van Dijk reed met de ploegenachtervolging een nationaal record bij de wereldbekerwedstrijden baanwielrennen in Manchester samen met Vera Koedooder en Kirsten Wild. Bij de WK baanwielrennen een maand later reed ze met hetzelfde team drie seconden langzamer en eindigde ze vijfde. Ook werd ze vijfde op de individuele achtervolging.
Het wegseizoen begon Van Dijk sterk door in de Ronde van Qatar naast het eindklassement en een etappe ook het puntenklassement en het jongerenklassement te winnen. Van Dijk droeg haar etappewinst en eindoverwinning op aan ploeggenote Carla Swart, die een paar weken eerder tijdens een training om het leven kwam nadat ze was aangereden door een vrachtwagen. Het prijzengeld dat ze had verdiend ging naar de familie. Na wedstrijden gereden te hebben in Nederland, China en Spanje werd Van Dijk tweede bij de NK tijdrijden in Veendam en plaatste zich daarmee voor de wereldkampioenschappen. Een maand later reed ze twee wereldbekerwedstrijden bij Open de Suède Vårgårda in Zweden. Ze won de ploegentijdrit en werd tweede in de wegwedstrijd. In aanloop naar de tijdrit op het wereldkampioenschap won Van Dijk de tijdrit in de Holland Ladies Tour. Bij wereldkampioenschappen in Kopenhagen reed van Dijk ongelukkig als een van de weinige rijders op een compleet nat parcours en eindigde als zesde. Ze was de beste Nederlandse en kwalificeerde zich voor de Olympische Spelen in 2012.“Arndt wereldkampioene tijdrijden”, NOS.nl, 20 sep 2011 Omdat de wegwedstrijd van het wereldkampioenschap te veel beklimmingen bevatte, werd ze niet geselecteerd om deze te rijden. Terug op de baan boekte Van Dijk in november haar vierde wereldbekeroverwinning in Astana (Kazachstan) op de ploegenachtervolging in een nieuw Nederlands record samen met Vera Koedooder en Kirsten Wild. Bij de NK baanwielrennen aan het einde van het jaar verdedigde ze succesvol haar nationale titel op de individuele achtervolging en werd daarnaast Nederlands kampioene in de koppelkoers met Kirsten Wild.
2012 Na een knieblessure en een paar weken rust door een aanrijding met een scooter, won Van Dijk de individuele tijdrit in de Energiewacht Tour. Omdat ze te weinig bonificatieseconden in tussensprints had verzameld werd ze tweede in het algemeen klassement. In de Omloop van Borsele won Van Dijk zowel de tijdrit als de wegwedstrijd. Een paar dagen daarna startte ze in Gracia-Orlova, waar ze de proloog en een etappe won en daarnaast haar teamgenote Evelyn Stevens hielp het eindklassement te winnen. Terug in Nederland, in Emmen, werd van Dijk voor de tweede keer in haar loopbaan Nederlands kampioene tijdrijden.
thumb|left|Ellen van Dijk aangemoedigd door IOC-lid en kroonprins Willem-Alexander en zijn gezin tijdens de Olympische Zomerspelen in 2012.