De Zweedse luchtmacht (Zweeds: Svenska flygvapnet) is de luchtmacht van de Zweedse strijdkrachten.
De luchtmacht werd in 1926 opgericht, en zijn voornaamste taken zijn: verdediging van het Zweedse luchtruim, doelen aanvallen op land en zee en het verzamelen van informatie door middel van verkenningsvliegtuigen. Voor deze taken beschikt de Zweedse luchtmacht over vele vliegtuigen en helikopters.
De luchtmacht is onderverdeeld in vier vloten (Wing's) en één helikoptervloot.
Het voornaamste vliegtuig van de Zweedse luchtmacht is de Saab JAS39 Gripen.
Geschiedenis thumb|links|Fiat CR.42. Het Zweedse leger begon te vliegen in 1911. In 1926 werden de luchteenheden van de landmacht en de marine samengevoegd en dus ontstond op 11 juli van dat jaar de Zweedse luchtmacht. Tijdens de jaren 1930 werd die luchtmacht gevoelig uitgebreid. Tijdens de Tweede Wereldoorlog behield Zweden haar neutraliteit. Doch werd de luchtmacht nog steeds vergroot tegen de potentiële bedreigingen. Tegen 1945 had de Zweedse luchtmacht meer dan 800 gevechtsvliegtuigen.
De Koude Oorlog zette Zweden ertoe aan haar vloot te moderniseren en dus werden de beste buitenlandse vliegtuigen van die tijd gekocht, zoals de P-51 Mustang en de de Havilland Vampire. Toen de Saab 29 Tunnan en de Saab 32 Lansen verschenen in de jaren 50 had Zweden beschikking over eigen toestellen die tot de beste ter wereld behoorden.
thumb|rechts|Bücker Bü 181. Gedurende de jaren 1950 begon het land naar Duits voorbeeld met de aanleg van autosnelwegen. Die werden zodanig gebouwd dat ze ook dienst konden doen als landingsbaan voor de luchtmacht. In die periode werden ook massa's geld gepompt in de ontwikkeling van een eigen kernwapen. Op het einde van de jaren 1960 moest het land door bezuinigingen kiezen tussen de ontwikkeling van een nieuw gevechtsvliegtuig of het Zweedse kernwapenprogramma. Er werd voor het vliegtuig gekozen dat uiteindelijk de Saab 37 Viggen werd.
Volgend op de val van de Sovjet-Unie en het einde van de Koude Oorlog werd de Zweedse luchtmacht in de jaren 1990 hervormd waardoor ook een aantal bases gesloten werden. De Zweedse overheid wil nog verder besparen op het leger. Het doel is om het aantal gevechtsvliegtuigen te reduceren tot een honderdtal. De nationale vliegtuigbouwer Saab maakt ook deel uit van het Europese project voor de ontwikkeling van het Dassault nEUROn-stealthvliegtuig. Organisatie
Jachtvliegtuigen De jachtvliegtuigen van de luchtmacht zijn onderverdeeld in vier wing's en één vliegschool: miniatuur|290x290px|Twee Saab JAS 39C Gripen's van de Zweedse luchtmacht +WingVolledige naam GebaseerdVlootTakenF-7Skaraborg Wing (Skaraborgs Flygflottilj)Såtenäs Saab JAS39 GripenGevechtsdivisie Training voor Gripen-pilotenF-16Uppland Wing (Upplands Flygflottilj)Uppsala-Ärna Saab JAS39 GripenBewaken van luchtruim GevechtscommandoF-17Blekinge Wing (Blekinge Flygflottilj)Blekinge, Linköping, Värnamo en VisbySaab JAS39 GripenLuchtverdediging Surveillance F-21Norbotten Wing (Norbottens Flygflottilj)Luleå-KallaxSaab JAS39 GripenPermanente stand-by voor onderschepping Luchtverdediging LSSLuftstidsskolan Linköping, Halmstad, Märsta, Sollefteå en UppsalaSaab 105Training voor vliegers
Helikopters miniatuur|310x310px|De HKP 15 (Agusta A109) Alle voormalige helikopter eenheden van de Landmacht en Marine zijn samengevoegd met de Luchtmacht en vormen samen één helikopter wing, die uit drie squadrons bestaat: +Wing Volledige naamGebaseerdVloot Doel1.hkpskv1ste helikoptersquadron (Första Helikopterskvadron)LuleåHKP 14Landoperaties (Markoperativ)2.hkpskv2de helikoptersquadron (Andra Helikopterskvadron)LinköpingHKP 15HKP 16Landoperaties (Markoperativ)3.hkpskv3de helikoptersquadron (Tredje Helikopterskvadron)Ronneby HKP 14HKP 15Maritieme Operaties (Sjöoperativ) SHGSärskilda HelikoptergruppenLinköpingHKP 15HKP 16Speciale Operaties (Specialoperationer)
Transport- en speciale vliegtuigen De taken van de transportwing van de Zweedse luchtmacht zijn luchtmissies en droppings uitvoeren en worden zowel nationaal als internationaal gebruikt. Ook is Zweden deels eigenaar van drie Boeing C-17 Globemaster III vliegtuigen. Deze vliegtuigen vallen onder de Heavy Airlift Wing en is in 2009 opgericht door 12 samenwerkende landen. Zweden heeft jaarlijks recht op 550 vlieguren met de toestellen. Daarnaast heeft Zweden twee toestellen voor AWACS doeleinden. +WingVolledige naamGebaseerdVloot71 Tpdiv71ste Luchttransporteenheid (71 Transportflygdivisionen)SåtenäsBoeing C-17 Globemaster III (Gebaseerd in Hongarije) Lockheed C-130H2 Hercules
Lockheed C-130E2 Hercules (tankvliegtuig)7 TSFE7de Transport en Speciale eenheid (7 Transport- och specialflygenheten)SåtenäsSaab S 100 D (AWACS) Gulfstream S 102 B (Radarstoring)
Gulfstream TP 102
Saab TP 100
Inventaris thumb|rechts|Saab JAS 39 Gripen. thumb|rechts|Boeing CH-46. Toestel Versie(s) Aantal Rol Herkomst Vliegtuigen Boeing C-17 Globemaster III C-17A 3De drie in Hongarije gestationeerde toestellen worden in NAVO-verband gedeeld met andere landen. Zweden mag er jaarlijks 550 uren mee vliegen. transport Gulfstream 550 TP 102D 1 passagiers Gulfstream IV TP 102S 102B 22 passagiersSigint Lockheed C-130 Hercules TP 84 71 transporttanker Saab JAS 39 Gripen 39C39D39E 71230 (70) C-versie gevecht D-versie training Saab 105 SK 60 46 basisopleiding Saab SF-340 S 100BTP 100 62 AEWtransport Elbit Skylark Falken UAV AAI RQ-7 Shadow Ömen UAV Helikopters Agusta A109 HKP 15 20 transport Eurocopter Super Puma HKP 10HKP 10BHKP 10D 732 transport NHI NH90 HKP 14 4 (14)De bestelling loopt vertraging op. Alle helikopters zullen pas tegen 2017 operationeel zijn. De NH90 vervangt in Zweden de Boeing CH-46. transport Saab Skeldar UAV Sikorsky UH-60M Black Hawk HKP 16 15 transport
Kunstvliegdemonstratieteam Sinds 1974 heeft de Zweedse luchtmacht het Team 60 kunstvliegdemonstratieteam, dat is gevestigd in Linköping.
Zie ook
Lijst van luchtmachten Zweden
Externe links mil.se - officiële website Zweedse strijdkrachten scramble.nl - Swedish Air Force
Luchtmacht Categorie:Luchtmacht naar land