thumb|Graf van Otto von Habsburg, de laatste kroonprins van Oostenrijk-Hongarije De Kapuzinergruft (Kapucijner Crypte, ook wel keizerlijke grafkelder genoemd) is een grafkelder in Wenen waar sinds 1633 de Oostenrijkse Habsburgers worden bijgezet.
Habsburgse traditie De grafkelder bevindt zich aan de Neuer Markt in Wenen. Keizerin Anna gaf in 1618 opdracht tot de bouw van de Kapuzinergruft en zij en haar echtgenoot keizer Matthias werden er als eersten bijgezet. Als laatste werd in 2011 Otto van Habsburg-Lotharingen, zoon van de laatste keizer Karel I van Oostenrijk, bijgezet.
Volgens de Habsburgse traditie werden lichaam, hart en ingewanden afzonderlijk van elkaar begraven. Voor de laatste keer gebeurde dit in 1878, bij de begrafenis van aartshertog Frans Karel. Traditie is ook dat bij een keizerlijke begrafenis de rouwstoet stil staat voor de dichte deur van de grafkelder. De ceremoniemeester klopt op de deur en hoort de vraag: "Wie verlangt binnen te treden?", waarop hij antwoordt: "Zijne Apostolische Majesteit de Keizer." Er volgt de volgende reactie "We kennen hem niet!", waarna opnieuw op de deur moet worden geklopt. "Wie verlangt binnen te treden?" "Zijne Majesteit de Koning." Er volgt dan dezelfde reactie "We kennen hem niet!", wordt nogmaals geklopt. Dezelfde vraag wordt dit keer beantwoord met "Een arme zondaar", waarop de deur wordt geopend.
In de Kapuzinergruft ligt slechts één niet-Habsburger begraven: gravin Karoline Fuchs-Mollard, oorspronkelijk kindermeisje, maar later vertrouwelinge van Maria Theresia. Tot 1940 lag hier ook Napoleon II, de enige zoon van Napoleon Bonaparte en Marie Louise van Oostenrijk. Zijn lichaam werd echter in 1940 op bevel van Adolf Hitler overgebracht naar de Dôme des Invalides in Parijs.
Begraven personen In de Kapuzinergruft zijn 146 mensen begraven, van sommigen is er enkel het gecremeerde hart aanwezig. Onder deze 146 lichamen zijn twaalf keizers en achttien keizerinnen. Marcus d'Aviano Keizers begraven in de Kapuzinergruft: keizer Matthias keizer Ferdinand III keizer Leopold I keizer Jozef I keizer Karel VI keizer Frans I Stefan keizer Jozef II keizer Leopold II keizer Frans II keizer Ferdinand I van Oostenrijk keizer Maximiliaan van Mexico keizer Frans Jozef I van Oostenrijk
Keizerinnen begraven in de Kapuzinergruft: Anna van Tirol, echtgenote van Matthias Maria Anna van Spanje, echtgenote van Ferdinand III Eleonora Gonzaga, echtgenote van Ferdinand III Maria Leopoldina van Oostenrijk, echtgenote van Ferdinand III Margaretha Theresia van Spanje, echtgenote van Leopold I Eleonora van Palts-Neuburg, echtgenote van Leopold I Elisabeth Christine van Brunswijk-Wolfenbüttel, echtgenote van Karel VI Maria Theresia, echtgenote van Frans I Stefan Maria Josepha van Beieren, echtgenote van Jozef II Isabella van Parma, echtgenote van Jozef II Elisabeth van Württemberg, echtgenote van Frans II Maria Theresia van Bourbon-Sicilië, echtgenote van Frans II Maria Louise van Oostenrijk-Este, echtgenote van Frans II Caroline Augusta van Beieren, echtgenote van Frans II Marie Louise van Oostenrijk, echtgenote van Napoleon Bonaparte Maria Anna van Sardinië, echtgenote van Ferdinand I Elisabeth in Beieren ("Sisi"), echtgenote van Frans Jozef I Zita van Bourbon-Parma, echtgenote van Karel I
Enkele andere personen die hier begraven zijn: Sophie van Beieren, moeder van keizer Frans Jozef I Rudolf van Oostenrijk, zoon van keizer Frans Jozef I Frans V van Modena, laatste hertog van Modena en Reggio Otto van Habsburg-Lotharingen, de laatste Oostenrijkse kroonprins
Cryptes De keizerlijke crypte is onderverdeeld in verschillende kleinere cryptes met elk een eigen naam. In deze cryptes liggen de lichamen van de Habsburgse familie.
Grondleggerscrypte (Gründergruft) thumb|Tombe van Keizer Matthias (links) en keizerin Anna van Tirol (rechts) in de Grondleggerscrypte De Gründergruft is het oudste gedeelte van de keizerlijke crypte, ze werd samen met de kerk in 1632 voltooid en ligt onder de keizerlijke kapel boven in de kerk. In deze crypte staan de twee sarcofagen van de grondleggers van de dynastie van Habsburg in Oostenrijk.
Keizer Matthias, keizer van het Heilige Roomse Rijk, koning van Bohemen en Hongarije (24 februari 1557 – 20 maart 1619) (Zoon van keizer Maximiliaan II) Anna van Tirol, keizerin van het Heilig Roomse Rijk (4 oktober 1585 – 14 december 1618) (echtgenote van keizer Matthias)
Leopoldscrypte (Leopoldsgruft) De Leopoldsgruft werd in 1657 gebouwd onder het schip van de kerk door Leopold I als gevolg van het edict van zijn vader Ferdinand III dat zei dat deze crypte de begraafplaats zou worden van de keizerlijke familie. Leopold I werd samen met zijn drie vrouwen en zestien kinderen begraven in deze crypte waardoor er snel meer nodig zouden zijn. thumb|Tombe van de Aartshertogin Maria Theresia van Oostenrijk (links), de Aartshertog Leopold Jozef (centrum) en Keizer Ferdinand III (rechts) thumb|Tombe van de Aartshertogin Maria Magdalena van Oostenrijk (links) en Keizerin Eleonora van Palts-Neuburg (rechts) Keizer Ferdinand III, keizer van het Heilige Roomse Rijk, koning van Bohemen en Hongarije (13 juli 1608 - 2 april 1657) (zoon van keizer Ferdinand II) Maria Anna van Spanje, keizerin van het Heilig Roomse Rijk (18 augustus 1606 – 13 mei 1646) (Eerste vrouw van Ferdinand III) Maria Leopoldina van Oostenrijk, keizerin van het Heilige Roomse Rijk (6 april 1632 – 7 augustus 1649) (Tweede vrouw van Ferdinand III) Eleonora Gonzaga, keizerin van het Heilige Roomse Rijk (18 november 1630 – 6 december 1686) (Derde vrouw van Ferdinand III) Ferdinand IV van Hongarije, Rooms koning en koning van Bohemen en Hongarije (8 september 1633 - 9 juli 1654) (Zoon van Ferdinand III en Maria Anna van Spanje) Marie, aartshertogin van Oostenrijk (Dood geboren op 13 mei 1646) (Dochter van Ferdinand III en Maria Anna van Spanje) (Mee begraven in de tombe van haar moeder) Eleonora van Oostenrijk, koningin van Polen en later hertogin van Lotharingen (21 mei 1653 – 17 december 1697) ( Dochter van Ferdinand III en Eleonora Gonzaga, echtgenoot van Michaël Korybut Wiśniowiecki en daarna Karel V van Lotharingen) Maria Anna Jozefa van Oostenrijk, keurvorst van Palts Neuburg (30 december 1654 – 4 april 1689) (Dochter van Ferdinand III en Eleonora Gonzaga) Margaretha Theresia van Spanje, keizerin van het Heilige Roomse Rijk (12 juli 1651 – 12 maart 1673) (Eerste vrouw van keizer Leopold I) Claudia van Oostenrijk, keizerin van het Heilig Roomse Rijk (30 mei 1653 - 8 april 1676) (Tweede vrouw van keizer Leopold I) (Enkel het hart, haar lichaam ligt in de Dominicanenkerk in Wenen) Eleonora van Palts-Neuburg, keizerin van het Heilige Roomse Rijk (6 januari 1655 – 19 januari 1720) (Tweede vrouw van keizer Leopold I) Maria Antonia van Oostenrijk, keurvorst van Beieren (18 januari 1669 – 24 december 1692) (Dochter van keizer Leopold I en Margaretha Theresia van Spanje) Leopold Jozef van Oostenrijk, aartshertog van Oostenrijk (2 juni 1682 – 3 augustus 1684) (Zoon van keizer Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Maria Anna van Oostenrijk, koningin van Portugal (7 september 1683 - 14 augustus 1754) (Dochter van keizer Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg, vrouw van Johan V van Portugal) (Enkel het hart, haar lichaam bevindt zich in het Carmoklooster in Lissabon) Marie-Theresia van Oostenrijk, aartshertogin van Oostenrijk (22 augustus 1684 – 28 september 1696) (Dochter van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Marie Jozef, aartshertogin van Oostenrijk (6 maart 1687 – 14 april 1703) (Dochter van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Maria Magdalena van Oostenrijk, aartshertogin van Oostenrijk (26 maart 1689 – 1 mei 1743) (Dochter van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Leopold Jan van Oostenrijk, aartshertog van Oostenrijk (13 april 1716 - 4 november 1716) (Zoon van Karel VI en Elisabeth Christine van Brunswijk-Wolfenbüttel) Maria Amalia van Oostenrijk, aartshertogin van Oostenrijk (5 april 1724 - 19 april 1730) (Dochter van keizer Karel VI en Elisabeth Christine van Brunswijk-Wolfenbüttel)
Kindercolumbarium In de oostelijke muur van de Leopolds crypte zijn twaalf nissen gebouwd in 1960, in deze nissen werden twaalf sarcofagen van kinderen bijgezet die voordien in de Grondleggerscrypte lagen. Er staan nu geen namen meer op de nissen maar in deze crypte liggen de volgende kinderen begraven.
Vier kinderen van Ferdinand III Filip August, aartshertog van Oostenrijk (15 juli 1637 – 22 juli 1639) (Zoon van Ferdinand III en Maria Anna van Spanje) Maximiliaan Thomas, aartshertog van Oostenrijk (21 december 1638 – 29 juni 1639) (Zoon van Ferdinand III en Maria Anna van Spanje) Theresia Maria Jozef, aartshertogin van Oostenrijk (27 maart 1652 – 26 juli 1653) (Dochter van Ferdinand III en Eleonora Gonzaga) Ferdinand Jozef Aloïs, aartshertog van Oostenrijk (11 februari 1657 – 16 juni 1658) (Zoon van Ferdinand III en Eleonora Gonzaga) (Zijn ingewanden zijn begraven in urne 22 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen).
Zeven kinderen van Leopold I Ferdinand Wenzel, aartshertog van Oostenrijk (28 september 1667 – 13 januari 1668) (Zoon van Leopold I en Margaretha Theresia van Spanje) (Zijn ingewanden zijn begraven in urne 25 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen). Johan Leopold, aartshertog van Oostenrijk (Dood geboren op 20 februari 1670) (Zoon van Leopold I en Margaretha Theresia van Spanje) (Zijn ingewanden zijn begraven in urne 27 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen). Maria Anna, aartshertogin van Oostenrijk (9 februari 1672 – 25 februari 1672) (Dochter van Leopold I en Margaretha Theresia van Spanje) (Haar ingewanden zijn begraven in urne 28 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen). Anna Maria Sophia, aartshertogin van Oostenrijk (11 september 1674 – 21 december 1674) (Dochter van Leopold I en Claudia van Oostenrijk) (Haar ingewanden zijn begraven in urne 30 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen). Marie Jozef Clémentine, aartshertogin van Oostenrijk (11 oktober 1675 – 11 juli 1676) (Dochter van Leopold I en Claudia van Oostenrijk) (Haar ingewanden zijn begraven in urne 32 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen en haar hart staat in een gouden en zilveren urne op het graf van haar moeder in de Dominicanenkerk in Wenen). Christina, aartshertogin van Oostenrijk (Doodgeboren op 18 juni 1679) (Dochter van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Maria Margaretha, aartshertogin van Oostenrijk (22 juli 1690 – 22 april 1691) (Dochter van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) (Haar ingewanden is begraven in urne 34 en haar ingewanden in urne 35 in de hertogelijke crypte van de Stephansdom in Wenen) Kleinzoon van Ferdinand III Prins zonder naam (Dood geboren op 5 februari 1686) (Zoon van Johan Willem van de Palts en Maria Anna Jozefa van Oostenrijk)
Karelscrypte (Karlsgruft) Het eerste deel van de Karlsgruft werd gebouwd door Keizer Jozef I in 1710 en werd later uitgebreid door keizer Karel VI en ligt onder het koor van de kerk. thumb|Tombe van keizer Karel VI Keizer Leopold I, keizer van het Heilige Roomse Rijk, koning van Bohemen en Hongarije (9 juni 1640 - 5 mei 1705) (Zoon van Ferdinand III en Maria Anna van Spanje) Maria Elisabeth van Oostenrijk, landvoogdes van de Oostenrijkse Nederlanden (12 december 1680 – 26 augustus 1741) (Dochter van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Keizer Jozef I, keizer van het Heilig Roomse Rijk, koning van Bohemen en Hongarije (26 juli 1678 - 17 april 1711) (Zoon van Leopold I en Eleonora van Palts-Neuburg) Amalia Wilhelmina van Brunswijk-Lüneburg, keizerin van het Heilig Roomse Rijk (21 april 1673 - 10 april 1742) (Echtgenote van Jozef I) (Enkel het hart, haar lichaam is begraven in het klooster van de Salesianen in Wenen)