Een crediteur is een leverancier, dat is een persoon of bedrijf, aan wie moet worden betaald voor het leveren van een goed of een dienst. Tegenover de crediteur staat de debiteur.
Crediteuren in de boekhouding Een crediteur staat aan de rechterkant, ofwel aan de creditzijde van de balans; de boekhouder gaat ervan uit dat de leverancier betaald gaat worden en dat het bedrag dus een schuld (passief) is. Verplichtingen tegenover leveranciers worden in de balans gerangschikt onder de kortlopende schulden, als handelsschulden uit hoofde van leveringen en diensten. Daarnaast zijn er overige te betalen posten, zoals schulden aan personeel, fiscus of verbonden ondernemingen, die meestal niet onder de crediteurenadministratie vallen.
In engere zin verwijst de term naar een leverancier die nog niet is betaald, maar in principe zijn ook de betaalde leveranciers crediteur. In een groot bedrijf worden crediteuren bijgehouden op een speciaal deel van de financiële administratie, de crediteurenadministratie. Als de factuur van een crediteur niet betaald wordt binnen de overeengekomen termijn, kan deze de betaling gaan opeisen en wordt hij een schuldeiser.
Plaats binnen het purchase-to-pay-proces De verwerking van crediteuren maakt deel uit van het bredere purchase-to-pay-proces (P2P), dat de keten beslaat vanaf de bestelbehoefte tot en met de betaling van de leverancier. Belangrijke stappen zijn de selectie en het opnemen van een nieuwe leverancier in het stamgegevensbestand, het uitschrijven van een inkooporder, de ontvangst en goedkeuring van goederen of diensten, het ontvangen en boeken van de factuur, en ten slotte de betaling.
Op het moment van factuurverwerking wordt vaak een zogenoemde three-way match uitgevoerd: de factuur wordt vergeleken met de inkooporder en de pakbon of ontvangstbevestiging. Komen de drie documenten qua aantal, prijs en specificatie overeen, dan kan de factuur automatisch worden goedgekeurd; in andere gevallen volgt een uitzonderingsbehandeling. In de praktijk wordt three-way matching soms beperkt tot facturen boven een drempelbedrag of automatisch geaccepteerd binnen een vooraf bepaalde tolerantie.
Om fraude te voorkomen worden in de crediteurenadministratie functiescheidingen toegepast, bijvoorbeeld tussen het aanmaken van nieuwe leveranciers in het stamgegevensbestand en het registreren of betaalbaar stellen van facturen. Veel voorkomende risico's zijn dubbele betalingen door dubbel ingevoerde facturen en fictieve facturen die er als een rekening uitzien maar in werkelijkheid een aanbod of inschrijving betreffen.
Betalingstermijn De betalingstermijn die een crediteur hanteert, wordt in Nederland begrensd door de Europese richtlijn ter bestrijding van betalingsachterstand bij handelstransacties (richtlijn 2011/7/EU). Tussen bedrijven geldt een wettelijk maximum van 60 dagen, en bij gebreke van een afspraak geldt een termijn van 30 dagen. Voor overheden en, sinds 1 juli 2022, voor grote ondernemingen die inkopen bij het midden- en kleinbedrijf geldt een maximum van 30 dagen.
Blijft de betaling uit, dan heeft de leverancier recht op wettelijke rente voor handelstransacties, op een standaardvergoeding van 40 euro en op vergoeding van redelijke incassokosten.
In handelsafspraken komt soms een korting voor snelle betaling voor (in het Engels aangeduid als early payment discount of een notatie als 2/10 net 30, waarbij 2 procent korting wordt gegeven bij betaling binnen 10 dagen en de volledige factuur uiterlijk na 30 dagen verschuldigd is).
Crediteurenfinanciering en supply chain finance Door leveranciers later te betalen ontstaat voor de afnemer een vorm van handelskrediet, wat de eigen werkkapitaalbehoefte beperkt. Te lange betalingstermijnen kunnen echter de positie van kleinere leveranciers onder druk zetten en hen tot externe financiering dwingen, zoals factoring.
Een specifieke vorm van leverancierfinanciering is supply chain finance (ook bekend als reverse factoring), waarbij de afnemer een platform of bank inschakelt die de goedgekeurde facturen van zijn leveranciers vervroegd betaalt. Omdat de financiering plaatsvindt op basis van de kredietwaardigheid van de afnemer, ligt de rente vaak lager dan de leverancier zelf zou kunnen krijgen. De afnemer behoudt de oorspronkelijke betalingstermijn ten opzichte van het platform, terwijl de leverancier eerder zijn geld ontvangt. De boekhoudkundige behandeling van dergelijke regelingen heeft in de jaren rond 2020 internationaal aandacht gekregen, onder meer na het faillissement van de Britse aannemer Carillion en de moeilijkheden bij de Chinese vastgoedonderneming Evergrande, waarbij supply chain finance-constructies een rol speelden.
Geautomatiseerde verwerking De verwerking van inkomende facturen wordt in toenemende mate geautomatiseerd via modules in een ERP-systeem en gespecialiseerde toepassingen voor elektronische facturatie. Veelgebruikte technieken zijn elektronische verzending in formaten zoals EDI, XML of PDF, automatische tekstherkenning van papieren of beeldfacturen, en regelgebaseerde of zelflerende workflows voor de matching en goedkeuring. Doel is het verminderen van handmatige invoer, foutkosten en doorlooptijd per factuur.
Duits recht In Duitsland vormt het verlenen van uitstel van betaling een risico voor de crediteur. Als de rekening uiteindelijk toch betaald wordt en de debiteur vervolgens failliet gaat, kan dit als paulianeus handelen worden gezien. De curator van het failliete bedrijf kan dan eisen dat dit bedrag door de crediteur wordt terugbetaald, en dit kan tot tien jaar terug. Veel Nederlandse ondernemers die zaken doen in Duitsland zijn hier niet mee bekend.Nederlandse ondernemers verstrikt in Duits faillissementsrecht, Alexander Weissink, Financieel Dagblad, 13 oktober 2014
Zie ook Debiteur Handelsschuld Handelskrediet Factoring Werkkapitaal Kasstroom
Categorie:Balans Categorie:Krediet Categorie:Boekhouden