De Christendemocratische Unie-Tsjecho-Slowaakse Volkspartij (Tsjechisch: Křesťanská a demokratická unie - Československá strana lidová KDU-ČSL) is een centrumrechtse christendemocratisch geïnspireerde politieke partij. De partij is in vergeleken met andere christendemocratische partijen in Europa beduidend kleiner, maar speelt wel een beduidende betekenis in het post-communistische Tsjechië als coalitiepartner van zowel de conservatieve Democratische Burgerpartij als de Tsjechische Sociaaldemocratische Partij in verschillende regeringen.
Geschiedenis Oprichting en consolidatie(1918-1945) De Tsjecho-Slowaakse Volkspartij was een Tsjecho-Slowaakse partij. De Volkspartij (CSL) werd in 1918R. Ströbinger: Kreuz und Roter Stern, Walter Rau Verlag, Düsseldorf 1977p. 96 opgericht als gematigde katholieke-democratische partij. Het rekruteerde haar leden vooral uit de katholieke arbeidersklasse, de (katholieke) middenklasse en de kleine Tsjechische grootgrondbezittersklasse. De Tsjecho-Slowaakse Volkspartij was vooral actief in de Bohemen en Moravië. De Volkspartij participeerde in alle Tsjecho-Slowaakse regeringen tijdens het interbellum. Mgr. Jan Šrámek was al die tijd voorzitter van de partij.
De Volkspartij was actief in het verzet tegen de Duitse bezetter. Mgr. Jan Šrámek was minister-president in de Tsjecho-Slowaakse regering in ballingschap te Londen (president: Edvard Beneš). Na de Tweede Wereldoorlog (1945) nam de Volkspartij deel aan de coalitie van het "Nationaal Front", die door de communisten werd gedomineerd. Mgr. Šrámek werd na de communistische staatsgreep van 1948 tot aftreden gedwongen en vervangen door een van de leiders van de linkervleugel van de Volkspartij, Alois Petr.R. Ströbinger: Kreuz und Roter Stern, Walter Rau Verlag, Düsseldorf 1977pp. 108-111
Tijdens de communistische periode (1948-1989) De Volkspartij was de eerste Tsjecho-Slowaakse partij die vóór een verregaande samenwerking met de Tsjecho-Slowaakse Communistische Partij koos. Later volgden ook de Tsjecho-Slowaakse Nationale Socialistische Partij en de Slowaakse partijen.
De verzetsstrijder, priester Josef Plojhar, werd in de communistische regering opgenomen als minister van Volksgezondheid.R. Ströbinger: Kreuz und Roter Stern, Walter Rau Verlag, Düsseldorf 1977p. 116 In 1951 volgde Plojhar Alois Petr op als voorzitter van de Volkspartij. Ruim twintig jaar, van 1948 tot 1968, was Plojhar voorzitter van de partij.
Tijdens de Praagse Lente was er kritiek op priester Plojhar. Op 31 december 1968 trad hij als voorzitter af (gest. 1981). Zijn opvolgers volgden de lijn van samenwerking met de communistische partij.
Zbyněk Žalman, voorzitter sinds 1981, moest in november 1989 plaatsmaken voor Josef Bartončík, die kritischer tegenover de communisten stond. Tijdens de Fluwelen Revolutie van november 1989 stapte de Volkspartij uit het Nationaal Front en verbrak de samenwerking met de communisten.
Na de val van de muur(1989-) Na de val van het communisme in Tsjecho-Slowakije nam de partij een centrumrechts programma aan. Desondanks bleek de naam "Tsjecho-Slowaakse Volkspartij" te veel verbonden met het communistische verleden. In maart 1992 fuseerde de Tsjecho-Slowaakse Volkspartij met enkele kleinere christelijke partijen en de naam werd veranderd in 'Christendemocratische Unie-Tsjecho-Slowaakse Volkspartij' (KDU-ČSL).
Voorzitters van de KDU-ČSL Jan Šrámek 1919-1948Alois Petr 1948-1951Josef Plojhar 1948-1968Antonín Pospíšil 1968-1973Rostislav Petera 1973-1980Frantisek Toman 1980-1981Zbyněk Žalman 1981-1989Josef Bartončík 1989-1990Josef Lux 1990-1998Jan Kasal 1998-2001Cyril Svoboda 2001-2003Miroslav Kalousek 2003-2006Jan Kasal 2006Jiří Čunek 2006-2009Cyril Svoboda 2009-2010Pavel Bělobrádek 2010-2019Marek Výborný 2019-2020Marian Jurečka 2020-2024Marek Výborný 2024-2026Jan Grolich 2026-
Verwijzingen
Categorie:Tsjecho-Slowaakse politieke partij Categorie:Tsjechische politieke partij