Anthony Burgess, pseudoniem van John Anthony Burgess Wilson (Manchester (Engeland), 25 februari 1917 – Londen, 22 november 1993) was een Brits auteur en componist.
Biografie Anthony Burgess studeerde Engelse taal en letteren en werkte als onderwijsofficier in Brunei en Maleisië na de Tweede Wereldoorlog. Hier schreef hij zijn Maleise trilogie over het verval van het Britse koloniale rijk (The long day wanes).Winkler Prins Jaarboek 1973, p. 73 In 1959 werd er een hersentumor bij hem geconstateerd en had hij een levensverwachting van een paar maanden. Hij gaf het lesgeven op en werd een fulltime schrijver. Later bleek dat deze diagnose foutief was.
In zijn carrière als schrijver publiceerde hij meer dan 50 boeken in verschillende genres waaronder fictie en sciencefiction. Ook schreef hij een studie over het werk en de taal van James Joyce met de titel Here comes everybody.
Zijn beroemdste en beruchtste boek was A Clockwork Orange, verfilmd door Stanley Kubrick in 1971. Het boek - dat zich te Londen in de nabije toekomst afspeelt - gaat in wezen over vrije wil en moraliteit. De jonge antiheld van het boek, Alex, wordt gevangengenomen na een leven vol geweld. Hij krijgt een soort hersenspoeling om zijn gewelddadigheid te stoppen: hij wordt kwetsbaar tegenover andere mensen en kan ook niet meer van muziek genieten (het enige andere plezier in zijn leven). De film werd in veel landen verboden en blijft erg controversieel.
Naast het schrijven van boeken heeft Burgess ook boeken vertaald en een aantal symfonieën, een vioolconcert, een pianoconcert en diverse werken voor blokfluit (het instrument dat zijn zoon bespeelde) gecomponeerd. Hij sprak negen talen en zijn liefde voor taal komt ook naar boven in de tekst van A Clockwork Orange. Daarin spreken de tieners het zogenaamde Nadsat, een taal gebaseerd op Engels slang en het Russisch (vrienden zijn droogs, meisjes devotchkas en intellectuelen sofisto's). Voor de film Quest for Fire (1981) bedacht Burgess een volledige prehistorische taal.
Anthony Burgess overleed aan longkanker.
Werken
The long day wanes Time for a Tiger (1956) The Enemy in the Blanket (1958) Beds in the East (1959) The Right to an Answer (1960) The Doctor is Sick (1960) The Worm and the Ring (1961) Devil of a State (1961) A Clockwork Orange (1962). Vert. door C. en W. F. Buddingh' als: Boze jongens. Amsterdam, De Arbeiderspers, 1978 The Wanting Seed (1962) Honey for the Bears (1963) The Eve of St. Venus (1964) Nothing Like the Sun: A Story of Shakespeare's Love Life (1964) A Vision of Battlements (1965) Tremor of Intent: An Eschatological Spy Novel (1966). Vert. door Wim Dielemans als: Mensen in etui. Amsterdam, De Arbeiderspers, 1976 M/F (1971) Napoleon Symphony: A Novel in Four Movements (1974) The Clockwork Testament, or Enderby's End (1974) (Volume 3 van Enderby kwartet) Beard's Roman Women (1976) Abba Abba (1977) 1985 (1978). Vert. door Sjaak Commandeur en Rien Verhoef als: 1985. Amsterdam, De Arbeiderspers, 1981 Man of Nazareth (gebaseerd op zijn scenario Jesus of Nazareth) (1979) Earthly Powers (1980), vertaald door Paul Syrier als Machten der duisternis. Amsterdam, Uitgeverij Van Oorschot, 2017 On going to bed (1982). Vert. door Huib Toolens als: Naar bed, naar bed. Baarn, Bosch & Keuning, 1982 The End of the World News: An Entertainment (1982) Enderby's Dark Lady, or No End of Enderby (1984) (Volume 4 van Enderby kwartet) The Kingdom of the Wicked (1985). Vert. door Bert Coltof als: Anno domini. Koninkrijk van het kwaad. Amsterdam, Elsevier, 1986 The Pianoplayers (1986) Little Wilson and big God (1987) Any Old Iron (1988) The Devil's Mode (1989), verhalen You've had your time. Being the second part of the confessions of Anthony Burgess (1990). Vervolg op: Little Wilson and big God Mozart and the Wolf Gang (1991) A mouthful of air. language and languages, especially English (1992) A Dead Man in Deptford (1993) Byrne (1995) One man's chorus. The uncollected writings (1998) Revolutionary sonnets and other poems (2002)
Literatuur Earl G. Ingersoll and Mary C. Ingersoll. Conversations with Anthony Burgess. Jackson, Miss, University Press of Mississippi, 2008 Andrew Biswell. The real life of Anthony Burgess. London, Picador, 2005 Roger Lewis. Anthony Burgess. London, Faber and Faber, 2002 John J. Stinson. Anthony Burgess revisited. Boston, Mass., Twayne Publishers, 1991 Geoffrey Aggeler. Critical essays on Anthony Burgess. Boston, Mass., G.K. Hall & co., 1986
Categorie:Engels schrijver Categorie:Kunsttaalauteur Categorie:Polyglot Categorie:Brits componist Categorie:Pseudoniem