thumb|Isabella Augusta Gregory Isabella Augusta Gregory (Oxborough bij Loughrea, 15 maart 1852 – Coole Park, 22 mei 1932), beter bekend als Lady Gregory, was een Ierse toneelschrijfster, noveliste en folkloriste.
Met William Butler Yeats en anderen stichtte ze het Irish Literary Theatre en het Abbey Theatre. Ze schreef talloze korte stukken voor beide gezelschappen. Ze is in het Nederlandse taalgebied ook bekend om haar bewerkingen van de Ierse mythologische verhalen.
Lady Gregory is onder meer bekend vanwege haar bundeling die in 1902 gepubliceerd werd, met een voorwoord van Yeats. In 1896 leerde ze Yeats kennen, die haar in contact bracht met de Gaelic League, die de oude Keltische taal nieuw leven probeerde in te blazen. Naar aanleiding van een discussie over het al dan niet invoeren van het Iers op de lagere school, begon Lady Gregory de oude verhalen in het Kiltartan-dialect uit te werken. Toen ze de Cú Chulainn wilde uitgeven, moest ze de tekst weer omzetten in het Engels. De publicatie leverde uiteindelijk veel royalty's op.
thumb|links|Jacob epstein, Lady Gregory, 1910
Leven Op 4 maart 1880 trouwde ze in de St. Matthiaskerk in Dublin met Sir William Henry Gregory, een weduwnaar met een landgoed in Coole Park, vlakbij Gort. Sir William, die 36 jaar ouder was dan zij, was net met pensioen gegaan als gouverneur van Ceylon (nu Sri Lanka), nadat hij eerder verschillende termijnen lid van het parlement voor County Galway was geweest. Hun enige kind, Robert Gregory, werd geboren in 1881. Hij sneuvelde tijdens de Eerste Wereldoorlog terwijl hij als piloot diende. De familie Gregory reisde door Ceylon, India, Spanje, Italië en Egypte. Tijdens hun verblijf in Egypte ontmoette Lady Gregory de Engelse dichter Wilfrid Scawen Blunt, met wie ze in 1882 en 1883 een affaire had. Gedurende deze periode schreef ze een reeks liefdesgedichten, getiteld A Woman's Sonnets. Een reis naar Inisheer op de Aran-eilanden in 1893 wekte bij Lady Gregory opnieuw haar interesse in de Ierse taal en in de folklore van het gebied waar ze woonde. Ze organiseerde Ierse lessen op de school in Coole en begon verhalen te verzamelen uit de omgeving van haar huis, met name van de bewoners van het armenhuis van Gort. Edward Martyn was een buurman van Lady Gregory, en het was tijdens een bezoek aan zijn huis, Tullira Castle, in 1896 dat ze William Butler Yeats voor het eerst ontmoette. Gesprekken tussen de drie, gedurende het daaropvolgende jaar of zo, leidden tot de oprichting van het Irish Literary Theatre (in 1925 geschonken aan de Ierse staat en naam varanderd in Abbey Theatre) in 1899. Ze bleef een actieve directeur van het theater totdat haar slechte gezondheid in 1928 tot haar pensionering leidde. Toen Lady Gregory zich terugtrok uit het bestuur van het Abbey Theatre, keerde ze terug naar Galway om daar te gaan wonen. In 1932 stierf Lady Gregory op 80-jarige leeftijd thuis aan borstkanker en is begraven op de begraafplaats Bohermore in Galway.
Bibliografie 1898 - Mr. Gregory's letter-box, 1813-1835 1902 - Cuchulain. Cuchulain of Muirthemne: the story of the men of the Red Branch of Ulster. Arranged and put into English (from the Irish) by (Isabella Augusta,) lady Gregory, with a preface by William Butler Yeats (Digitale versie 1911). In 1973 vert. door J.W.M. Liefrink als: Cuchulain van Muirthemne. Het verhaal van de mannen van de Rode Tak van Ulster, 1903 - Poets and dreamers: studies and translations from the Irish (Digitale versie) 1903 - Seven short plays (Digitale versie 1911) 1904 - Gods and fighting men: the story of the Tuatha de Danaan and of the Fianna of Ireland. Arranged and put into English (from the Irish) by (Isabella Augusta,) lady Gregory, with a preface by William Butler Yeats (Digitale versie). In 1973 vert. door J.W.M. Liefrink als: Goden & giganten. Het verhaal van Tuatha de Danaan en het verhaal van de Fianna van Erin, 1904 - Spreading the news (Digitale versie 1911). In 1959 vert. door Aty Lindeman-Strengholt als: Als 'n lopend vuurtje 1907 - A book of saints and wonders put down here by lady Gregory according to the old writings and the memory of the people of Ireland (Digitale versie) 1909 - The Kiltartan history book (Digitale versie) 1912 - Irish folk-history plays 1st series: The tragedies: Grania. Kincora. Dervorgilla (Digitale versie) 2nd series: The tragic-comedies: The Canavans. The white cockade. The deliverer (Digitale versie) 1913 - New comedies. Bevat: The bogie men (first produced at The court theatre, London, July 8, 1912). The full moon (Abbey theatre, Dublin, Nov. 10, 1910). Coats (ib. Dec. 1910). Damer's gold (ib. Nov. 21, 1912). Mc Donough's wife 1913 - Our Irish theatre. A chapter of autobiography (Digitale versie) 1916 - The golden apple: A play for Kiltartan children 1919 - The Kiltartan poetry book. Prose translations from the Irish (Digitale versie) 1920 - Visions and beliefs in the west of Ireland, Lady Gregory; collected and arranged with two essays and notes by W.B. Yeats (Digitale versie) 1921 - Hugh Lane's life and achievement, with some account of the Dublin Galleries (Digitale versie) 1946 - Journals, 1916-1930 1953 - Bij het opgaan van de maan. Vert. van: The rising of the moon. Nederlandse bew. van Alfred Pleiter (pseud. van Hans Agathus Keuls) (Digitale versie) 1974 - Seventy years. Being the autobiography of Lady Gregory, 1898 - Mr. Gregory's letter-box, 1813-1835
Literatuur 1961 - Elizabeth Coxhead. Lady Gregory. A literary portrait. London, Secker & Warburg 1967 - Anne Dedio. Das dramatische Werk von Lady Gregory. Bern, Francke. Auch als Doktorarbeit veröffentlicht, Basel: 1966 1976 - Edward A. Kopper, Jr. Lady Isabella Persse Gregory. Boston, Twayne Publishers, 1982 - Ann Saddlemyer. Theatre business. The correspondence of the first Abbey Theatre directors: William Butler Yeats, Lady Gregory and J.M. Synge. Gerrards Cross, Smythe, 1984 - Mary Lou Kohfeldt. Lady Gregory. The woman behind the Irish Renaissance. London, Deutsch, 1987 - Ann Saddlemyer and Colin Smythe. Lady Gregory, fifty years after. Totowa, N.J., Barnes & Noble, 1996 - James Pethica. Lady Gregory's diaries, 1892-1902. Gerrards Cross, Colin Smythe, 2005 - Judith Hill. Lady Gregory'. An Irish life. Stroud, Sutton,
Categorie:Iers toneelschrijver Categorie:Iers schrijver Categorie:Folklorist