thumb|Star Wars-logo Star Wars is een Amerikaanse epische space-opera-filmserie bedacht door George Lucas en ontwikkeld door zijn bedrijf Lucasfilm. Het epos bestaat uit drie afgeronde trilogieën, twee losstaande films, zeven live-actionseries, meerdere animatieseries en meerdere stripreeksen.
De eerste twee trilogieën hebben in de loop van de jaren verschillende nabewerkingen gehad. De films samen werden genomineerd voor 21 Oscars, waarvan er tien werden gewonnen. De filmserie heeft geleid tot een mediafranchise buiten de filmreeks om genaamd de Expanded Universe.
De serie portretteert een universum dat zich afspeelt in een sterrenstelsel dat wordt omschreven als ver, ver weg. Het toont de Jedi als een representatie van het goede, strijdend met de Sith, hun kwade tegenhanger. Hun wapen van keuze, het lichtzwaard, wordt algemeen erkend in de popcultuur. Het fictieve universum bevat ook veel thema's, met name invloeden van filosofie en religie. Een voorbeeld hiervan is De Kracht (The Force).
Films in de reeks De films zijn niet in chronologische volgorde gemaakt. Van de films staat de als tweede gemaakte film The Empire Strikes Back (1980) het hoogst in de Top 250 van IMDb; op een vijftiende plaats. IMDb Top 250 op Internet Movie Database, geraadpleegd 17 februari 2020
Film Oorspronkelijke premièredatum Opbrengstwereldwijd in $ The Phantom Menace 19 mei 19991.027.044.677 Attack of the Clones 16 mei 2002649.398.328 Revenge of the Sith 19 mei 2005848.754.768 A New Hope 25 mei 1977775.398.007 The Empire Strikes Back 21 mei 1980538.375.067 Return of the Jedi 25 mei 1983475.106.177 The Force Awakens 14 december 20152.068.223.624 The Last Jedi 9 december 20171.332.539.889 The Rise of Skywalker 18 december 20191.074.089.619, geraadpleegd op 16 maart 2020 Anthologiefilm Rogue One 16 december 2016 1.056.057.273 Solo 15 mei 2018 392.924.807 The Mandalorian and Grogu 14 mei 2026 n.n.b. Animatiefilm The Clone Wars 10 augustus 2008 68.282.844 Totaal 10.315.389.017 De twaalf bioscoopfilms brachten gezamenlijk als filmreeks ruim tien miljard Amerikaanse dollar op en staat daarmee op de 3e plaats in de lijst van succesvolste filmreeksen.
Achtergrond De films hebben in de loop van de jaren verschillende nabewerkingen gehad. In 1997 kwam de originele trilogie opnieuw in de bioscoop met de eerste grote aanpassingen. Een bekende wijziging is de Han shot first-scène. Deze uitgave wordt de Special Edition genoemd. Later volgde hiervan de VHS-uitvoering.
In 2004 volgde de originele trilogie op dvd met een tweede aanpassing. Controversieel was het vervangen van acteur Sebastian Shaw door Hayden Christensen in de eindscène van Episode VI. In Episode V, in de scène waar Darth Vader spreekt tot de keizer via een hologram, wordt de keizer nu gespeeld door Ian McDiarmid en werden een paar regels aan de dialoog toegevoegd.
In 2006 kwam de originele trilogie op dvd zonder aanpassingen. In 2011 verscheen de Star Wars Saga (I tot en met VI) op blu-ray waarbij nog meer aanpassingen werden gedaan. Zo werd het personage Yoda compleet CGI gemaakt in Episode I. In 2012 verscheen diezelfde film opnieuw in de bioscoop ditmaal in 3D.
In 2008 kwam er een film en animatieserie Star Wars: The Clone Wars. Deze serie speelt zich af tussen Episode II en Episode III. Deze serie werd in 2014 opgevolgd door Star Wars Rebels en speelt zich af tussen Episode III en Episode IV.
Verhaal
thumb|280px|Star Wars-fans verkleed als stormtroopers marcheren door de straten van Atlanta tijdens de St. Patrick's Day-optocht van 2006
Prequel-trilogie (I, II, III) Episode I, II en III van Star Wars gaan vooral over het opgroeien, en daarmee de opkomst en ondergang van Anakin Skywalker. De oorlogen die in de films worden behandeld zijn de Slag om Naboo in Episode I en de Kloonoorlogen in Episode II en III. De Galactische Republiek is nu aan de macht op de centrale stadsplaneet Coruscant, maar de democratie begint langzaam af te brokkelen. links|miniatuur|Hayden Christensen, speelt Anakin Skywalker in Episode II en III en in de serie Obi-Wan Kenobi Episodes I-III van Star Wars gaan over het opgroeien van Anakin Skywalker, die volgens een Jedi-legende de zogenaamde 'Uitverkorene' is die de Sith zal verslaan en daardoor de Kracht in balans weet te krijgen. Ook draait het verhaal om de ondergang van de Galactische Republiek door toedoen van de Sith. In het begin van het verhaal is Anakin een 9-jarige jongen die samen met zijn moeder Shmi een slaaf is op de zandplaneet Tatooine. Hij wordt hier gevonden door Jedimeester Qui-Gon Jinn, die hem meeneemt om hem tot Jedi op te laten leiden. Anakin bewijst zijn kunnen al voor zijn opleiding tijdens de Slag om Naboo door het droidcontroleschip van de Handelsfederatie (Engels: Trade Federation) van binnenuit op te blazen met zijn Naboo-Sterrenjager. Tijdens Episode I is de planeet van koningin Padmé Amidala namelijk bezet door de machtige Handelsfederatie.
Een andere verhaallijn die behandeld wordt in de Prequel-trilogie is de ondergang van de democratische Republiek, de Senaat en de Jedi-Orde. In Episode I worden de Sith, de grootste vijanden van de Jedi, weer gezien. Gedurende een periode van duizend jaar was er vrede in de Galactische Republiek. De Jedi dienen de Galactische Senaat en zorgen voor vrede en gerechtigheid in het heelal. Maar de Sith zetten hun plannen in gang die hier een eind aan zullen maken. Sith Lords Darth Sidious en Darth Maul opereren vanaf Coruscant en geven leiding aan de invasie van Naboo door de Handelsfederatie. Darth Maul overleeft de Slag om Naboo echter niet. Maar Sidious heeft zich door het conflict als senator Palpatine van Naboo opgewerkt tot Kanselier van de Galactische Republiek. Koningin Amidala weet de Federatie met behulp van Qui-Gon, Obi-Wan, Anakin en haar leger en de Gungans te verslaan. Qui-Gonn Jinn overleeft de strijd ook niet.
Tien jaar later (in Episode II) is Anakin een twintigjarige Jedi Padawan (leerling). Als leerling van Obi-Wan Kenobi is hij een raadsel voor de Jediraad en een uitdaging voor zijn meester. Hij ontwikkelt zich dan ook van een intelligente en lieve jongen tot een oplettende, hardwerkende, ambitieuze leerling. Hij voelt zich vaak beter dan de meeste andere Jedi en wil daarom snel vooruitgang boeken. Maar zijn onvermogen om zich te kunnen beheersen en zijn verlangen naar meer macht worden zijn ondergang. Ook is hij bang om zijn geliefden te verliezen, namelijk zijn moeder (Shmi Skywalker) en zijn vrouw (Padmé Amidala), de voormalige koningin die nu senator is.
Tijdens Anakins Jedi-opleiding bevindt de Galactische Republiek zich in een tijd van grote politieke onrust: een aantal planeten en handelsorganisaties (waaronder de Handelsfederatie) heeft zich onafhankelijk verklaard van de Republiek en staat nu bekend als de Confederacy of Independent Systems of simpelweg 'de Separatisten.' De afvallige Jedi Graaf Dooku staat aan het hoofd van deze Confederatie. De Confederatie en de Galactische Republiek staan op gespannen voet met elkaar. In Episode II escaleert het conflict tussen de Republiek en de Separatisten tot de Kloonoorlogen, na een onderzoek naar de moordenaars van senator Amidala door Obi-Wan Kenobi. Er is een Kloonleger ontdekt op de planeet Kamino dat in het geheim besteld is door de Republiek. Deze Clone Troopers nemen het op tegen het droidleger van Dooku. De oorlog wordt in het geheim gemanipuleerd door de Sith Meester Darth Sidious (die publiekelijk bekend is als Kanselier Palpatine) zodat hij de macht kan grijpen in de Republiek en de Jedi kan uitroeien. Hij gebruikt de oorlog als excuus om via een noodverordening veel langer aan de macht te blijven dan officieel is toegestaan.
Kanselier Palpatine ziet in Anakin een potentiële leerling. Aan het einde van de Kloonoorlogen (in Episode III) bewijst Anakin dat hij een machtigere leerling is dan Graaf Dooku door hem in een lichtzwaardduel te verslaan. Dooku was namelijk al die tijd een Sith Leerling van Darth Sidious geweest: Darth Tyranus. De twee Sith manipuleerden de hele Kloonoorlog aan beide kanten. Het was Dooku die als Tyranus premiejager Jango Fett inhuurde om model te staan voor de Clone Troopers.
De Kloonoorlogen gaan nog steeds door. Generaal Grievous, een cyborg, is na de dood van Graaf Dooku nog steeds een gevaarlijke vijand. Obi-Wan Kenobi wordt erop uitgestuurd door de Jedi-Raad om hem te vinden. Obi-Wan weet Grievous te verslaan op de planeet Utapau, ondanks dat de Generaal vier lichtzwaarden gebruikt.
Kanselier Palpatine maakt Anakin tot zijn vertegenwoordiger van de Jediraad. Anakin ziet hem als een goede vriend. Hij wordt wel toegelaten tot de Jediraad, maar hij wordt niet als Jedi Meester gezien. Jedi Meester Mace Windu laat duidelijk merken dat de Kanselier zich er niet mee moet bemoeien. Anakin voelt zich beledigd dat hij geen Meester wordt en vindt het oneerlijk maar moet wel Palpatine observeren. In een gesprek vertelt Palpatine dat hij in werkelijkheid de Sith Lord Darth Sidious is. Vervolgens vertelt hij dat je dankzij de Duistere Kant mensen kan redden van de dood, dus ook Padmé. Anakin laat zich niet verleiden en in conflict met zichzelf vertelt hij deze onthulling door aan Mace Windu. In het heetst van de strijd tussen Meester Windu en Kanselier Palpatine, speelt Palpatine in op de twijfels die Anakin nog steeds heeft. Anakin grijpt in en zorgt voor de dood van Mace Windu. Hij beseft dat hij is overgelopen naar de Duistere Kant en knielt voor zijn nieuwe Meester Darth Sidious. Van hem krijgt hij de naam Darth Vader. Darth Vader krijgt opdracht om de Jedi uit te roeien in de Jeditempel, alle Separatistische leiders te vermoorden op Mustafar, en zegt Padmé hem niet te volgen omdat hij niet wil dat zijn vrouw hem ziet tijdens zijn duistere daden. Als Anakin erachter komt dat Obi-Wan zijn vrouw heeft verteld over zijn daden, wordt Anakin razend, wat resulteert in een duel tussen meester en leerling. Obi-Wan was namelijk heimelijk mee gaan reizen in Amidala's schip. In een gevecht op de lavaplaneet Mustafar raakt Anakin zwaargewond. Hij wordt gered door Darth Sidious, die, nu zowel de separatisten als de Jedi zijn verslagen, de door oorlog verscheurde Galactische Republiek heeft omgevormd tot het Galactisch Keizerrijk. Darth Sidious zorgt dat Anakin protheses krijgt en een pak en ademhalingsmasker om te kunnen blijven leven. De overgang van Anakin naar Darth Vader is nu compleet: hij is nu een Sith Lord.
De kinderen van Anakin (Luke en Leia), die vlak daarvoor geboren zijn, worden apart ondergebracht. Luke gaat naar Tatooine en Leia wordt als adoptiekindje gegeven aan senator Bail Organa van Alderaan. De laatste Jedi gaan in ballingschap leven, terwijl Darth Sidious aan zijn bewind als keizer begint. Obi-Wan Kenobi gaat naar Tatooine. Yoda gaat naar Dagobah.
Oorspronkelijke-trilogie (IV, V, VI) Het is 19 jaar later. Episode IV, V en VI van Star Wars gaan vooral over de kinderen van Anakin Skywalker (genaamd Luke Skywalker en prinses Leia Organa) en de strijd van de Rebellenalliantie tegen het bewind van de Sith Lord Darth Sidious (de Keizer). Het Galactisch Keizerrijk is namelijk aan de macht. De oorlog die in deze films wordt behandeld is de Galactische Burgeroorlog.
In Episode IV zijn de Jedi-ridders dus grotendeels uitgeroeid, de Galactische Republiek is niet meer en het dictatoriale Keizerrijk houdt het heelal in een ijzeren greep onder leiding van de Sith Lords Darth Sidious (de Keizer) en Darth Vader. De inmiddels verouderde Clone Troopers zijn nu vervangen door rekruten, de stormtroopers, en zijn het leger van het Keizerrijk. Een kleine groep Rebellen durft het aan terug te vechten door het stelen van de geheime plannen voor het ultieme wapen van het Keizerrijk genaamd de Death Star. De trouwste dienaar van de Keizer, Darth Vader, krijgt de opdracht de plannen en de locatie van de geheime Rebellenbasis te vinden die de keizer willen overmeesteren. Vader zit nog altijd gevangen in zijn ademhalingsmasker- en pak.