Huis Marseille is een monumentaal grachtenpand uit 1665 aan de Keizersgracht 401 in Amsterdam. Sinds 1999 fungeert het als museum dat volledig is gewijd aan kunstfotografie. Het museum, genoemd naar het gebouw waarin het werd ondergebracht, is later uitgebreid met buurpand Keizersgracht 399. Deze rijksmonumenten zijn gelegen aan de UNESCO-werelderfgoed grachtengordel.
Museum Het museum is het eerste in Nederland dat geheel is gewijd aan de fotografie als kunstvorm. Het presenteert een gevarieerd tentoonstellingsprogramma en onderscheidt zich door de behuizing. Huis Marseille wijkt daarmee af van de traditionele 'white cube'-opzet. De authentieke, lichte ruimtes versterken de presentatie en beleving van de fotowerken. Het museum beschikt over een fotografiebibliotheek, een gespecialiseerde fotoboekenwinkel en een grachtentuin met historisch tuinhuis.
De kunstzinnige aard die fotografie kan hebben vormt een centraal uitgangspunt van Huis Marseille. Het richt zich op fotografische praktijken waarin een artistieke beeldtaal en vernieuwende benaderingen centraal staan. Daarbij is er aandacht voor de maatschappelijke relevantie van fotografie en de relatie met bredere culturele ontwikkelingen.
Huis Marseille exposeerde onder andere werken van fotografen als Berenice Abbott, Cy Twombly, Dana Lixenberg, Viviane Sassen, Bernd en Hilla Becher, Edward Burtynsky en Awoiska van der Molen. Daarnaast bezit het museum ook een eigen collectie hedendaagse fotografie, met werken van onder meer Jacqueline Hassink, Anton Corbijn en Sophie Calle.
Huis Het museum Huis Marseille is gevestigd in een monumentaal grachtenpand dat rond 1665 gebouwd werd voor de Franse koopman Isaac Focquier. Op de imposante, classicistische gevel van het pand liet Fouquier een steen aanbrengen met de plattegrond van de Franse havenstad Marseille. Het schip dat hij in Marseille had laten bevrachten en dat hem naar Amsterdam had gebracht, maakte van hem een gefortuneerd man.
Enkele jaren was hij lid van het Amsterdams 'College van Commercie', waar hij, dankzij zijn ervaring als succesvol koopman, invloed uitoefende op handelskwesties. Zijn bijdrage aan de commissie valt samen met de bouw van zijn huis aan de Keizersgracht, wat zijn status als respectabele man benadrukt. Hij had zich weten te onderscheiden en was doorgedrongen tot de hoogste kringen van Amsterdam, een elite van vermogende, zelfbewuste mannen, bekend van groepsportretten zoals De Staalmeesters van Rembrandt.
De oorspronkelijke, 17de-eeuwse indeling van het huis is driehonderd jaar later nog grotendeels intact: met een voorhuis, binnenplaats, achterhuis en tuin. Talrijke originele details zijn zorgvuldig bewaard gebleven, waaronder rijk gedecoreerde plafondschilderingen, verfijnd stucwerk, marmeren elementen en een karakteristieke kamer in Lodewijk XIV-stijl met een opvallend rood interieur.
In de tuinzaal van het museum hangt een plafondschildering uit 1730, die speciaal voor het huis gemaakt is door Jacob de Wit, de belangrijkste decorateur uit de 18de eeuw. Het werk beeldt Apollo af, tronend op de wolken, geflankeerd door Minerva en de negen Muzen. Het plafondstuk bevond zich jarenlang in het Rijksmuseum, maar is in 2004 na een grondige restauratie weer naar de oorspronkelijke locatie teruggekeerd, in bruikleen van het Koninklijk Oudheidkundig Genootschap.
Uitbreiding In 2011/2013 werd een uitbreiding gerealiseerd naar het naastgelegen huis aan de Keizersgracht 399, waardoor het museum meer expositieruimte kreeg, alsmede een ruimere bibliotheek en een eigen collectiedepot. In september 2013 vond de eerste tentoonstelling plaats in het verdubbelde Huis Marseille. Het Huis Marseille, Museum voor Fotografie, bestaat sinds de uitbreiding in 2013 uit twee verbonden panden. Beide gebouwen tellen vijf verdiepingen die toegankelijk zijn voor bezoekers, met in totaal veertien verschillende tentoonstellingszalen.
De grootste blikvanger van de uitbreiding is een Lodewijk XIV-stijlkamer uit de vroege 18e eeuw. Gedurende de decennia heeft de kamer verschillende kleuren gekend. Onder de laatste crèmekleurige verflaag werden olijfgroene, aardkleurige en scharlakenrode pigmenten aangetroffen. De laatste rode kleur is in Nederland vrijwel nergens anders in een referentiekamer te vinden. In overleg met Bureau Monumenten en Archeologie is besloten de gedetailleerde rode wand- en plafondlijsten in hun oorspronkelijke staat terug te brengen.
Tentoonstellingen Enkele exposities van Huis Marseille waren: Awoiska van der Molen: The Humanness of Our Lonely Selves (2024) Samuel Fosso (2023) Dana Lixenberg: Polaroid 54/59/79 (2022) Elspeth Diederix: When Red Disappears (2019) Berenice Abbott: Portraits of Modernity (2019) Jacqueline Hassink: Collection (2018) Cor Jaring: Cor was hier (2015) Rob Hornstra: Gouden jaren (2013) Viviane Sassen: In and out of fashion (2012) Edward Burtynsky: Oil (2009)
Afbeeldingen
Externe links Website Huis Marseille Overzicht eigen collectie Huis Marseille
Categorie:Fotografiemuseum Categorie:Museum in Amsterdam Categorie:Keizersgracht