Een literair tijdschrift is een tijdschrift dat zich geheel of gedeeltelijk toelegt op berichtgeving over literatuur. Aan de letteren gewijde tijdschriften zijn sinds de 18e eeuw een podium voor nieuw talent onder schrijvers en dichters om een geïnteresseerd en deskundig publiek te bereiken. Niet zelden is de samenstelling en redactie in handen van gevestigde schrijvers. Terugkerende genres zijn het korte verhaal, poëzie, literaire kritieken, essays, polemieken en beschrijvingen van tentoonstellingen, lezingen, prijsuitreikingen en andere culturele actualiteiten. Er kan veel plaats zijn ingeruimd voor briefwisselingen. Ook de eerste wetenschappelijke tijdschriften, waarin 17e- en 18e-eeuwse onderzoekers hun resultaten deelden, zijn voortgekomen uit de brief.
Geschiedenis Nederland thumb|De Nieuwe Gids, een Nederlands literair tijdschrift Vaderlandsche Letteroefeningen was het eerste literaire tijdschrift in de Nederlanden. Dit blad werd in 1761 opgericht door de doopsgezinde predikant Cornelis Loosjes en uitgegeven door A. van der Kroe te Amsterdam. Het bestond langer dan een eeuw en ook nazaten van Loosjes hebben de redactie gevoerd.
Een tegenhanger kwam er pas in 1837: De Gids, opgericht door Potgieter en Robidé van der Aa voor "Nieuwe Vaderlandsche Letteroefeningen" en "Boekbeoordeelingen".DBNL.org: De Gids. Jaargang 1837. Gearchiveerd op 26 juli 2021. De Nieuwe Gids verscheen als reactie voor het eerst in 1885 en ontwikkelde zich tot de spreekbuis van de Beweging van Tachtig. Vele schrijvers beleefden hun debuut in een literair periodiek, bijvoorbeeld Nescio met De uitvreter in 1911 in De Gids. Sommige uitgaven bestonden slechts enkele jaren, maar droegen aanzienlijk bij aan de verdere ontwikkeling van de literatuur en het lezen in het algemeen. Het tijdschrift Merlyn van Kees Fens heeft bijvoorbeeld maar van 1962 tot 1969 bestaan, maar is wel belangrijk geweest voor de verbreiding van close reading in Nederland. Sommige richten zich op een deelgebied, zoals Tiecelijn, dat is gespecialiseerd in de studie van het middeleeuwse gedicht Van den vos Reynaerde. De verschijningsfrequentie is doorgaans lager dan maandbladen, veelal eens per kwartaal.
Andere landen Het oudste bestaande Amerikaanse tijdschrift is de North American Review, begonnen in Boston in 1815. Maar omdat het in 1940 werd opgeheven en in 1964 heropgericht, bestaat de Yale Review, gesticht in 1819, toch langer. Een van de grootste Engelstalige literary magazines is de Paris Review, opgericht in Parijs in 1953. Schrijvers als Philip Roth en V.S. Naipaul debuteerden hierin.Parisreview.com: History Het Duitstalige tijdschrift Sinn und Form, opgericht in Oost-Berlijn in 1949, wordt in heel Europa veel gelezen. Sinds de opkomst van het internet zijn er ook online literaire tijdschriften verschenen.Bijvoorbeeld blue-turns-grey.nl (gearchiveerd), Krakatau en Rottend staal
Voorbeelden Voorbeelden van Nederlandse en Vlaamse literaire tijdschriften zijn:
Historisch Barbarber, 1958–1971 De Beweging, 1905–1919 De Brakke Hond, 1983–2012 Bzzlletin, 1972–2004 Criterium, 1940–1942, 1945–1948 Das Magazin, 2011-2018 De Tweede Ronde, 1980-2009 (opgevolgd door KortVerhaal) Den Gulden Winckel, 1902-1942 Diogenes, 1984-1992 Elsevier's Geïllustreerd Maandschrift, 1891-1940 Extaze, 2011-2019 Forum, 1932–1935 Freespace Nieuwzuid, 1999–2008 Gard Sivik, 1955–1964 Gedicht, 1974–1976 De Gemeenschap, 1925–1941 Het liegend konijn, 2003-2025 Hjir, Friestalig tijdschrift, 1972–2009 Iduna, het eerste Friestalige literaire tijdschrift, 1845–1871 KortVerhaal, 2010-2013 Kreatief, 1966–2003 Landauer, 2020-2024, online tijdschrift De Litteraire Gids, 1926–1940 Maatstaf (tijdschrift), 1953–1999 Merlyn, 1962–1966 Het Moment, 1986–1988, vanaf 2013 online Nederlandsche Dicht- en Kunsthalle, 1878–1897 De Nederlandsche Spectator, 1856–1908 De Nieuwe Gids, 1885–1943 De Nieuwe Stijl, 1965–1966 Nieuw Vlaams Tijdschrift, 1946–1983 Nieuw Wereldtijdschrift, 1984–1997 Noachs kat, 1999–2008 Parmentier, 1989–2012 Randstad, 1961–1969 Raster, 1967–1972, 1977–2008 Rottend staal, 1995–2003 Ruimte, 1920–1931 De Stem, 1921–1941 Tijd en Mens, 1949–1955 De Titaan, 2014–2016 Tortuca, 1996–2017 Vaderlandsche Letteroefeningen, 1761–1876 Van Nu en Straks, 1893–1894, 1896–1901 Vormen, 1936–1940 De Vrije Bladen, 1924–1949 Yang, 1964–2008
Bestaand Algemeen Alice, onderdeel van Schrijven Magazine Armada, tijdschrift voor wereldliteratuur Awater, poëzietijdschrift sinds 2001 Ballustrada, sinds 1986 Blue-turns-grey, sinds 2005, online tijdschrift Brabant Literair, sinds 1998. Vanaf 2005 ondergebracht bij Brabant Cultureel Caraïbisch Uitzicht, van de Werkgroep Caraïbische Letteren (een zelfstandige werkgemeenschap binnen de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde), sinds 2006, online tijdschrift Deus ex machina, sinds 1976 Dichter. Gedichten voor kinderen van 6 tot 106 jaar, Vlaams poëzietijdschrift Dietsche Warande & Belfort, sinds 1900 DIG, sinds 2010, online tijdschrift Elders literair, sinds 2021 Flemish Review de la Poëzie, sinds 2023 De Gids, sinds 1837 Gierik & Nieuw Vlaams Tijdschrift. Gierik verschijnt sinds 1983 De God van Nederland, sinds 2011 Hollands Maandblad, sinds 1959 Indische Letteren, sinds 1986 Kluger Hans, sinds 2009 Krakatau, poëzietijdschrift, weblog sinds 2009 Lava literair, sinds 2012 Liter, sinds 1998 nY, sinds 2009 Ons Erfdeel, sinds 1957 Ooteoote, online vanaf 2011 Op Ruwe Planken, sinds 2001 De Optimist, sinds 2008 De Parelduiker, sinds 1996 Plebs, sinds 2004 Poëziekrant, sinds 1976 De Reactor, online sinds 2009 De Revisor, sinds 1974 Roet, voornamelijk Drents en Nederlands, sinds 1979 Samplekanon, sinds 2012 Sintel tijdschrift, sinds 2015 SKUT, sinds 2015 Terras, sinds 2011 Tirade, sinds 1957 Tzum, sinds 1998, online tijdschrift De zingende zaag, sinds 1989
Gespecialiseerd Hermans-magazine, 1994-2011, per kwartaal Tiecelijn, sinds 1988, over Van den vos Reynaerde Vestdijkkroniek, sinds 1972 Zacht lawijd, over negentiende- en twintigste-eeuwse literatuur in Vlaanderen en Nederland
Fries De Moanne, sinds 2003 Ensafh, sinds 2009
Externe link Overzicht van Vlaamse en Nederlandse literaire tijdschriften - literairetijdschriften.org (gearchiveerd) https://schrijvenonline.org/nieuws/bekend-schrijver-worden-stuur-je-verhaal-naar-een-van-deze-10-literaire-tijdschriften