thumb|De woonkamer thumb|De apotheker thumb|De kleermaker Het Volkskundemuseum of Museum voor Volkskunde is een volkskundig museum in de Balstraat te Brugge en maakt onderdeel uit van Musea Brugge.
Ontstaan De dichter Guido Gezelle legde al in 1865 de basis voor een Brugs volkskundig museum. In 1936 werd de Bond der Westvlaamsche Folkloristen opgericht, onder impuls van kunstenaar Guillaume Michiels, apotheker Karel De Wolf en Evarist Vanheulenbrouck. De Bond opende op 27 maart 1937 zijn eerste Folkloretentoonstelling in de Concertzaal in de Sint-Jakobsstraat. De tentoonstelling bleef hier twee jaar te bekijken. In 1939 verhuisde de Bond zijn collectie naar de Schermzaal op de eerste verdieping van de Brugse Stadshallen. Door de Tweede Wereldoorlog moest de collectie weer wijken, maar vanaf 1948 was het Folkloremuseum hier zijn vaste plaats, met Michiels als jarenlange, onbezoldigde conservator.
Eind jaren '60 besloot het Brugse stadsbestuur de collectie elders onder te brengen en kocht het hiervoor de zogenaamde Schoenmakersrente aan, een rij bescheiden werkmanshuizen in de Balstraat. Na grondige renovatie van de huisjes en overdracht van de collectie aan de stad, opende het Museum voor Volkskunde hier op 29 juni 1973."Het stedelijk Museum voor Volkskunde te Brugge", Biekorf. Jaargang 74 (1973), p65 In 1982 werd het geheel uitgebreid met het nieuwbouw hoekhuis De Zwarte Kat, en in 2003 werden nog drie aanpalende woningen in de Rolweg geïntegreerd.
Collectie De collectie bevat allerlei oude voorwerpen uit het alledaagse leven en ambachten van weleer. De vaste collectie is gepresenteerd in verschillende thematische decors: de klas, met houten lessenaars en wandplaten voor aanschouwelijk onderricht de schoenmaker de klompenmaker de kruidenierswinkel devotie, met onder meer confrérieschildjes en bedevaartvaantjes de kuiper spel en vermaak pijp en tabak, met een collectie pijpen verzameld door Achiel Van Acker de collectie van poppenspel Den Uyl de woonkamer de spekkenbakker: interieur van suikerbakker Thange patacons, gebak en chocolade de apotheek - het betreft het interieur van apotheek Vande Vyvere uit de Hoogstraat de hoedenmaker de kleermaker de herberg De Zwarte Kat met verwijzingen naar de culturele club Chat Noir. Een rondleiding eindigt steevast met een drankje in dit estaminet.
Immaterieel erfgoed De werking van het museum beperkt zich niet tot het tonen van de voorwerpen van weleer, maar wil de bezoeker de tijd van toen laten herbeleven. Zo worden er volksspelen gehouden in de tuin, en tweemaal per maand wordt er op donderdagnamiddag op ambachtelijke wijze snoep bereid. In de aanloop naar Kerstmis organiseert het Volkskundemuseum jaarlijks een Midwinterfeest.
Sinds de opening van de Zwarte Kat in 1982 is er steeds een zwarte kater thuis in het museum geweest met de naam Aristide. Dit was een idee van Willy Dezutter, die van 1973 tot 2007 directeur was.
Externe link Volkskundemuseum, pagina op de site Musea Brugge
Volkskunde