Roger Joseph Vangheluwe (Roeselare, 7 november 1936 – Solesmes, 1 juli 2026) was een Belgische gelaïciseerde bisschop en priester van de Rooms-Katholieke Kerk. Hij was de 25ste bisschop van het bisdom Brugge tussen 1984 en 2010. In 2010 bood Vangheluwe zijn ontslag uit het bisdom aan vanwege een zaak van seksueel misbruik, wat door paus Benedictus XVI werd aanvaard, maar hij behield wel de bisschopstitel.Rinunica del Vescovo di Brugge (Belgio) Paus Franciscus ontnam Vangheluwe in 2024 ook de ambtstitels van priester en bisschop.
Levensloop Opleiding Roger Vangheluwe groeide op in een arbeidersgezin met vier kinderen te Roeselare. Hij volgde er basisonderwijs aan de Sint-Aloysiusschool en koos daarna voor de richting Wetenschappelijke A aan de Vrije Middelbare School (V.M.S.). Daarnaast volgde hij bijles Latijn.
Na de middelbare school behaalde Vangheluwe zijn kandidatuursdiploma in de wiskunde aan de Katholieke Universiteit Leuven (KU Leuven), begon hij aan een theologieopleiding in Brugge en behaalde hij een licentiaat in de Bijbelwetenschappen en theologie aan opnieuw de KU Leuven. Erna volgde zijn priesteropleiding.
Begin carrière Vangheluwe werd tot priester gewijd in de Sint-Michielskerk te Roeselare op 1 februari 1963. Hij kreeg erna diverse benoemingen in het onderwijs, de parochiepastoraal en als proost van sociale werken.
In 1965 werd hij godsdienstleraar aan het V.M.S. en in 1967 trok hij naar Tielt als onderpastoor. Van 1968 tot 1984 was hij professor aan het Grootseminarie in Brugge. In 1969 werd hij benoemd tot districtvicaris (district Centrum: Izegem, Roeselare, Staden en Tielt) in het vicariaat voor de parochiepastoraal. Van 1977 tot 1984 was hij secretaris van dit vicariaat.
Bisschop van Brugge thumb|left|Mgr. Vangheluwe met kardinaal Danneels (links) en nuntius Karl-Josef Rauber (rechts) op de Heilig Bloedprocessie van 2008.
Op 15 december 1984 verleende paus Johannes Paulus II aan de bisschop Emiel Jozef De Smedt van het Bisdom Brugge het emeritaat en benoemde hij Roger Vangheluwe op 19 december van hetzelfde jaar. Vangheluwe werd op 3 februari 1985 gewijd door kardinaal Godfried Danneels, met als medeconsecranten de bisschoppen De Smedt, Vancottem, Huard en Laridon. 'Considerate Jesum' ('Richt uw ogen op Jezus', Hebr. 3,1) was zijn bisschopsleuze. De motivatie luidt: 'Midden deze tijd van religieus pluralisme is Christus uniek. Hij overwint alle kwaad. Hij is ook het model voor elke mens, de waarborg van vrede en verzoening.'
De bisschop van Brugge vertegenwoordigde de bisschoppenconferentie bij de KU Leuven, bij Pax Christi Vlaanderen, bij Broederlijk Delen, bij Netwerk Caritas Solidariteit en Caritas Catholica Vlaanderen. Hij was ook voorzitter van de bisschoppelijke commissie 'diaconie' en "Kerk & dienst aan de wereld". Tevens was hij referendaris bij Caritas Catholica Vlaanderen, bij het Netwerk Rechtvaardigheid en Vrede, bij de Federatie van de Bedevaarten van de Benelux en ook bij de Commissie Christelijk Dienstbetoon in Toerisme.
Tijdens zijn episcopaat ondernam hij bij herhaling pastorale reizen: hij bezocht missionarissen en priesters in de missie in Latijns-Amerika, Afrika en Azië. De bisschop legde tijdens zijn ambtsperiode twee accenten in de pastoraal: de zorg voor spiritualiteit én de aandacht voor de armoede, in zijn oude eeuwige vormen maar ook in zijn nieuwe, vaak verborgen vormen.
Seksueel misbruik en ontslag In de nacht van 19 op 20 april 2010 stuurde de familie van een slachtoffer van Vangheluwe een e-mail aan de Belgische bisschoppen, waarin ze hen op de hoogte bracht van jarenlang misbruik van een minderjarige. Dit betekende het abrupte einde van zijn carrière. Op 19 april 2010 gaf hij nog een gastcollege aan de Katholieke Universiteit Leuven. Hij zei toen onder meer, na een vraag van een theologiestudent over de pedofilieschandalen in de kerk: "Het is ambetant. Het is schandalig. (...) Er zijn ook al een paar artikelen verschenen waaruit blijkt dat pedofilie nergens zo weinig gebeurt als in de katholieke kerk".
Bisschop Vangheluwe diende op 22 april 2010 zijn ontslag in omdat hij zich voor en na zijn bisschopswijding schuldig had gemaakt aan seksueel misbruik van een minderjarige neef. Dit werd door aartsbisschop André Léonard toegelicht op een persconferentie. In oktober 2010 bleek dat die neef in augustus een klacht met burgerlijke partijstelling had ingediend bij het Brussels parket. Zijn klacht betrof verkrachting en aanranding. Dit gebeurde bij onderzoeksrechter Wim De Troij, die ook de Operatie Kelk leidde. Op 3 mei 2016 kwam er een nieuwe klacht binnen van een derde slachtoffer, afkomstig uit Meulebeke. Op 25 januari 2017 greep in Brussel een confrontatie plaats, waarbij de voormalige bisschop alle contact met deze persoon ontkende. Zijn advocaat, Joris Van Cauter, bestempelde de klager als "een fantast". Er werd hierover verder niets meer gehoord.
Begin 2017 was er weer een nieuwe klacht. Een 57-jarige man beweerde dat hij tussen 1970 en 1972, toen hij misdienaar was, herhaaldelijk seksueel misbruikt was door de parochiepastoor en door Vangheluwe in Bavikhove, vlak bij Harelbeke. Ook hierover werd niets verder meer gehoord. Ook in dit geval liet Vangheluwe door zijn advocaat Van Cauter een ontkenning bekendmaken. De advocaat bestempelde de klacht als 'laster en eerroof'.Het Nieuwsblad 25 januari 2015Het Laatste Nieuws, 23 februari 2017
Aartsbisschop Léonard oordeelde dat Vangheluwe zich gezien zijn daden nooit tot bisschop had mogen laten wijden. Interview met Mgr Léonard, RTBF, JT van 23 april, 19h30
De nasleep Na zijn aftreden leidde hij een teruggetrokken leven in een slotklooster, de trappistenabdij van Westvleteren. Koen Vanhoutte, kanunnik, vicaris-generaal van het bisdom Brugge en president van het seminarie, werd aangesteld als diocesaan administratorKoen Vanhoutte leidde het bisdom Brugge tot aan de benoeming op 25 juni 2010 van Jozef De Kesel als 26ste bisschop van Brugge. Op 11 september 2010 verliet Vangheluwe de abdij voor een andere bestemming. Van verschillende kanten werd er inmiddels bij hem op aangedrongen zelf bij de paus de lekenstatus aan te vragen.Torfs: Vangheluwe moet zelf laïcisering aanvragen Vangheluwe zou eind 2011 met emeritaat zijn gegaan. Medio november 2010 raakte bekend dat het Vaticaan een kerkelijk onderzoek opende tegen de voormalige bisschop.Vaticaan vraagt dossier Vangheluwe op
In december 2010 verscheen er een 'fictobio' van Roger Vangheluwe geschreven door Louis van Dievel.Fictobio door Louis Van Dievel: "Ik noem Roger."Vandievel blogt Bij Joos op Radio 1 verklaarde de schrijver zijn beweegredenen: "Ik heb lang gewacht op een publieke schuldbekentenis van Roger Vangheluwe, aangezien die er niet gekomen is doe ik het voor hem."Louis Van Dievel over zijn boek "Ik noem Roger" bij Joos op radio 1. Vangheluwe heeft echter wel degelijk publiek schuld bekend op het ogenblik van zijn ontslag.
Op 9 april 2011 werd de beslissing van de Congregatie voor de Geloofsleer meegedeeld door de pauselijke nuntius in België: "Roger Vangheluwe moet België verlaten en zich onder spirituele en psychologische behandeling stellen." De nuntius voegde eraan toe dat hij ondertussen België had verlaten overeenkomstig deze beslissing. Vangheluwe behield zijn status als bisschop. Sommigen reageerden teleurgesteld op dit besluit van de Congregatie, omdat zij hadden verwacht dan wel gehoopt dat Vangheluwe zou worden gedegradeerd tot de status van leek.Teleurstelling over de door de kerk opgelegde sanctie Drie dagen later evenwel maakte het Vaticaan bekend dat met deze maatregel het laatste woord niet was gezegd. Het psychologisch onderzoek dat Vangheluwe moest ondergaan, diende juist om informatie te verkrijgen op basis waarvan een maatregel kon genomen worden. Bij het nemen van die maatregel zou het Vaticaan – aldus woordvoerder Federico Lombardi – rekening houden met het lijden van de slachtoffers en de noodzaak van gerechtigheid.
Op 14 april 2011 gaf Vangheluwe in een hotel in het Franse Salbris een interview aan journalist Marc Geenen voor de Vlaamse commerciële televisiezender VT4 waarin hij openhartig sprak over het seksueel misbruik van zijn neefje van diens vijfde tot achttiende jaar, enkele malen per jaar. Hij zei dat hij daarbij nooit naakt was, en dat er dus ook geen penetratie was, en dat er ook geen orgasme was. Hij gaf ook toe een tweede neefje enkele malen seksueel misbruikt te hebben. Hij ontkende echter pedofiel te zijn. Hij betwijfelde het nut van de psychiatrische behandeling die hij moest ondergaan, omdat het misbruik al in een ver verleden was gestopt.vt4.be - Video interview april 2011 De toon van dit interview die door velen als minimaliserend werd opgevat, lokte vanuit vele kanten verontwaardigde reacties uit. Vooral de verklaringen over zijn misbruik van zijn neef bleef nazinderen: "Dat was een beetje een relatietje" en "Ik had niet de indruk dat mijn neef er tegenop zag, integendeel". Vangheluwe verbleef in een religieuze gemeenschap in La Ferté-Imbault, een kleine gemeente in het kanton Salbris, maar moest na het interview wegens overlast van de media weer vertrekken.
Strafrechtelijk onderzoek door het parket van Brugge werd afgesloten, omdat de feiten verjaard waren (de verjaringstermijn bij seksueel misbruik is tien jaar of tien jaar na de meerderjarigheid van het slachtoffer). De Brugse procureur des Konings Jean-Marie Berkvens lichtte toe: "Verkrachting? Niet zoals wij het ons voorstellen, maar technisch gezien gebeurde het soms wel, ja. De meeste feiten sloegen evenwel op aanranding van de eerbaarheid. Hij masturbeerde de kinderen. Zij waren soms ook naakt. Zelf is Vangheluwe nooit naakt geweest, dat klopt. Hij heeft zichzelf ook nooit laten aanraken." Volgens Berkvens was de tweede neef vijf à zes jaar toen Vangheluwe zich voor het eerst aan hem vergreep, en stopte het na twee jaar. Dat het allemaal zo lang geheim is gebleven, weet Berkvens aan de "omerta die soms heerst binnen sommige West-Vlaamse gezinnen".
In een latere periode zou hij in de Abdij Saint-Pierre van Solesmes verbleven hebben. Dit werd bevestigd noch ontkend, maar in december 2022 doken beelden op van Vangheluwe in de abdij tijdens de zomer.
In 2026 bracht een oude brief Roger Vangheluwe opnieuw in het nieuws. De brief beschrijft een bezoek begin augustus 2008 van Vangheluwe aan Stella Maris, een jeugdinstelling in Kortrijk. Hij werd met twee driejarige meisjes in de kapel aangetroffen. Volgens de brief verrichtte hij "zondige geslachtelijke handelingen met de tweeling".
Ontheffing In september 2023 werd op de Vlaamse zender VRT CANVAS de vierdelige docuserie Godvergeten over seksueel misbruik in de Belgische katholieke kerk uitgezonden. De neef van Vangheluwe getuigde in de serie onder meer over de geringe steun die hij indertijd kreeg van kardinaal Godfried Danneels, toen hij het misbruik door zijn oom aankaartte.
De Belgische katholieke kerk verzocht het Vaticaan in Rome herhaaldelijk om Vangheluwe te ontheffen uit zijn ambten als priester en bisschop. Door de grote media-aandacht voor de serie Godvergeten bezocht de Belgische bisschop Johan Bonny hem in Frankrijk en vroeg hem om zelf Rome te verzoeken zich te laten ontwijden. Vangheluwe stuurde een brief naar Rome, maar de inhoud ervan is niet bekend. Ook de Belgische premier Alexander De Croo vroeg aan het Vaticaan om Vangheluwe de titel van bisschop af te nemen.