thumb|Van Looy wint zijn eerste Ronde van Nederland in 1956 thumb|51ste Tour de France 1964, vertrek in Lisieux. Van Looy in gesprek met Anquetil thumb|Rik Van Looy in 1965 Henri (Rik) Van Looy (Grobbendonk, 20 december 1933 – Herentals, 17 december 2024), ook de keizer van Herentals genoemd, was een Belgisch wielrenner. Hij won 476 wedstrijden (107 maal bij de jeugd en 369 maal bij de beroepsrenners) en werd tweemaal wereldkampioen op de weg (1960 en 1961).
Carrière In de begindagen van zijn carrière kreeg hij te maken met Rik Van Steenbergen, in de nadagen moest hij de strijd aangaan met Eddy Merckx, die tot 1966 in de wielerploeg Solo-Superia (de rode garde) van Van Looy reed.
Hij is de enige wielrenner die de door de UCI als Hors Categorie (HC) aangeduide klassiekers (Luik-Bastenaken-Luik, Milaan-San Remo, Parijs-Roubaix, Parijs-Tours, Ronde van Lombardije en Ronde van Vlaanderen) heeft gewonnen. Hij won in de drie grote rondes: Giro de italia, Tour De France en La Vuelta het punten- of bergklassement. Hij blonk vooral uit als sprinter.
Zijn 369 overwinningen op de weg worden enkel overtroffen door Eddy Merckx met 446.
Van Looy behaalde nooit de eindoverwinning in rondewedstrijden. In 1958 moest hij als leider in het klassement, met vijf ritoverwinningen op zak, opgeven in de Ronde van Spanje. In 1959 wordt hij derde in de Ronde van Spanje en vierde in de Ronde van Italië. In beide rondes boekt hij vier ritoverwinningen. In 1962 startte hij voor de eerste maal in de Ronde van Frankrijk. In de elfde rit werd hij door een motor aangereden en afgevoerd naar het ziekenhuis in Pau. Van Looy zag daarmee zijn voorbereiding op een derde wereldkampioenschap op rij de mist ingaan.
Van Looy reed ook op de baan. Hij won twaalf zesdaagsen, waarvan tien samen met Peter Post.
Persoonlijk Van Looy was getrouwd met Nini. Ze hadden 2 kinderen. Ze was een van de beroemdste rennersvrouwen in het peloton in de jaren 50 en 60 die haar leven volledig ten dienste stelde van de carrière van Van Looy. Nini overleed op 88-jarige leeftijd op 2 januari 2021.
Hij overleed op 17 december 2024 (drie dagen voor zijn 91ste verjaardag) op 90-jarige leeftijd in zijn slaap, na enkele weken ziek geweest te zijn.
Rijstijl Van Looy was een zeer krachtige sprinter, vrij zwaar voor zijn lengte vanwege zijn gespierde benen. In bergetappes kon hij meestal het tempo volhouden, maar minder goed het verschil maken.
De kracht die hij kon uitoefenen was destijds ongekend. Tijdens zijn overwinning op het WK in 1961, bezweek zijn achterwiel vlak nadat hij de finishlijn passeerde, omdat zijn krachtige slag meerdere spaken had afgebroken. Dit incident leverde hem de bijnaam "The Wheelbreaker" op.
Ondanks zijn sprintkwaliteiten wilde hij de sprint meestal vermijden door eerder te ontsnappen. Van Looy genoot meer van het gejuich van het publiek tijdens solo-aankomsten. Daar was geen tijd voor, terwijl hij deelnam aan een sprint en zich daarop voorbereidde.
Van Looys populariteit was vooral te danken aan zijn aanvallende stijl van fietsen. Zijn vroege ontsnappingen zorgden al snel voor opwinding in wedstrijden waaraan hij deelnam.Keizer Rik Van Looy wordt 90: ‘Zolang ik kan klappen als vandaag tegen u, zal het wel meevallen zeker?’, standaard.be, 23 december 2023
Hij kon zichzelf ook motiveren wetende dat hij werd achtervolgd door concurrenten. Dit is ook de reden waarom hij niet uitblonk in individuele tijdritten, het fascineerde hem minder. Toch is dat gebrek moeilijk te rijmen aan een man die kilometers lang aan kop kon rijden zonder een spier te vertrekken, waardoor hij zijn tegenstanders zichtbaar pijn deed. Het meer berekende rijden tijdens etappekoersen, stond haaks op zijn aanvallende stijl. Hierdoor won hij nooit het algemeen klassement in een grote ronde, waar ook altijd tijdritten in zaten. Wel behaalde hij overwinningen in eindklassementen van kortere etappekoersen (bijvoorbeeld in de Giro di Sardegna van 1965, door 5 van de 6 etappes te winnen).
Trivia Om hem te onderscheiden van Rik Van Steenbergen (Rik I) werd Van Looy vaak 'Rik II' genoemd. Van Looy won als eerste de Ronde van Vlaanderen, Gent-Wevelgem, Parijs-Roubaix (de 'keienklassiekers-trilogie') alle drie op een rij (in 1962). Dit werd pas geëvenaard door Tom Boonen in 2012. Hij won als eerste alle vijf Monumenten (Milaan-San Remo, Ronde van Vlaanderen, Parijs-Roubaix, Liège–Bastogne–Liège en de Ronde van Lombardije), later geëvenaard door Eddy Merckx en Roger De Vlaeminck. Van Looy is de enige renner die alle acht originele wielerklassiekers won (vijf monumenten + Waalse Pijl, Paríjs-Brussel en Paríjs-Tours). Zowel Merckx als De Vlaeminck wonnen beiden nooit Parijs-Tours. Rik Van Looy wordt gebruikt op verschillende reclameposters voor het bromfietsenmerk Flandria.
Belangrijkste overwinningen
1952 Kampioen van België (liefhebbers) Omloop der Vlaamse Gewesten Amateurs
1953 Kampioen van België (liefhebbers) Ronde van Midden-Nederland Heistse Pijl Etappe 5 Ronde van Oostenrijk Omloop Het Volk Amateurs 3e 15px Wereldkampioenschappen wielrennen Amateurs
1954 Roubaix–Huy 1 etappe Driedaagse van Antwerpen
1955 Omloop van Oost-Vlaanderen
1956 2e 15px Wereldkampioenschappen wielrennen 20px Kampioen van België, Interclubs wegwedstrijd Parijs-Brussel Gent-Wevelgem Scheldeprijs 20px Eindwinnaar Ronde van Nederland, 3 etappes De Drie Zustersteden Eindwinnaar Driedaagse van Antwerpen, 2 etappes Vijfbergenomloop
1957 Gent-Wevelgem Scheldeprijs 20px Eindwinnaar Ronde van Nederland, 4 etappes Coppa Bernocchi 1 etappe Rome-Napels-Rome Schaal Sels Omloop van Oost-Vlaanderen 2 etappes Driedaagse van Antwerpen
1958 25px|Belgische kampioenstrui Kampioen van België, Elite 25px|Belgische kampioenstrui Kampioen van België, Interclubs wegwedstrijd 5 etappes Ronde van Spanje Milaan-San Remo Parijs-Brussel Coppa Bernocchi 3e Algemeen Ronde van Sardinië, 1 etappe 2e Algemeen Driedaagse van Antwerpen, 1 etappe 4 etappes Ronde van Valencia Milaan–Mantova 1 etappe Grand Prix Marvan
1959 Ronde van Vlaanderen Parijs-Tours 4e Algemeen Ronde van Italië, etappes 1, 5, 11 & 14 3e Algemeen Ronde van Spanje 20px|Visjestrui Puntenklassement etappes 1b, 8, 9 & 11 20px Eindwinnaar Ronde van Sardinië, 3 etappes Ronde van Lombardije Kampioenschap van Vlaanderen 20px Eindwinnaar Ronde van Valencia, 3 etappes GP Stad Vilvoorde Tielt-Antwerpen-Tielt
1960 20px|Regenboogtrui Wereldkampioen op de weg, Elite 4e Algemeen Ronde van Italië 20px Bergklassement etappes 7b, 8 & 11 2 etappes Ronde van Sardinië 1 etappe Driedaagse van Antwerpen Ronde van Brabant Parijs-Nice 20px, Puntenklassement, 3 etappes
1961 20px|Regenboogtrui Wereldkampioen op de weg, Elite 7e Algemeen Ronde van Italië, etappes 13, 15 & 17 Parijs-Roubaix Luik-Bastenaken-Luik 20px Eindwinnaar Ronde van België, 2 etappes Criterium der Azen 2 etappes Ronde van Sardinië Parijs-Nice, 20px Puntenklassement, 2 etappes Bol d'Or des Monédières Heusden Koers
1962 Ronde van Vlaanderen Parijs-Roubaix Gent-Wevelgem 3e etappe (PTR) Ronde van Frankrijk 9e & 11e etappe Ronde van Italië 20px Eindwinnaar Ronde van Sardinië, 2 etappes 20px Puntenklassement Parijs-Nice, 2 etappes 20px Puntenklassement Ronde van België, 2 etappes Grand Prix du Parisien (PTR) Critérium de Boulogne-sur-Mer Berlare Textielprijs Vichte
1963 2e 15px Wereldkampioen op de weg, Elite 20px|Belgische kampioenstrui Kampioen van België, Elite 10e Algemeen Ronde van Frankrijk 20px Puntenklassement 20px Prijs van de strijdlust etappes 2a, 8, 13 & 21 Boucles de l'Aulne 2e Algemeen Ronde van Sardinië, 1 etappe 3e Algemeen Parijs-Nice, 20px Puntenklassement, 3 etappes 2 etappes Critérium du Dauphiné Omloop der Vlaamse Gewesten
1964 2e etappe Ronde van Spanje 20px Eindwinnaar Parijs-Luxemburg, 1 etappe Boucles de l'Aulne E3 Harelbeke-Antwerpen-Harelbeke 1 etappe Ronde van België 1 etappe Critérium du Dauphiné 1 etappe Ronde van Sardinië Textielprijs Vichte Brussel-Meulebeke
1965 Parijs-Roubaix etappes 1a, & 19 Ronde van Frankrijk 3e Algemeen Ronde van Spanje 20px|Visjestrui Puntenklassement etappes 1, 2, 7, 9, 12, 14, 15 & 17 2 etappes Ronde van Luxemburg 20px Eindwinnaar Ronde van Sardinië, 5 etappes E3 Harelbeke-Antwerpen-Harelbeke Elfstedenronde Classica Sarda 1 etappe Tour du Sud-Est 1 etappe Ronde van België Brussel-Meulebeke Flèche Enghiennoise Grote Prijs Beeckman-De Caluwé Heusden Koers
1966 1 etappe Parijs-Nice 1 etappe Ronde van Luxemburg 3e Algemeen Ronde van Nederland, 1 etappe E3 Harelbeke-Antwerpen-Harelbeke Omloop van de Fruitstreek 1 etappe Ronde van België
1967 Etappe 4 Ronde van Frankrijk Omloop van de Fruitstreek Parijs-Tours 1 etappe Ronde van Sardinië 1 etappe Parijs-Nice 20px Puntenklassement Ronde van België GP Briek Schotte
1968 Waalse Pijl Seraing-Aken-Seraing Rotheux-Aix-Rotheux Critérium de Boulogne-sur-Mer
1969 4e etappe Ronde van Frankrijk E3 Harelbeke-Antwerpen-Harelbeke Omloop van de Grensstreek Omloop der Zennevallei Heistse Pijl GP Briek Schotte
1969 Kessel-Lier
Overzicht Zesdaagseoverwinningen Nr.JaarZesdaagse vanSamen met11957BrusselWilly Vannitsen21958GentReginald Arnold31960BerlijnPeter Post41960GentPeter Post51961KeulenPeter Post61961AntwerpenPeter Post en Willy Vannitsen71961BrusselPeter Post81961GentPeter Post91962BerlijnPeter Post101962AntwerpenPeter Post en Oskar Plattner111962DortmundPeter Post121969AntwerpenPeter Post en Patrick Sercu
AantalSamen met 10 Peter Post 2 Willy Vannitsen 1 Patrick Sercu Reginald Arnold Oskar Plattner
Resultaten in voornaamste wedstrijden (*) tussen haakjes aantal individuele etappe-overwinningen
Records De enige wielrenner die alle 8 originele klassiekers won: de 5 Monumenten + Parijs-Tours, Parijs-Brussel & Waalse Pijl Winnaar van alle 5 Monumenten (gedeeld record met Eddy Merckx & Roger De Vlaeminck) Voormalig record van meeste wedstrijden gewonnen door een professioneel wielrenner: 367 (1961-1972)
Prijzen en eerbetoon
Trophée Edmond Gentil: 1959 Nationale trofee voor sportverdienste: 1961 8 etappeprijzen van de strijdlust: 4 in de Ronde van Frankijk 1963, 1 in 1962, 1964, 1965 en 1966 Zwitserse AIOCC-trofee: 1982 UCI Hall of Fame: 2002 Van Looy ontving op 10 januari 2005 de prijs van Sportpersoonlijkheid van het Jaar van de provincie Antwerpen, een prijs die door Panathlon Antwerpen werd uitgereikt. Van Looy ontving deze prijs voor zijn inzet en bezieling in de Vlaamse Wielerschool. In 2005 eindigde hij op nr. 78 in de Vlaamse verkiezing van De Grootste Belg. Ereburger van Grobbendonk: 2012 Op zaterdag 12 augustus 2017 werd op de Grote Markt van Herentals een standbeeld van Rik Van Looy onthuld. Het drie meter hoge standbeeld is van de hand van kunstenaar Philip Aguirre.Herentals onthult standbeeld voor Rik Van Looy - sporza, 12 augustus 2017 Op zaterdag 7 juli 2018 werd de eerste Grote Prijs Rik Van Looy gereden. Buste in Grobbendonk: 2021 Expositie Van Looy 90 in Herentals: 2023 ProCyclingSats - Meeste overwinningen aller tijden: 2° plaats ProCyclingStats - Ranglijst beste wielrenners aller tijden: 8° plaatsr Memoire du Cyclisme - Ranglijst de grootste wielrenners aller tijden: 11° plaats CyclingRanking - Ranglijst beste wielrenners aller tijden: 12° plaats UCI Top 100: 16° plaats In 2025 is in Herentals een straat naar hem vernoemd. De Olympiadelaan is omgedoopt naar de Rik Van Looylaan.
Gedurende zijn carrière zijn er verschillende vinylsingles over Van Looy uitgebracht door Belgische en Nederlandse artiesten, waaronder Johnny Hoes.
Boeken Pedalare! The Emperor: The Rik Van Looy Story door David Armstrong in 1971, Kennedy Brothers, 34 p. The Beast, The Emperor and the Milkman door Harry Pearson in 2019, Bloomsbury Publishing, 289 p. Rik Van Looy: De Temperamentvolle Wereldkampioen door Marcel Grosjean & Roger Meuleman in 1960. G.P.V., 40 p.