miniatuur|Oostelijk Lombardije-Venetië dat van 1859 tot 1866 Oostenrijks bleef Het koninkrijk Lombardije-Venetië, ook wel het koninkrijk Lombardo-Venetië of het Lombardisch-Venetiaans Koninkrijk genoemd, was een bij het Congres van Wenen (1815) geschapen koninkrijk dat door personele unie verbonden was met het keizerrijk Oostenrijk. Het omvatte, zoals de naam al zegt, Lombardije (Oostenrijks gebied 1713-1796) en het gebied Venetië (Oostenrijks sinds 1797) inclusief de steden Venetië en Milaan.

De Oostenrijkse keizer Frans II liet zich in de Dom van Monza met de IJzeren Kroon der Longobarden tot koning kronen en stichtte de Orde van de IJzeren Kroon als Orde van Verdienste.

De Oostenrijkse Habsburgers regeerden het nieuwe koninkrijk op harde en absolutistische wijze. Ze brachten echter wel vrede, welvaart en stabiliteit en Italiaans nationalisme werd niet onderdrukt zodat Milaan centrum van de activiteiten van Giuseppe Mazzini en zijn Jong Italië werd.

De bevolking van Lombardije-Venetië groeide tussen 1817 en 1848 van 4 tot 5 miljoen. Men trachtte de stoomscheepvaart in te voeren en in 1840 werd begonnen met de aanleg van de eerste spoorlijn.

In het revolutiejaar 1848 brak er opstand uit. Veldmaarschalk Josef Radetzky wist echter de controle te behouden en versloeg tevens de troepen van het koninkrijk Sardinië die waren binnengevallen. Na deze opstand werden de met Sardinië collaborerende Italiaanse nationalisten vervolgd, opgesloten in het fort Spielberg in Brünn, alwaar enkele aanhangers van Mazzini werden geëxecuteerd.

Na de oorlog tegen Frankrijk en Sardinië in 1859 verloor Oostenrijk de westelijke helft met Lombardije en delen van Mantua aan Sardinië. Bij het Verdrag van Wenen van 1866 viel ook de oostelijke helft met Venetië toe aan het nieuwe koninkrijk Italië.

Administratieve indeling Het koninkrijk bestond uit de twee gouvernementen Lombardije en Venetië. Omstreeks 1840 werden de gouvernementen omgedoopt in kroonlanden. Deze waren weer onderverdeeld in provincies. De provincies in het kroonland Venetië waren vrijwel gelijk aan die in de republiek Venetië.

kroonland Lombardije provincie voor 1797 deel van Milaan hertogdom Milaan Pavia hertogdom Milaan Lodi en Crema hertogdom Milaan Cremona hertogdom Milaan Como hertogdom Milaan Mantua hertogdom Mantua, vorstendom Castiglione en deel hertogdom Guastalla Sondrio Graubünden (Veltlin, Bormio en Chiavenna) Brescia Republiek Venetië Bergamo Republiek Venetië

kroonland Venetië provincie voor 1797 deel van Venetië Republiek Venetië Padua Republiek Venetië Rovigo Republiek Venetië Verona Republiek Venetië Vicenza Republiek Venetië Treviso Republiek Venetië Belluno Republiek Venetië Udine Republiek Venetië

Koningen 1815-1835: Frans I 1835-1848: Ferdinand I 1848-1866: Frans Jozef I

Lombardije-V Lombardije-V Categorie:Geschiedenis van Veneto Categorie:Geschiedenis van Lombardije Categorie:Geschiedenis van Friuli-Venezia Giulia