Heidekartelblad (Pedicularis sylvatica) is een giftige plantensoort uit de bremraapfamilie (Orobanchaceae).
Determinatie Heidekartelblad is een tweejarige, kruidachtige plant die een hoogte kan bereiken van 8–25 cm. Ze heeft verscheidene stengels waarvan de middelsten rechtopstaan. De bladeren zijn dubbelveerdelig, vandaar de naam kartelblad. Heidekartelblad bloeit in mei en juni met roze, soms witte, 1,5–2,5 cm grote bloemen. De ongelijk vijfslippige, urnvormige kelk is van buiten niet behaard. De bovenste slip heeft een gave rand en de anderen zijn ingesneden. De vrucht is een tweezadige doosvrucht. De zaden zijn lichtbruin en hebben een mierenbroodje, waardoor ze door mieren verspreid worden.
Ecologie Heidekartelblad is een halfparasitaire plant. De soort komt voor op natte tot vochtige, vrij zure grond in heischraal grasland, blauwgrasland en duinen.
Syntaxonomie In de syntaxonomie staat heidekartelblad te boek als kensoort voor de associatie van klokjesgentiaan en borstelgras.
Ook is ze een indicatorsoort voor het vochtig heischraal grasland, een karteringseenheid in de Biologische Waarderingskaart (BWK) van Vlaanderen en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest met als code 'hmo'.
Biogeografie Het natuurlijke verspreidingsgebied van heidekartelblad strekt zich uit over Europa. De soort staat op de Nederlandse Rode Lijst als zeer zeldzaam en zeer sterk in aantal afgenomen.
Fotogalerij
Externe links Heidekartelblad (Pedicularis sylvatica) op Soortenbank.nl Heidekartelblad (Pedicularis sylvatica) in: (1898) - Plantenschat; op de 16px|alt=klein Wikisource logootje (Nederlandstalige) Wikisource (Van Uildriks en Bruinsma noemen de soort “boskartelblad”). Heidekartelblad (Pedicularis sylvatica), verspreiding in Nederland, volgens de atlas van Floron.
Heidekartelblad Heidekartelblad