Roestavi (Georgisch: ) is de vierde grootste stad van Georgië met ruim 132.000 inwoners (2024), op twintig kilometer ten zuiden van hoofdstad Tbilisi. Ze is de hoofdstad van de bestuurlijke regio Kvemo Kartli en heeft een oppervlakte van ruim 60 vierkante kilometer. De economie van Roestavi wordt gedomineerd door zware industrie en staalfabrieken. De stad ligt aan beide oevers van de rivier Mtkvari.
Geschiedenis De ontstaansgeschiedenis van menselijke nederzettingen op de plek van Roestavi gaan terug naar de Bronstijd. Vanaf de 4e eeuw n.Chr. ontstond Roestavi als een gefortificeerde stad en in de vroege middeleeuwen werd het een koninklijke stad die uitgroeide tot circa 20.000 inwoners. In de 13e eeuw raakte de stad in verval en verdween.
Sovjet-tijdperk miniatuur|Veel Sovjethoogbouw. De huidige stad werd gesticht in 1948 om arbeiders van een nabijgelegen metallurgische installatie te huisvesten, die in de jaren 50 werd gebouwd om ijzererts van het nabijgelegen Azerbeidzjan te verwerken. Stalin bracht arbeiders van diverse gebieden in Georgië, en dan met name van de landelijke provincies van Westelijk Georgië. De naam van de stad is afkomstig van een nabijgelegen oude stad die door de Mongoolse leider Timoer Lenk (Tamerlane) rond 1400 werd vernietigd. Roestavi werd een zeer belangrijk industrieel centrum in Transkaukasië. De belangrijkste industrieën zijn ijzer en staal en de vervaardiging van metaalproducten en chemische producten.
Duitse oorlogsgevangenen die in de Tweede Wereldoorlog werden gevangen, werden gebruikt om Roestavi te ontwerpen en te bouwen. Roestavi is eigenlijk verdeeld in twee delen: Dzveli Roestavi (Oud-Roestavi) en Achali Roestavi (Nieuw-Roestavi). Oud-Roestavi bevat veel Stalinistische architecturale stijl, terwijl Nieuw-Roestavi door vele typische Sovjetflats wordt overheerst.
Recente geschiedenis De val van de Sovjet-Unie in 1991 bleek rampzalig voor Roestavi, aangezien het ook de instorting van de Sovjeteconomie veroorzaakte waarvan de stad afhankelijk was. Dit leidde tot de sluiting van het grootste deel van de bedrijven en werd tot 65% van de bevolking werkloos, met alle bijkomstige sociale problemen als misdaad en armoede. De bevolking kromp van 160.000 medio jaren 90 naar het dieptepunt van 116.000 in 2002. In de jaren 2010 is de economische situatie verbeterd, en is er weer sprake van groei van de stad.
Bestuur De gemeenteraad van Roestavi (Georgisch: , ) wordt elke vier jaar gekozen in een gemengd kiesstelsel. Een deel wordt via enkelvoudige kiesdistricten gekozen en een deel via evenredige vertegenwoordiging van gesloten partijlijsten. Partij 2014 2017 2021 2025 Georgische Droom (GD) 17 18 16 21 Verenigde Nationale Beweging (UNM) 4 3 16 Overige partijen 4 4 4 Totaal 25 25 35 25
Demografie Roestavi heeft door de Sovjet-industrialisatie onder Stalin een snelle groei gekend. Als gevolg van werkloosheid door economische malaise en de gesloten industrie in de jaren 1990 verhuisden veel mensen uit de stad. Rond 2002 werd het dieptepunt van de krimp bereikt, maar sindsdien groeide de stad weer. De stad telde 132.047 inwoners bij de volkstelling van 2024, een toename van ruim vijf procent sinds de volkstelling van 2014. + Historische (etnische) bevolkingssamenstelling Roestavi Jaar 1959 1970 1979 1989 2002* 2014 2024 Roestavi 62.395 98.210 129.084 158.661 116.384 125.103 132.047 Georgiërs 27.680 44,4% 55.158 56,2% 79,820 61,8% 103.523 65,2% 102.151 87,8% 114.819 91,8% 117.194 88,8% Azerbeidzjanen 3.693 5,9% 5.765 5,9% 7.443 5,8% 11.576 7,3% 4.993 4,3% 4.661 3,7% 7.630 5,8% Armeniërs 4.367 7,0% 5.943 6,1% 6.707 5,2% 6.872 4,3% 2.809 2,4% 1.965 1,6% 2.156 1,6% Russen 19.724 31,6% 21.610 22,0% 23,060 17,9% 21.267 13,4% 3.563 3,1% 1.459 1,2% 1.465 1,1% Osseten 1.601 2,6% 3.224 3,3% 4.493 3,5% 5.613 3,5% 1.410 1,2% 545 0,4% 593 0,4%Bronnen: Georgië 1886 tot heden, met etnisch 1886-1959, 1970, 1979, 1989, 2002, 2014, 2024;* Noot census 2002;
Etniciteit en religie miniatuur|Hoofdkantoor Roestavi staalwerken De bevolking van Roestavi was anno 2024 voor bijna 89 procent Georgisch. De grootste etnische minderheidsgroep zijn de Azerbeidzjanen, die in tien jaar tijd bijna verdubbelde in omvang en anno 2024 bijna zes procent van de bevolking is, gevolgd door Armeniërs (1,6 procent) en ruim een procent Russen. Opvallende minderheden in de stad zijn de bijna 600 Osseten (0,4%) en bijna 500 Indiërs, een voor Georgië nieuwe bevolkingsgroep. Dit zijn voornamelijk studenten. Andere etnische minderheden zijn Oekraïners, Jezidi's, Grieken en Assyriërs.
De verhoudingen van de etnische bevolkingssamenstelling is niet altijd zo geweest. Vooral in de Sovjetperiode lagen deze geheel anders, waarbij het aandeel Russen en Osseten tot 1989 opvalt. Migratie tijdens en na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie, door economische neergang en burgeroorlog, maakte de stad dominant etnisch Georgisch.
De religieuze samenstelling volgt de etnische. Ruim 90 procent is Oosters-Orthodox en bijna zes procent is moslim. Kleine religieuze minderheden zijn Armeens-Apostolisch (0,3 procent), jehova (0,3 procent) en katholiek.
Vervoer miniatuur|Autosnelweg tussen Roestavi en Tbilisi Roestavi ligt aan de S4 / E60. Dit is de belangrijkste verkeersader tussen Tbilisi en Roestavi, en de belangrijkste route naar Azerbeidzjan (Tsiteli Chidi, Rode Brug). Tussen Roestavi en Tbilisi is de S4 een autosnelweg. In de toekomst wordt de weg in zuidelijke richting naar de Azerbeidzjaanse grens uitgebouwd als autosnelweg. In de noordkant van de stad, in het gemeentelijke gebied, sluit de S9 Tbilisi Bypass aan op de S4. Dit is de oostelijke ringweg rond Tbilisi.
Er zijn verschillende regionale wegen die in de stad beginnen of eindigen. Een van de belangrijkste is de nationale route Sh66, die via Gardabani naar de grensovergang Vachtangisi met Azerbeidzjan gaat. Ten slotte is de Sh157 een toegangsroute naar het David Garedzja-klooster, een bekende toeristische trekpleister aan de Azerbeidzjaanse grens in de gemeente Sagaredzjo. Deze weg bedient ook het grote industriële gebied ten zuiden van de stad.
De internationale spoorlijn Tbilisi - Bakoe, in 1883 geopend, heeft een station aan de rand van Roestavi.
Stedenbanden Roestavi onderhoudt stedenbanden:
1 Memorandum / Intentie / Handvest van samenwerking. 2 Vriendschappelijke stad.
Sport miniatuur|Poladistadion van FC Roestavi. Voetbalclub FC Roestavi werd in 2007 en 2010 landskampioen van Georgië. FC Roestavi speelt haar wedstrijden in het Poladistadion.
Aan de noordkant van de stad ligt sinds 1978 het circuit Rustavi International Motorpark.
Geboren Kachaber Tschadadze (1968), voormalig prof-voetballer (36 interlands); Levan Silagadze (1976), voormalig prof-voetballer (21 interlands); Zoerab Mentesjasjvili (1980), voormalig prof-voetballer (37 interlands); Tornike Okriasjvili (1992), prof-voetballer (50 interlands, maart 2022); Akaki Gogia (1992), prof-voetballer; Otar Kiteisjvili (1996), prof-voetballer (24 interlands, maart 2022); Mariam Gvaladze (1997), zangeres in de voormalige muziekgroep Candy, winnaar van het Junior Eurovisiesongfestival 2011.
Externe links Website gemeente Roestavi
Referenties
Categorie:Stad in Georgië Roestavi Categorie:Kvemo Kartli