thumb|Signatuur
thumb|Museo Vostell Malpartida, Malpartida thumb|La Tortuga, 1988, Marl
thumb|Ruhender Verkehr 1969, Keulen
thumb|Museo Vostell Malpartida: Fiebre de Automóvil, 1973 thumb|Figueres: Obelisco de la Television Wolf Vostell (Leverkusen, 14 oktober 1932 – Berlijn, 3 april 1998) was een vooraanstaand Duits kunstschilder, beeldhouwer en performancekunstenaar, actief in de tweede helft van de twintigste eeuw. Hij wordt gezien als een pionier van de installatie, van de videokunst, van de environmentkunst, van de décollage, van de happening en van de Fluxusbeweging. Hij gebruikte in zijn werk verschillende methoden om tot een beeld te komen, zoals 'Dé-coll/age', Verwischung (vervaging), assemblage en betongieten.
Levensloop Vostell maakte in 1950 eerst tekeningen en schilderijen. In 1953 begon hij een studie lithografie en bezocht hij de kunstnijverheidsschool in Wuppertal. Na een bezoek aan Parijs vervaardigde hij in 1954 zijn eerste Dé-coll/ages. In 1955/1956 studeerde hij aan de École nationale supérieure des beaux-arts in Parijs en in 1957 aan de Kunstacademie Düsseldorf. In 1958 nam hij deel aan de eerste happening in Europa, die in Parijs plaatsvond en maakte zijn eerste werken met televisietoestellen en auto-onderdelen. Onder invloed van het werk van Karlheinz Stockhausen in de studio van de WDR uit 1954 maakte hij in 1959 ook een aantal elektronische werken die hij TV-Dé-coll/agen noemde. Dit werk gaat al in de richting van Fluxus, een kunststroming waarvan hij begin jaren 60 deel uitmaakt.
De openbare kunstacties van Wolf Vostell intensiveren zich in 1958 met zijn eerste happenings en het gebruik van televisietoestellen in zijn werk. Parallel aan het begin van zijn uitgebreide creatieve loopbaan begon hij in 1959 met zijn archief. Met grote volharding en continuïteit begon Vostell met het verzamelen van fotografische documenten, artistieke teksten, persartikels, uitnodigingen tot artistieke events, evenals persoonlijke correspondentie met kunstenaars zoals Nam June Paik, Joseph Beuys, Dick Higgins en vele anderen, en vooral boeken, die de kunstbewegingen weerspiegelden waarin hij zelf ook wekte.
In het begin van de jaren zestig was Vostell de pionier en essentiële figuur van de happening, de Fluxus en de videokunst, en het Vostell-archief is daarmee een belangrijke bron van documentatie over deze artistieke bewegingen. Een wezenlijk deel van het Vostell-archief is de fotocollectie die zijn omvangrijke en veelzijdige werk documenteert.
Het Vostell-archief bevat ook een algemene bibliotheek van ongeveer 6000 boeken over alle genres van de kunstgeschiedenis. Het totale archief omvat een kleine 50.000 documenten en vormt een belangrijke bron van informatie, onderzoek en inspiratie. Het archief is sinds 2006 gevestigd in het Museo Vostell in Malpartida en is toegankelijk voor belangstellende onderzoekers en publicisten.
Vostell was organisator van vele happenings, onder andere in New York, Berlijn, Keulen, Wuppertal en Ulm. In 1962 nam hij deel aan de voorbereidingen van het Festum Fluxorum in Wiesbaden en had daarvoor contact met Nam June Paik en George Maciunas.
In 1963 werd Vostell met zijn installatie 6 TV Dé-coll/age nu in Museum Reina Sofia in Madrid een voorloper in de videokunst en de installatie. In 1967 gaf hij zijn commentaar op de Vietnam-oorlog in de happening Miss Vietnam. Hij was in 1958 de eerste kunstenaar die een tv-toestel in zijn werk integreerde. Dit werk met de titel Das schwarze Zimmer is tegenwoordig opgenomen in de verzameling van de Berlinische Galerie. Andere vroege werken met TV's zijn Transmigratie I-III, (1958) en het environment Elektronischer dé-coll/age Happening Raum (1968). Vostell wordt soms ook gezien als een vertegenwoordiger van het kapitalistisch realisme. Hij richtte een aantal treinwagons in met zijn werk, de Fluxus Zug, die in 1981 in vijftien steden in Noordrijn-Westfalen te zien was.
In 1992 presenteerde de gemeente Keulen een grote retrospectieve tentoonstelling van Wolf Vostell, die in zes musea te zien was: Stadtmuseum Köln, Kunsthalle Köln, Reinisches Landesmuseum Bonn, Kunsthalle Mannheim, Museum Morsbroich in Leverkusen en Städtisches Museum Mülheim Ruhr. David Vostell maakte over deze retrospectieve een documentaire onder de titel Vostell 60 – Rückblick 92.
Er staan in beton gegoten auto-sculpturen van zijn hand in Keulen Ruhender Verkehr (1969), in Berlijn Zwei Beton Cadillacs in Form der nackten Maja (1987) en in Museo Vostell Malpartida VOAEX (1976) in Spanje en in Chicago Concrete Traffic (1970).
Citaten (selectie) „Kunst ist Leben, Leben ist Kunst“, 1961 „Ich erkläre den Frieden zum größten Kunstwerk“, 1979 „Jeder Mensch ist ein Kunstwerk“, 1985
Eerbetoon (selectie) 1981: Dozent, Internationale Sommerakademie Salzburg 1982: Premio Pablo Iglesias, Madrid 1990: Medaille de Paris 1992: Ereprofessoraat, Berlijn 1996: Berliner Bär, (B.Z.-Kulturpreis) 1997: Hannah Höch-prijs 1998: Medalla de Extremadura, Spanje (postuum) 1998: Paseo Wolf Vostell, Malpartida de Cáceres, Spanje (postuum) 1998: Ehrenbürger von Malpartida de Cáceres, Spanje (postuum) 2001: Wolf Vostell Straße, Leverkusen (postuum)
Oeuvre (selectie) Korea Massaker, 1953Wolf Vostell im museum Fluxus+ Potsdam Zyklus Guadalupe, 1958 Das schwarze Zimmer, 1958, Berlinische Galerie, Berlin Transmigracion, I-III, 1958Wolf Vostell Oeuvre selectie de jaren 1953 - 1959 Das Theater ist auf der Straße, 1958 (happening) Rue de Buci, 1960 (Dé-coll/age) Ihr Kandidat, 1961, Haus der Geschichte der Bundesrepublik Deutschland (Dé-coll/age) Coca-Cola, 1961, Museum Ludwig, Keulen (Dé-coll/age) Cityrama, 1961 (happening) Wochenspiegel Beatles, 1961, Saarlandmuseum (Dé-coll/age) Marilyn Monroe, 1962,Marilyn Monroe, 1962, Museum Kassel (Dé-coll/age / Verwischung) Zyklus Kleenex, 1962, [Verwischung] Marilyn Monroe Idolo, 1963, (Dé-coll/age) 9-Nein-dé-coll/agen, Wuppertal, 1963 (happening) 6 TV Dé-coll/age, 1963, Installatie, Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofía, Madrid You, 1964 (happening) Phaenomene, Berlijn, 1964 (happening) Miss Vietnam, Keulen, 1967 (happening) Goethe Heute, 1967, Sprengel Museum Hannover Hommage an Henry Ford und Jaqueline Kennedy, 1967, Ludwig Museum (installatie) Elektronischer Dé-coll/age Happening Raum, Installatie, 1968, Neue Nationalgalerie, Berlin Hours of fun, 1968,Wolf Vostell Oeuvre selectie de jaren 1960 - 1969 Dé-coll/age und Verwischung, Berlinische Galerie, Berlijn Miss America, 1968, Verwischung Museum Ludwig, Keulen Jetzt sind die Deutschen wieder Nr.1 in Europa, 1968, Germanisches Nationalmuseum B-52 - statt Bomben, 1968B-52 - statt Bomben, 1968 Ruhender Verkehr, 1969, Keulen (betonnen beeld) Concrete Traffic, 1970, Chicago Heuschrecken, 1970, Museum Moderner Kunst Stiftung Ludwig Wien, MUMOK Auto-Fieber, 1973,Wolf Vostell Oeuvre selectie de jaren 1970 - 1978 Museo Vostell Malpartida, Malpartida de Cáceres VOAEX, 1976, (Viajes de (H)ormigon por la Alta Extremadura), Museo Vostell Malpartida Meine Kämme sind aus Zucker, 1980Wolf Vostell, Meine Kämme sind aus Zucker, 1980 Die Winde, 1981Wolf Vostell Oeuvre selectie de jaren 1980 - 1989Wolf Vostell, Die Winde, 1981 Die Steine, 1981 Taxistand, 1983 Beton Tango, 1985 Zyklus Milonga, 1986 Zyklus Majas, 1986 Mythos-Berlin, 1987, Museo Vostell Malpartida Zwei Beton Cadillacs in Form der nackten Maja, 1987, Rathenauplatz, Berlijn La Tortuga, 1988, Marl Schule von Athen, 1988, Rheinisches Landesmuseum Bonn, Bonn Tauromaquia mit BMW-Teil, 1988 Zyklus Der Fall der Berliner Mauer, 1989 9. November 1989, 1989 Berlin, 1990 Le Choc, 1990 Tauromaquia mit Geige, 1991 Auto-TV-Hochzeit, 1991Wolf Vostell, Auto-TV-Hochzeit, 1991, Zentrum für Kunst und Medientechnologie Karlsruhe, Zentrum für Kunst und Medientechnologie Kafkas BootWolf Vostell Oeuvre selectie de jaren 1990 - 1998 , 1991 Zyklus Weinende, Hommage an Anne Frank, 1992 Arc de Triomphe N°1, 1993 A-Z, 1995, Museo Extremeño e Iberoamericano de Arte Contemporáneo Drei Grazien auf dem Weg zum Ende des XX. Jahrhunderts, 1995 Jesus mit TV Herz, 1996 Shoah, 1997 Blaue Maja I, 1997 Ritz, 1998
Tentoonstellingen (selectie) 1966: Bilder, Verwischungen, Happening-Notationen 1961-1966, Kölnischer Kunstverein, Keulen 1970: happening & fluxus, Kölnischer Kunstverein, Keulen 1974: Retrospektive, Neue Nationalgalerie, Berlijn 1974: Retrospektive, Musée d’art moderne de la Ville de Parijs 1977: documenta 6, Kassel 1978: Bilder 1959–1974, Museo de Arte Contemporaneo, Madrid 1980: Bilder 1959–1979, Kunstverein Braunschweig 1980: Fluxus Zug in Nordrhein-Westfalen 1982: Die gesamte Druckgrafik, Bibliothèque nationale de France, Parijs 1992: Retrospektive, Rheinisches Landesmuseum Bonn, Josef-Haubrich-Kunsthalle, Keulen, Kölnisches Stadtmuseum, Museum Morsbroich Leverkusen, Städtische Kunsthalle Mannheim 2006: Die gesamte Druckgrafik, Kunsthalle Bremen 2007: Wolf Vostell Meine Kunst ist der ewige Widerstand gegen den Tod,Rheinisches Landesmuseum Bonn Rheinisches Landesmuseum Bonn 2008: Wolf Vostell Mon art est la résistance éternelle à la mort, Carré d'Art-Musée d'Art Contemporain de Nîmes 2010: Das Theater ist auf der Straße, Die Happenings von Wolf Vostell, Museum Morsbroich, Leverkusen 2010: Wolf Vostell Artista Europeo, Fondazione Mudima, Milaan 2014: Beuys Brock Vostell. Aktion Demonstration Partizipation 1949-1983. ZKM - Zentrum für Kunst und Medientechnologie, Karlsruhe. 2022: Boris Lurie & Wolf Vostell: Kunst na Auschwitz. Kunstmuseum Den Haag
Literatuur (selectie) Vostell. Retrospektive 1958 – 1974. Neue Nationalgalerie Berlin, Staatliche Museen Preußischer Kulturbesitz, Berlin, 1974. Vostell. Environments / Happenings 1958-1974, Arc2, Musée d'art Moderne de la Ville de Paris, 1974. Wilhelm Salber, Das Ei als Mediengrammatik zum Documenta-Projekt von Vostell, Kassel, 1977. Vostell. Fluxus-Zug. Das mobile Museum. 7 Environments über Liebe Tod Arbeit, Berlin, 1981. Vostell. Das Plastische Werk 1953-87. Mult(H)ipla, Milano, 1987. Vostell. Galerie Lavignes-Bastille, Paris, 1990, Vostell. Retrospektive 92, Rolf Wedewer, Edition Braus, 1992, Vostell. Extremadura. Asamblea de Extremadura, 1992, Wolf Vostell. Leben = Kunst = Leben, Kunstgalerie Gera, E. A. Seemann, 1993, Wolf Vostell in nordrheinwestfälischen Sammlungen, Kulturabteilung Bayer AG, Leverkusen, 1997. Wolf Vostell. Automobile Herausgegeben von Pablo J. Rico. Wasmuth Verlag, 1999, Vostell. I disastri della pace / The Disasters of Peace. Varlerio Dehò, Edizioni Charta, Milano, 1999, Wolf Vostell. The Fall of the Berlin Wall. Museo Vostell Malpartida, 2000, 10 Happenings de Wolf Vostell. José Antonio Agúndez García, Editora Regional de Extremadura, 2001, Wolf Vostell. Television Galeria Miejska Arsenal w Poznania, Polonia, 2002, Wolf Vostell. Museo Vostell Malpartida, MVM, Catalogo, 2002, Wolf Vostell. Giacomo Zaza, La Nuova Pesa, Roma, 2004, Wolf Vostell. Maria del Mar Lozano Bartolozzi, Editorial Nerea, Serie Arte Hoy, 2005, Wolf Vostell. Die Druckgrafik. von Dr. Wolfgang Vomm, Prof. Dr. Wulf Herzogenrath u. José Antonio Agúndez García, Hrsg.: Städtische Galerie Villa Zanders in Zusammenarbeit mit dem Galerie + Schloßverein e.V. Bergisch Gladbach 2006, Wolf Vostell. Video Works. Janos Gat Gallery, New York, 2006 sediment: Wolf Vostell. auf Straßen und Plätzen durch die Galerien Mitteilungen zur Geschichte des Kunsthandels, Heft 14/2007. Zentralarchiv des internationalen Kunsthandels, Verlag für moderne Kunst, Nürnberg, Wolf Vostell. Meine Kunst ist der ewige Widerstand gegen den Tod. LVR-LandesMuseum Bonn, 2007, Wolf Vostell. Mon art est la résistance éternelle à la mort. Carré d'Art-Musée d'Art Contemporain de Nîmes, 2008, Wolf Vostell. Dé-coll/age, Editorial Pintan Espadas No.10, 2008, Das Theater ist auf der Straße, Die Happenings von Wolf Vostell. Museum Morsbroich Leverkusen. Kerber Verlag, 2010,