Lovendegem (uitspraak: loovendəgemVRT-Taalnet (Internetarchief)) is een plaats in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen en een deelgemeente van Lievegem. Lovendegem ligt in de regio Meetjesland. Lovendegem was ook de naam van een voormalige gemeente die tot eind 2018 bestaan heeft en vanaf 1977 ook het nabijgelegen Vinderhoute omvatte. De voormalige gemeente had een totale oppervlakte van 19,48 km² en telde ruim 11.000 inwoners, die LovendegemnaarsVRT-Taalnet (Internetarchief) worden genoemd.
De bestuursmeerderheid in Lovendegem rondde in september 2017 gesprekken af met de gemeenten Zomergem en Waarschoot om samen over te gaan tot een vrijwillige fusie. De fusiegemeente Lievegem is op 1 januari 2019 ontstaan en telt circa 26.000 inwoners.
Etymologie Het eerste deel van de naam (lovende) is een verbastering van de familienaam 'Lubantos', die zich later 'Luvand' ging noemen. Het tweede deel (gem) betekent heem of woning. Lovendegem betekent dus vestiging of vaste verblijfplaats van een zekere Luvand. De naam kwam in de 12e eeuw al voor in de vorm van Lovendeghem.
Geschiedenis Het dorp werd in 1452 verwoest door Filips de Goede, voortvloeiend uit de Gentse Opstand.
De heerlijkheid Lovendegem was van ongeveer 1200 lange tijd bezit van de familie Van Nevele. In 1461 werd het verkocht aan Jan Coustin welke in 1464 vanwege samenzwering tegen Karel de Stoute onthoofd werd. Daarop kwam het goed aan ene Boudewijn die bastaardzoon was van Karel. Vervolgens kwam de heerlijkheid aan Jacob van Bourgondië en Gaspard Douchy welke de heerlijkheid verruilde voor die van Kruibeke met Keizer Karel V, in 1578-1656 kwam het aan de familie Triest en daarna aan de familie De Mol. In 1700 aan Gillys Dons die ook heer van Scheldewindeke was. In 1716 werd Lovendegem tot baronie verheven.
Kleinere heerlijkheden op het grondgebied van Lovendegem waren Ten Broecke, Nieuwenhove Ter Straeten en Ten Walle.
Deelgemeenten De voormalige gemeente Lovendegem had twee kernen, verspreid over evenveel deelgemeenten, Lovendegem-centrum en Vinderhoute. De kernen worden van elkaar gescheiden door het kanaal Gent-Brugge. Verder zijn er in de voormalige gemeente weinig gehuchten van enige grootte te bespeuren, zoals Eeksken en Meienbroek. In de deelgemeente Lovendegem waren oorspronkelijk wel een paar wijken die vrij los van Lovendegem zelf stonden, zoals Lo en de recentere Bloemenwijk. Deze wijken zijn nog steeds in beperkte mate gescheiden van de rest van Lovendegem door respectievelijk het kanaal Gent-Brugge en de N9.
De voormalige gemeente Lovendegem grensde aan volgende deelgemeenten: a. Sleidinge (Evergem) b. Evergem c. Mariakerke (Gent) d. Drongen (Gent) e. Merendree (Nevele) f. Zomergem g. Waarschoot
Gegevens van de toenmalige deelgemeenten Naam Opp.(km²) Inwoners(2020) Inwonersper km² NIS-code 1 Lovendegem 15,87 8.430 531 44036A 2 Vinderhoute 3,67 1.202 327 44036B
Kaart 320px|Kaart van Lovendegem
Bezienswaardigheden
De Sint-Martinuskerk Het Klooster van de Zusters der Liefde Het Kasteel van Lovendegem Het Kasteel Ter Laar Het Kasteeldomein Diepenbroeck Het Kasteel Oude Wal Het Kasteeldomein Appensvoorde Het Landhuis De Rode Poort
Natuur en landschap Lovendegem ligt in Zandig Vlaanderen, op een hoogte van 6 tot 7 meter. Oorspronkelijk stroomde hier de Durme in oostelijke richting. Later werd deze vergraven tot het Kanaal Gent-Brugge dat zich ten zuiden van de plaats bevindt. In het westen ligt het Schipdonkkanaal, dat het Kanaal Gent-Brugge kruist ten westen van de kom. Hier vindt men ook een sluis. In het noorden en het oosten loopt de Lieve, die daar uitmondt in het Kanaal Gent-Brugge.
Evenementen Het Boombalfestival wordt elk jaar eind augustus gehouden aan de rand van Lovendegem.
Demografie Demografische ontwikkeling voor de fusie
Bronnen:NIS, Opm:1831 t/m 1970=volkstellingen; 1976=inwonertal op 31 december
Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente Alle historische gegevens hebben betrekking op de voormalige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977 en tot 31 december 2018
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Politiek
Burgemeesters 1977-1994: Theo Van Speybroeck 1995-2018: Chris De Wispelaere
Resultaten gemeenteraadsverkiezingen van 1976 tot en met 2012Zie voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 en later op de fusiegemeente Lievegem Partij 10-10-1976Gegevens 1976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken. Gearchiveerd op 10 januari 2022. 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-200614-10-2012Gegevens 2012: www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen2012 Stemmen / Zetels %17%19%19%19%21%21%21 CVP1/ CD&V+N-VAA/ CD&V263,3711247,7611053,9111445,5411044,4411142,88A 1238,629 Gemeentebelangen1/ VU2/ CD&V+N-VAA/ N-VA3- 27,111 59,4821- - 23,2435 PVV1/ VLD2/ Open Vld3- 12,081214,051227,332631,422824,972615,8833 SP1/ sp.a-spirit2/ Groen-sp.aB7,171013,04129,51119,2118,78118,972 114,38B3 Agalev1/ Groen!2/ Groen-sp.aB- - 3,5610- - 5,720 Vlaams Blok1/Vlaams Belang2- - - - 9,841112,88227,921 VVL29,465- - - - - - NIEUW- - 9,491- - - - GV- - - 3,050- - - Lov.TW.- - - 14,882- - - A.B.C.- - - - 5,5304,60- 4842 591564316745695771047162Opkomst % 96,5294,894,6595,4794,55Blanco en ongeldig %2,42 3,043,033,832,963,362,12 (*) De zetelverdeling voor dit jaar ontbreekt of is onvolledig op de verkiezingsdatabase.De zetels van de gevormde coalitie staan vetgedrukt. De grootste partij is in kleur.Zie voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 en later op de fusiegemeente Lievegem.
Nabijgelegen kernen Zomergem, Beke, Merendree, Vinderhoute, Belzele
Literatuur
Categorie:Plaats in Oost-Vlaanderen Categorie:Voormalige gemeente in Oost-Vlaanderen