thumb|150px|Jens Lukas, drievoudig winnaar Spartathlon De Spartathlon is een hardloopwedstrijd over 246 kilometer, die jaarlijks de laatste zaterdag van september en de daaropvolgende zondag wordt gehouden in Griekenland.
Geschiedenis In 1982 probeerde men uit te vinden, of de afstand van Athene naar Sparta (246 km) binnen de 36 uur gelopen kon worden (zoals boodschapper Phidippides 490 jaar voor Christus tijdens de eerste Perzische Oorlog gedaan zou hebben). John Foden en zijn team reconstrueerde zo goed als mogelijk de oorspronkelijke route, aan de hand van geschriften van Herodotus.
Een groep Engelse atleten liep in 1983 de gereconstrueerde route; dit was het begin van een van de klassiekers voor ultra-marathonlopers. In 1984 werd de "International Spartathlon Association" (I.S.A.) opgericht, die ieder jaar dit evenement in september organiseert. Om mee te mogen doen moet een ultra-atleet de voorafgaande twee en half jaar minimaal 100 km binnen de 10 uur gelopen hebben of een van de andere toelatingscriteria te hebben volbracht. Bij de race wordt een tijdslimiet van 36 uur gehanteerd. Aan de race is geen prijzengeld verbonden.
Jan-Albert Lantink uit Borne is de hoogst genoteerde Nederlandse deelnemer bij de mannen. In 2010 eindigde hij op de tweede plaats in een tijd van 23 uur, 31 minuten en 22 seconden. Andere top-3 finishers zijn Ron Teunisse en Cees Verhagen. Bij de vrouwen haalde Léonie van den Haak met een tweede plaats in 2012 (28:42:36) de hoogste Nederlandse notering en de snelste tijd.
Sinds de eerste wedstrijd hebben in totaal 53 Nederlanders en 60 Belgen de Spartathlon uitgelopen (peildatum 2024). Jannet Lange was de eerste Nederlandse vrouwelijke finisher in de Spartathlon historie (2010). In dat jaar finishten slechts twee van de tien gestarte Nederlanders. Voor alle finishers, zie de tabellen hieronder. De Griek Yiannis Kouros won viermaal de wedstrijd. Hierbij liep hij de vier beste tijden, waaronder het toenmalige parcoursrecord van 20 uur en 25 minuten. Drie decennia stond hij te boek als mister Spartathlon en leken zijn records onaantastbaar, tot de Griek Fotis Zisimopoulos in 2021, 2022, 2023 én 2024 met overmacht won en in 2023 het parcoursrecord met meer dan een half uur verbeterde naar 19 uur en 55 minuten.
In 2012 (de heetste editie tot nog toe) haalden slechts 72 van de 336 gestarte deelnemers de finish binnen de tijdslimiet. Hier waren twee Nederlanders en twee Belgen bij.
Route Het parcours heeft de voet van de Akropolis in Athene als startpunt. De route volgt asfaltwegen langs de kust tot aan het kanaal van Korinthe en buigt dan af naar het zuiden, dwars door het schiereiland Peloponnesus, langs een aantal historische plaatsen als Oud-Korinthe en Nemea. Na 160 km wordt de ruim 1.200 meter hoge Sangaspas beklommen en afgedaald; dit is tevens het enige onverharde deel van de route. Het eindpunt is het standbeeld van koning Leonidas in Sparta, bekend van de slag bij Thermopylae. De omstandigheden zijn meestal zeer warm (30 graden is vrij normaal) en er is weinig tot geen schaduw. Onderweg zijn er 74 verzorgingsposten met water en voeding. Een aantal van deze posten heeft een tijdslimiet die de loper moet halen om nog door te mogen lopen. Ondersteuning door eigen verzorgers is alleen toegestaan op een tiental vooraf aangegeven punten. Pacers zijn niet toegestaan.
Toelatingseisen Om aan de Spartathlon van 2022 mee te mogen doen, moest aan minimaal een van de volgende eisen voldaan worden in 2020, 2021 of 2022 (t/m 25 februari): De deelnemer moet succesvol een Spartathlon hebben uitgelopen onder de 36 uur. De deelnemer heeft minimaal 120 km (man) of 110 km (vrouw) gelopen in een 12 uurswedstrijd. De deelnemer heeft minimaal 180 km (man) of 170 km (vrouw) gelopen in een 24 uurswedstrijd. De deelnemer heeft minimaal 280 km (man) of 260 km (vrouw) gelopen in een 48 uurswedstrijd. De deelnemer moet eenmaal 100 km in minder dan 10 uur (man) of 10 uur 30 (vrouw) gelopen hebben. De deelnemer moet eenmaal 100 Mijl in minder dan 21 uur (man) of 22 uur (vrouw) gelopen hebben. De deelnemer heeft een non-stop wedstrijd van 200 km-220 km uitgelopen, binnen de 29 uur (man) of 30 uur (vrouw). De deelnemer heeft een non-stop wedstrijd van meer dan 220 km uitgelopen, binnen de 36 uur (man) of 37 uur (vrouw). De deelnemer heeft de Western State 100-Mile race uitgelopen, binnen de 24 uur (man) of 25 uur (vrouw). De deelnemer heeft de UltraBalaton race (221 km) uitgelopen, binnen de 31 uur (man) of 32 uur (vrouw). De deelnemer heeft de Badwater race uitgelopen, binnen de 39 uur (man) of 40 uur (vrouw). De deelnemer heeft de Grand Union Canal race uitgelopen, binnen de 34 uur (man) of 35 uur (vrouw). De deelnemer heeft de Sakura Michi 250 km-race uitgelopen, binnen de 36 uur. De deelnemer heeft de Yamaguchi 100 Hagi-O-Kan Maranic 250-km race uitgelopen, binnen de 42 uur (man) of 43 uur (vrouw). De deelnemer heeft de OLYMPIAN race uitgelopen (Anc. Nemea - Olympia), binnen de 28 uur. De deelnemer heeft de Eychidios Hyperathlos 215-km race uitgelopen, binnen 33 uur (man) of 34 uur (vrouw) De deelnemer heeft de Rodopi Advendurerun (ROUT) 100-mile race uitgelopen, binnen 32 uur (man) of 33 uur (vrouw) De deelnemer heeft de Dolichos Race Delphi-Olympia 255-km race uitgelopen, binnen 42 uur (man) of 43 uur (vrouw) De deelnemer heeft de VFUT Paranesti 100-mile race uitgelopen, binnen 32 uur (man) of 33 uur (vrouw) De deelnemer heeft de Dromos Athanaton 142 km race uitgelopen, binnen 17 uur (man) of 18 uur (vrouw) De deelnemer heeft de FROZEN PEAKS 261-km race uitgelopen, binnen 60 uur (Bijgewerkt in 2022)
Parcoursrecords Mannen: 19:55:09 - Fotis Zisimopoulos (2023) Vrouwen: 22:35:31 - Camille Herron (2023)
Uitslagen thumb|150px|Voorkant Spartathlon-medaille thumb|150px|Achterkant Spartathlon-medaille Datum Snelste man Land Tijd Snelste vrouw Land Tijdseptember 2025Radek Brunner21:24:35Andrea Mórocza25:09:06september 2024Fotis Zisimopoulos20:18:43Noora HonkalaFinland24:25:08september 2023Fotis Zisimopoulos19:55:09Camille Herron22:35:31 september 2022 Fotis Zisimopoulos 21:00:48 Diana Dzaviza 25:03:07 september 2021 Fotis Zisimopoulos 21:57:20 Diana Dzaviza 25:23:59 september 2019 Tamás Bódis 23:28:37 Zsuzsanna Maraz 27:15:12 september 2018 Yoshihiko Ishikawa 22:55:13 Zsuzsanna Maraz 27:04:28 september 2017 Aleksandr Sorokin 22:04:04 Patrycja Bereznowska 24:48:18 september 2016 Andrzej Radzikowski 23:01:13 Katalin Nagy 25:22:26 september 2015 Florian Reus 23:17:31 Katalin Nagy 25:07:12 september 2014 Ivan Cudin 22:22:29 Szilvia Lubics 26:53:40 27 september 2013 João Oliveira 23:29:08 Szilvia Lubics 28:03:04 29 september 2012 Stu Thoms 26:28:19 Elizabeth Hawker 27:02:17 1 oktober 2011 Ivan Cudin 22:57:40 Szilvia Lubics 29:07:45 24 september 2010 Ivan Cudin 23:03:06 Emely Gelder 30:17:03 25 september 2009 Ryoichi Sekiya 23:48:24 Sumie Inagaki 27:39:49 26 september 2008 Scott Jurek 22:20:01 Sook-Hue Hur 30:03:22 28 september 2007 Scott Jurek 23:12:14 Akiko Sakamoto 31:09:24 29 september 2006 Scott Jurek 22:52:18 Sumi Inagaki 28:37:20 30 september 2005 Jens Lukas 24:20:39 Kimie Noto 30:23:07 1 oktober 2004 Jens Lukas 25:49:56 Kimie Noto 29:57:40 26 september 2003 Markus Thalman 23:28:24 Akiko Sakamoto 29:07:44 27 september 2002 Ryoichi Sekiya 23:47:54 Irina Reutovich 28:10:48 28 september 2001 Valmir Nunes 23:18:05 Alzira Lario 30:31:41 29 september 2000 Masayuki Otaki 24:01:10 Hiroko Okiyama 29:16:37 24 september 1999 Jens Lukas 25:38:03 Anny Monot 35:38:08 25 september 1998 Kostas Reppos 25:11:41 Mary Hanudel-Larsson 28:46:58 26 september 1997 Kostas Reppos 23:37 Helga Backhaus 30:39 27 september 1996 Roland Vuillemenot 26:21 Helga Backhaus 29:50 29 september 1995 James Zarei 25:59:42 Helga Backhaus 29:33:00 23 september 1994 James Zarei 26:15 Helga Backhaus 30:41 24 september 1993 Rune Larsson 26:57:12 Sigrid Lonsky 32:34:32 25 september 1992 Hantief Rusko 24:08:13 Hilary Walker 29:49:49 27 september 1991 Janos Bogar 24:15:31 Ursula Blasberg 34:42:45 28 september 1990 Yiannis Kouros 20:29:04 Anne-Marie Deguilhem 34:07:47 29 september 1989 Patrick Macke 24:32:05 Mary Hanudel-Larsson 31:57:23 30 september 1988 Rune Larsson 24:42:05 25 september 1987 Rune Larsson 24:41:46 Hilary Walker 31:23:30 19 september 1986 Yiannis Kouros 21:57 Waltraud Reisert 33:21 27 september 1985 Patrick Macke 23:18 Mary Hanudel-Larsson 34:10 28 september 1984 Yiannis Kouros 20:25:00 Mary Hanudel-Larsson 34:15:10 30 september 1983 Yiannis Kouros 21:53:42 Eleanor Robinson 32:37:52
Top 50 snelste tijden Nr Atleet Tijd Land Jaar Plaats Leeftijd1 Fotis Zisimopoulos 19:55:09 2023 1 412 Fotis Zisimopoulos 20:18:43 2024 1 423 Yiannis Kouros 20:25:00 1984 1 284 Yiannis Kouros 20:29:04 1990 1 345 Fotis Zisimopoulos 21:00:48 2022 1 396 Toru Somiya 21:18:04 2022 2 427 Yiannis Kouros 21:53:42 1983 1 278 Yiannis Kouros 21:57:00 1986 1 309 Fotis Zisimopoulos 21:57:36 2021 1 3810 Aleksandr Sorokin 22:04:04 2017 1 3611 Simen Holvik 22:17:23 2023 2 4612 Scott Jurek 22:20:01 2008 1 3413 Ivan Cudin 22:29:29 2014 1 3914 Radek Brunner 22:49:37 2017 2 4215 Scott Jurek 22:52:18 2006 1 3216 Yoshihiko Ishikawa 22:55:13 2018 1 3017 Ivan Cudin [it] 22:57:40 2011 1 3618 Nikolaos Sideridis 22:58:40 2017 3 3619 Andrzej Radzikowski 23:02:23 2016 1 3520 Ivan Cudin [it] 23:03:06 2010 1 3521 Yoshihiko Ishikawa 23:06:45 2022 3 3422 Patrick Macke 23:08:41 1990 2 3523 Scott Jurek 23:12:14 2007 1 3324 Florian Reus < 23:17:31 2015 1 3125 Radek Brunner 23:17:49 2021 2 4826 Patrick Macke 23:18:00 1985 1 3027 Valmir Nunes 23:18:05 2001 1 3728 Yoshihiko Ishikawa 23:20:56 2017 4 2929 Tibor Eros 23:23:53 2022 4 4630 Markus Thalmann 23:28:24 2003 1 3931 Martínez Roman Fernando Andres 23:28:46 2024 2 4932 Joao Oliveira 23:29:08 2013 1 3633 Bodis Tamas 23:29:24 2019 1 3134 Jan Lantink-Albert 23:31:22 2010 2 5235 Fernando Andres Martinez Roman 23:32:59 2023 3 4836 Marco Bonfiglio 23:36:58 2016 2 3937 Kostas Reppos 23:37:00 1997 1 3138 Radek Brunner 23:37:25 2018 2 4439 Valdenir Jandosa 23:37:33 2023 4 4440 Peter Gaspar 23:41:56 2023 5 4241 Dušan Mravlje 23:44:00 1985 2 3242 Ryōichi Sekiya 23:47:54 2002 1 3543 Ryōichi Sekiya 23:48:24 2009 1 4244 Florian Robin 23:51:30 2024 3 45 Milan Sumny 23:53:19 2021 3 4647 Dan Lawson 23:53:32 2015 2 4248 Kim Hansen 23:54:37 2015 3 4049 Florian Reus 23:57:13 2014 2 3050 Ohtaki Masayuki 24:01:10 2000 1 34
(Bijgewerkt t/m 2024)
Gefinishte Belgen