Jablonec nad Nisou, Tsjechisch: , Duits: Gablonz an der Neiße, is een statutaire stad in het noorden van Tsjechië. Het ligt aan de rivier Neisse. De betekenis van Jablonec nad Nisou is Appelboom aan de Neisse, Tsjechisch: jabloň, appelboom. Jablonec is de belangrijkste stad in het IJzergebergte. De stad is met het naburige Liberec verbonden door de tram van Liberec.

Geschiedenis Jablonec nad Nisou, kerk: kostel svatého Anny|thumb|left|180px

Jablonec is in de 14e eeuw gesticht, de eerste vermelding stamt uit 1356. In Augustus 1496 is heel Jablonec afgebrand door het leger van Lausitz in de oorlog tegen George van Podiebrad, de koning van Bohemen. Jablonec kreeg de status van stad op 28 maart 1866 van Frans Jozef. De stad bloeide in de 19e eeuw op. In Jablonec geproduceerde glasproducten en sieraden werden over heel Europa verspreid. Er is een museum in de stad dat hieraan is gewijd.

Hitler greep in oktober 1938 de macht in Sudetenland. Zo ook in Gablonz, want de officiële naam van de stad was nu in het Duits. De meerderheid van de inwoners was Duits. Na de Tweede Wereldoorlog werden de Duitsers uitgezet en vermoord en kwamen de Tsjechen terug naar de stad. De stad werd nu weer Jablonec genoemd. De meeste uitgezette Duitsers gingen in Neugablonz wonen in Kaufbeuren, Beieren en Enns in Opper-Oostenrijk.

Jablonec nad Nisou kreeg in 2012 de status van Staturaire stad.

Economie Er worden in Jablonec nog steeds sieraden van vooral glas geproduceerd. Er staat het munthuis waar de Tsjechische kroon wordt geslagen. Daarnaast is er enige industrie op het gebied van machinebouw. De onderneming Jablotron produceert onder andere alarminstallaties en mobiele telefoons. Verder is er een fabriek van remsystemen voor auto's gevestigd. Er is toerisme, wandelaars en wintersporters komen naar de bergen in de buurt.

Sport Jablonec nad Nisou is bekend van de voetbalclub FK Jablonec, een club die sinds 1994 onafgebroken op het hoogste niveau van het Tsjechische voetbal speelt. Het stadion is het stadion Střelnice.

Partnersteden Bautzen Duitsland Zwickau Duitsland Ronse België Marsciano Italië

Geboren

Josef Zasche 1871-1957, architect Kurt Victor Karl Mulisch 1892-1957, vader van Harry Mulisch Tomáš Janků 1974, hoogspringer Barbora Špotáková 1981, speerwerpster Gabriela Soukalová 1989, biatlete Markéta Davidová 1997, biatlete