Kruismast is de naam van de achterste dwarsgetuigde mast op een zeilschip met daarop minimaal drie (of meer masten) en alleen dwarsgetuigde (vierkantgetuigde) zeilen (bijvoorbeeld volschip, klipper). Wanneer er achter de kruismast nog een langsgetuigde mast staat opgesteld, heet deze bezaansmast en is het type een (vier- of vijfmast)bark. Een driemastbark heeft geen kruismast. In de Engelse benaming staat de kruismast (mizzen-mast ) achter de grote mast (main mast ).
De benaming van de masten op een zeilschip alleen met vierkantgetuigde zeilen en:
3 masten: fokkemast grote mast kruismast
4 masten: fokkemast grote mast hoofdmast (of mizzenmast in het Engels) kruismast (of jiggermast in het Engels)
5 masten: (bijvoorbeeld de Duitse vijfmastvolschip Preussen) fokkemast grote mast middenmast hoofdmast (LAEISZ mast) kruismast
De benaming van de masten op een zeilschip met langsgetuigde en vierkantgetuigde zeilen of alleen met langsgetuigde zeilen :
4 masten: fokkemast grote mast kruismast (viermastbark, schoener) bezaanmast
5 masten: (bijvoorbeeld een Amerikaanse vijfmastschoener) fokkemast grote mast kruismast jagermast bezaanmast
5 masten: (bijvoorbeeld de Deense vijfmastbark København ) fokkemast grote mast middenmast kruismast bezaanmast
Categorie:Zeilterminologie