François Joseph Oscar Leeuw (Roermond, 28 juli 1866 - Nijmegen, 16 februari 1944) was een Nederlands architect.
Levensloop Leeuw was een zoon van beeldhouwer Henri Leeuw sr. Zijn broer Henri Leeuw jr. was schilder en beeldhouwer. Hij bezocht van 1879 tot 1883 de Rijks hogereburgerschool te Roermond. Hierna vervolgde hij zijn opleiding aan de Teekenschool te Roermond. Hij behaalde zijn acte van Middelbaar Tekenen in 1888.http://resources.huygens.knaw.nl/retroboeken/persoonlijkheden/#source=1&page=902&view=imagePane Rond 1885 was hij enkele jaren werkzaam bij gemeente-architect ir. Jan Jacob Weve.
Van 1891 tot 1900 werkte Leeuw als tekenleraar aan de Nijmeegse Gemeentelijke HBS, waarna hij volledig als architect actief werd. Hij ontwierp verschillende villa's en herenhuizen in Nijmegen waarbij Henri jr. de decoraties verzorgde. Aan de Graafseweg 58-60 bouwde hij voor zichzelf en zijn vrouw een modern huis, waarin ook zijn vader, broer en zus woonden en waar zijn architectenbureau was gevestigd. In 1925 verhuisde Leeuw samen met zijn vrouw en een ongehuwde zuster naar Villa Osanshoeve aan de Sophiaweg in Nijmegen.http://www.biografischwoordenboekgelderland.nl/bio/1_Oscar_Leeuw De villa werd in de Tweede Wereldoorlog door de Duitse bezetter in beslag genomen, waarna Leeuw met zijn zus onderdak vond aan de Surinameweg 2 in Nijmegen. Oscar Leeuw ligt begraven op de Begraafplaats Daalseweg.
Werk thumb|Oscar Leeuw (links) en zijn broer Henri Leeuw jr. (rechts) in het souterrain van hun woonhuis, tevens architectenbureau Graafseweg 58-60 Nijmegen, c. 1910 Geheel volgens de geest van de tijd bouwde Oscar Leeuw aan het begin van de eeuw in de stijl van de Nieuwe Kunst, de Nederlandse vorm van art nouveau of Jugendstil. Vanaf 1910-1920 ontwikkelde Leeuw een meer expressionistische stijl. Vervolgens deed het Eclecticisme, waarbij steeds vaker gebruik gemaakt werd van historiserende details, zijn intrede.
De Nieuwe Synagoge (1912), het Concertgebouw de Vereeniging (1914), de Nijmeegsche Bankvereeniging Van Engelenburg & Schippers (1920) en het Rijksmuseum G.M. Kam (1920), alle in Nijmegen, behoren tot de hoogtepunten in zijn oeuvre.https://web.archive.org/web/20180417024040/https://amsterdamse-school.nl/personen/architecten/oscar-leeuw/ De villa’s en herenhuizen van Leeuw vallen op door karakteristieke ornamenten en door een rijke en afwisselende opzet, waarbij veel gebruik gemaakt wordt van koepels, torens, paviljoens, erkers en veranda’s.https://www.huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl/info/33_Gebroeders_Leeuw
Oscar Leeuw had veel connecties met kapitaalkrachtige opdrachtgevers, zoals middenstanders, industriëlen en bankiers. Een belangrijke opdrachtgever was Vroom & Dreesmann. Leeuw werd een van de vaste huisarchitecten van de onderneming en kreeg opdrachten voor het ontwerpen van winkelpanden in alle grotere steden van Zuidoost-Nederland. Behalve de verbouwing in 1924 van het V&D-warenhuis van Nijmegen, dat in de Tweede Wereldoorlog werd verwoest, ontwierp Leeuw ook de V&D-warenhuizen in Venlo, Den Bosch, Eindhoven en Tilburg.
Naast villa's en winkelpanden ontwierp Leeuw ook een aantal fabrieksgebouwen zoals het Honigcomplex in Nijmegen en de tapijtfabriek Bergoss met de Bergoss-villa in Oss. Na 1920 werd Oscar Leeuws stijl minder persoonlijk en minder herkenbaar.
Wetenswaardigheden Vanaf 1921 was Leeuw lid van de Rijkscommissie voor de Monumentenzorg In 1933 werd Leeuw benoemd tot officier in de Orde van Oranje-Nassau. In Concertgebouw de Vereeniging is een zaal naar hem vernoemd. In Tilburg is een straat naar hem vernoemd en in Venlo een laan. In 1897 bracht Oscar met zijn broer het boek Album van Winkelpuien Verzameling van 100 practische ontwerpen voor aannemers, timmerlieden, bouwkundigen enz. uit
Selectie van werken (chronologisch) Plaatsnaam Gebouw Jaar OpmerkingenUbbergen Villa Dennenheuvel, Rijksstraatweg 46 1899-1900Nijmegen Molenstraat 124 (W. J. Stemker-Köster) 1899-1900 winkelhuis met Jugendstil-kenmerkenNijmegen Winkelhuis Malmberg St. Jorisstraat (hoek Derde Walstraat) 1900-1900 verwoest WOIIBeek Villa Margot, Rijksstraatweg 72 1901-1901uitbreiding T boerderij aan voorkant in JugendstilMolenhoek Jachtslot de Mookerheide1902-1905 (met zijn broer Henri Leeuw jr.)Beek Villa Zonneheuvel, Ravenberg 2 1904-1904Nijmegen The Corner, 2e Oude Heselaan 522 1903-1903 Nijmegen Graafseweg 58a/60 1905-1905 eerste eigen huis, waarvan het souterrain diende als kantoor en de bel-etage als woning Nijmegen ‘Hotel du Soleil’ aan de Graafseweg 35 1905-1910uitbreiding Nijmegen Villa Sonnewyck, Berg en Dalseweg 125 1905-1910Nijmegen Van Welderenstraat 100-104 (voormalige garage L.A. Moll)1909-1909 Nijmegen Prins Bernhardstraat 1 + Oranjesingel 51 1908-1909woonhuis Lambertus Cornelis van EngelenburgNijmegen Stadsvilla, Bijleveldsingel 29, 31, 33 en 35 1910-1910 BeuningenVilla Vinckendael, Van Heemstraweg 581910-1910NijmegenVilla Salatiga, Sterreschansweg 77 1910-1911NijmegenVilla De Westerhelling, Sophiaweg 4 1912-1912 Nijmegen Nieuwe Synagoge a/d Gerard Noodtstraat 1913-1913 NijmegenConcertgebouw de Vereeniging1914-1915 Nijmegen Villa De Zandkuil, Berg en Dalseweg 3791915-1915 Nijmegen Fabrieksgebouw voor de N.V. Automatic Screw Works, Groenestraat 1918-1918OssKantoor tapijtfabriek Bergoss, Bram van den Berghstraat 22 1918-1919NijmegenMuseum Kam1919-1922 NijmegenNijmeegsche Bankvereeniging Van Engelenburg & Schippers, Hertogstraat1920-1921 NijmegenHonigcomplex1920-1944 NijmegenIsraëlitische begraafplaats (Postweg 62)1921-1921 NijmegenVilla, Paijensweg 7 1923-1923 NijmegenVilla Berk en Eik (later: Marie-Louise), Eversweg 4 1923-1924 NijmegenWarenhuis Vroom & Dreesmann 1923-1924 verbouwing, verwoest bij bombardement 1944NijmegenVilla Osan's-Hoeve, Sophiaweg 73 1925-1925tweede eigen woonhuisNijmegenVilla, Louiseweg 15 1926-1926 NijmegenGrote Markt 30 (Verbouwing voor W. Heydt)1926-1926 NijmegenVilla, Lindenlaan 4 1927-1927 NijmegenVilla, Kwakkenbergweg 391927-1927 NijmegenVilla, Kwakkenbergweg 821929-1929EindhovenWarenhuis Vroom & Dreesmann 1928-1930 Venlo Warenhuis Vroom & Dreesmann 1929-1930's-Hertogenbosch Warenhuis Vroom & Dreesmann 1929-1931NijmegenVilla De Berken, Theresiaweg 61930-1930 Tilburg Warenhuis Vroom & Dreesmann 1933-1934TilburgGrondige renovatie van voormalig paleis van koning Willem II in Tilburg, hierna bekend als Paleis-Raadhuis1934-1936
Zie ook Pierre Cuypers Charles Estourgie Willem Hoffmann Lijst van Nederlandse architecten
Afbeeldingen
Externe link Genealogische gegevens Francois Joseph Oscar Leeuw in "Stamboom van Rooij-Iding" https://woneninnijmegen.blog/oscar-leeuw-architect/
Categorie:Nederlands architect