Jeanette Winterson (Manchester, 27 augustus 1959) is een Britse auteur. Haar bekendste werk is haar debuut Oranges are not the only fruit (vert. Sinaasappels en demonen / Sinaasappels zijn niet de enige vruchten) dat in 1985 verscheen en in 1990 verfilmd werd tot miniserie door de BBC. Het boek won de Whitbread Prize voor Beste Debuut en de miniserie won de BAFTA voor Beste Drama.
Leven & werk Jeanette Winterson werd geboren in Manchester en grootgebracht door adoptieouders, Constance and John William Winterson, in Accrington in Lancashire. Haar adoptieouders waren lid van de Pinkstergemeente en voedden Jeanette streng christelijk op. Op haar achtste schreef ze al diensten en bracht ze mensen tot bekering. Door dit talent hoopten haar ouders dat ze zendelinge zou worden. Ze ging uit huis op haar vijftiende nadat ze bekend had gemaakt dat ze verliefd was op een meisje.
Winterson studeerde Engels aan het St Catherine's College te Oxford en ontving haar bachelordiploma in 1981.
In Londen schreef ze haar eerste boek Oranges are not the only fruit, dat gepubliceerd werd in 1985. Het boek is sterk autobiografisch en gaat over een lesbisch meisje dat opgroeit in een streng religieuze gemeenschap. Het debuut werd goed ontvangen en leverde Winterson de Whitbread Prize op. In 1990 bewerkte ze het boek tot een scenario voor een BBC-miniserie, die veel aandacht kreeg, onder andere in verband met een aantal expliciet lesbische scènes. De dramaserie kreeg een British Academy of Film and Television Arts (BAFTA), een van de belangrijkste Britse film- en televisieprijzen.
Naast romans publiceert ze ook verhalen, essays en kinderboeken. Bovendien schreef ze naast het script voor haar eigen boekverfilming het filmscript voor Great moments in aviation (1994, geregisseerd door Beeban Kidron).
Winterson wordt gekenmerkt als een postmodern auteur. In haar oeuvre staan thema's als fictie en werkelijkheid, metafysica, (gender)identiteit en tijd en ruimte centraal; het wordt door sommigen als magisch-realistisch omschreven. De manier waarop Winterson gebruik maakt van ideeën uit de natuurwetenschappen is door Annemarie Estor beschreven in "Jeanette Winterson's Enchanted Science".
Met de eerste jeugdroman van Winterson, Tanglewreck (De tijdhoeder, een sciencefiction-verhaal), breidde ze haar publiek uit.
Voor haar roman The Passion (1987) ontving Winterson de John Llewellyn Rhys-prijs en voor Sexing the cherry (1989) de E. M. Forster Award. In 2006 ontving ze voor haar verdiensten voor de literatuur een Orde van het Britse Rijk en werd daarmee benoemd tot Officer of the British Empire.
Wintersons boek Night side of the river - Ghost stories werd uitgebracht in 2024; de Nederlandse vertaling kwam een jaar eerder uit onder de titel Nachtzijde van de rivier.
In 2025 werd haar boek One Aladdin Two Lamps gepubliceerd, volgens The Guardian "een duizelingwekkende wervelwind van memoir, geschiedenis, filosofie, poliek en zelfhulp, losjes verbonden met een commentaar op de vertellingen van Duizend-en-een-nacht.
Bibliografie Jaar Titel Vertaling(titel, jaar, uitgever, ISBN, vertaler) Notitie 1985 Oranges are not the only fruit Sinaasappels en demonen (1989, Geertje Lammers)Sinaasappels zijn niet de enige vruchten (1994, Geertje Lammers) Roman 1985 Boating for beginners Roman, hervertelling van De ark van Noach (Genesis 6-9), met acht illustraties van Paula Youens 1986 Fit for the future : The Guide for Women who Want to Live Well Fitnessboek 1987 The passion Passie (1988, Geertje Lammers)De passie (1993, Geertje Lammers) Roman 1989 Sexing the cherry Kersen kruisen (1990, Geertje Lammers)Kersen sexen (1995, Geertje Lammers) Roman 1990 Oranges are not the only fruit Vertaling (jaar, vertaler) Script 1992 Written on the body Op het lichaam geschreven (1995, Gerrit de Blaauw) Roman 1994 Art & lies: A piece for three voices and a bawd Kunst & leugens: Compositie voor drie stemmen en een lichtekooi (1994, Gerrit de Blaauw) Roman 1995 Great Moments in Aviation Script 1995 Art Objects : Essays on ecstasy and effrontery Kunstobjecten : essays over extase en onbeschaamdheid (1996, Jelle Noorman) Essay 1997 Gut Symmetries GUT symmetrie (1997, Maarten Polman) Roman 1998 The Dreaming House 1998 The World and Other Places De wereld en andere plaatsen (1998, Maarten Polman) Verhalen 2000 The Powerbook Het powerboek (2000, Maarten Polman) Roman 2003 The King of Capri Jeugdboek 2004 Lighthousekeeping Vuurtorenwachten (2004, Maarten Polman) Roman, met in de titel en inhoud verwijzingen naar de roman To the Lighthouse (1927) van Virginia Woolf 2005 Weight Zwaarte - de mythe van Atlas en Herakles (2005, Maarten Polman) Hervertelling van de Griekse mythe over Atlas en Herakles. 2006 Tanglewreck De tijdhoeder (2006, Ineke Lenting) Jeugdboek 2007 The Stone Gods De stenen goden (2007) Roman 2009 The Lion, the Unicorn and Me - the Donkey's Christmas Story Jeugdboek 2009 Ingenious Script voor een kinderfilm, geschreven voor de British Broadcasting Corporation (BBC) 2010 The Battle of the Sun Jeugdboek 2011 Why Be Happy When You Could Be Normal? Waarom gelukkig zijn als je normaal kunt zijn? (2011, Maarten Polman) Autobiografie 2012 The daylight gate De schemerpoort (2013, Lidwien Biekmann) Roman 2015 The Gap of Time Het gat in de tijd - The Winter's Tale opnieuw verteld (2015, Lidwien Biekmann) Roman, hervertelling van Wintersprookje (Engelse titel: The Winter's Tale), een toneelstuk van William Shakespeare 2016 Christmas days - 12 stories and 12 feasts for 12 days Kerstdagen - 12 verhalen en 12 feestelijke recepten voor 12 dagen (2016, Arthur Wevers) Verhalen, recepten, dierenfabels en sprookjes 2017 Eight ghosts - The English heritage book of new ghost stories Verhalen 2018 Courage Calls to Courage Everywhere Essay over gender equality, 2019 Frankissstein - A love story Frankusstein - (Een liefdesverhaal) (2019, Arthur Wevers) Roman over Mary Shelley, die de roman Frankenstein schreef toen ze op haar 19e tijdens jaar zonder zomer (1816) bij Lord Byron in Zwitserland verbleef met de vijf jaar oudere Percy Bysshe Shelley (met wie zij later trouwde), haar stiefzus Claire Clairmont, John William Polidori en nog enkele vrienden. Tegelijk is het een roman over kunstmatige intelligentie en genderfluïditeit 2021 12 Bytes - How We Got Here. Where We Might Go Next Essaybundel met 12 essays over kunstmatige intelligentie 2023 Night side of the river - Ghost stories Nachtzijde van de rivier (6 september 2023, Arthur Wevers, Uitgeverij Pluim, ) Verhalen. De Nederlandstalige versie is gepubliceerd vóór de Engelstalige; de Engelstalige in 2024 gepubliceerd. 2025 One Aladdin Two Lamps Non-fictie
Externe link Officiële website
Categorie:Brits schrijver