Jan Elias Nicolaas baron Schimmelpenninck van der Oye van Hoevelaken (Brummen, 12 augustus 1836 - 's-Gravenhage, 11 april 1914) was een Nederlands politicus.
Leven en werk Baron Schimmelpenninck van der Oye werd geboren op Kasteel Groot Engelenburg bij Brummen. Hij was generaal der genie die Tweede- en Eerste Kamerlid was voor de Anti-Revolutionaire Partij. Hij koos bij het conflict over de uitbreiding van het kiesrecht in 1894 de zijde van De Savornin Lohman, die tegenstander was van het algemeen kiesrecht.
Schimmelpenninck werd een van de voormannen van de vrij-antirevolutionairen. In de Kamer was hij woordvoerder militaire zaken, maar ook indiener van een initiatiefvoorstel over de instelling van Kamers van Arbeid, die bij geschillen tussen werkgevers en werknemers moesten bemiddelen. In 1902 werd hij als eerste rechtse politicus voorzitter van de Eerste Kamer. Hij gold als onpartijdig.
In 1907 speelde hij een rol bij de poging de kabinetscrisis over de oorlogsbegroting op te lossen. Die was ontstaan in de Nacht van Staal, toen de Eerste Kamer de begroting van de minister van die naam had verworpen. Koningin Wilhelmina vroeg hem de mogelijkheden te onderzoeken om een meerderheidsregering te vormen. Hij slaagde er niet in om een 'rechts' kabinet te vormen en gaf al de volgende dag zijn opdracht terug.
Categorie:Politicus voor de antirevolutionairen Categorie:Politicus voor de Christelijk-Historische Partij Categorie:Politicus voor de Christelijk-Historische Unie Categorie:Nederlands politicus in de 20e eeuw Categorie:Eerste Kamervoorzitter Categorie:Nederlands generaal Categorie:Tweede Kamerlid Categorie:Politicus voor de Vrij-Antirevolutionaire Partij Jan Elias Nicolaas Categorie:19e-eeuws militair Categorie:Nederlandse adel in de 19e eeuw