thumb|OV-fiets van 2008 tot 2016. thumb|De in 2022 ingevoerde OV-ebike OV-fiets is een Nederlands fietshuursysteem van de Nederlandse Spoorwegen waarbij fietsen bij honderden stationsstallingen kunnen worden gehuurd.
OV-fiets berust op het principe van een lidmaatschap. Deelnemers aan het systeem gebruiken een persoonlijke OV-chipkaart ter identificatie, waarmee een of twee fietsen kunnen worden gehuurd. De kosten van de huur worden maandelijks van de bankrekening van de deelnemer afgeschreven, waardoor betaling van een borgsom en contante afrekening van de huursom niet nodig zijn. NS Business Cards en NS Flex abonnementen zijn standaard voorzien van een abonnement op de OV-fiets.
Geschiedenis De OV-fiets is begin 2000 bedacht door Ronald Haverman en de Fietsersbond. Als Innovatiemanager bij ProRail hield Haverman zich bezig met verbeteringen in de last mile (van treinstation naar eindbestemming en vice versa). Een fiets huren op het station was aanvankelijk bureaucratisch, duur en tijdrovend. Gebruikers dienden een formulier in te vullen, een kopie van een identiteitsbewijs in te leveren en 100 gulden borg te betalen. Alle handelingen tezamen kostten circa een kwartier. Haverman vond dat dat "binnen 1 minuut moest kunnen. En het terugbrengen binnen 30 seconden, want dan moest je je trein halen. Ook moest de OV-fiets goedkoper zijn dan een busretourtje." Onder meer voor het bedenken, ontwikkelen en uitrollen van de succesvolle OV-fiets heeft Haverman in 2021 een 'lintje' gekregen. De eerste OV-fietsen kwamen in 2000 te staan op stations in Delft en Utrecht. Verhuurlocaties op andere stations volgden snel.
Tot 1 januari 2008 was OV-fiets een zelfstandige stichting; met ingang van die datum werd het overgenomen door de Nederlandse Spoorwegen.
In eerste instantie werd gebruikgemaakt van de streepjescode achter op de kaart. Hierbij was ook een pincode aanwezig. Sinds 2010 wordt gebruikgemaakt van de chip op de persoonlijke-, geregistreerde OV-chipkaart. Bij deze kaart is geen pincode aanwezig.
Vanaf 2017 gingen de abonnementskosten van €10,- naar €0,01 per jaar voor het gebruik van de OV-fiets, wat in de praktijk als gratis wordt beschouwd.
De originele OV-fietsen werden door het Nederlands Sparta gemaakt. Vanaf 2008 werden ze geleverd door het Beverwijkse bedrijf Bikes2go. Zij leverden ook de vernieuwde OV-fiets vanaf 2016.www.ovmagazine.nl: Nieuwe OV-fiets opnieuw van Bikes2Go. Artikel is gedateerd 6 oktober 2015 en geraadpleegd op 3 maart 2018www.bikes2go.nl, geraadpleegd op 3 maart 2018
Gebruik Sinds de test van het systeem in 2001 zijn de aantallen deelnemende klanten en deelnemende stallingen sterk toegenomen. Bij bijna 300 stations en metrostations kan nu een OV-fiets worden gehuurd. Er lijkt nu sprake te zijn van een zekere stabilisatie.
+ Jaar Locaties Abonnees Fietsen Ritten 2004Jaarverslag OV-fiets 2007 70 11.000 800 100.000 2005 84 20.000 1.300 189.000 2006 101 30.000 2.500 250.000 2007 140 43.000 3.000 335.000 2008Spectaculaire groei OV-fiets in 2008 182 51.000 480.000 2009Gebruik OV-fiets meer dan verdubbeld 200 67.000 4.500 670.000 2010Jaarverslag 2010, NS 226 85.109 5.000 850.136 2011Tweet Nederlandse Spoorwegen 230 100.000 6.000 1.000.000 2012Jaarverslag NS 2013 240 140.000 1.225.000 2013 250 160.000 1.335.000 2014Jaarverslag NS 2014 252 180.000 8.500 1.530.000 2015Jaarverslag NS 2015 277 177.000 1.900.000 2016Jaarverslag NS 2016290200.000 8.500 2.400.0002017300500.00014.5003.200.0002018300750.00020.5004.200.0002019300890.00020.5005.300.000202030021.7003.100.00020213.400.000202230022.0005.400.0002023https://content.presspage.com/uploads/570/dce0380d-3fda-4fd7-a6a9-13049e1bba6d/jaarverslag2023onderembargotot27-02-20241100uur.pdf?1000028822.5005.900.0002024https://nieuws.ns.nl/ov-fiets-recordaantal-keer-gebruikt/28822.0005.900.000202524.0005.900.000
Speciale verhuurmogelijkheden OV-fiets@home
OV-fiets@home is een in november 2008https://sites.google.com/site/bikesharingsolutions/dutch-solution/ov-fiets-at-home gestarte proef bij de stations Utrecht Centraal en Den Haag Centraal waarbij gepoogd wordt de stallingsruimte van de OV-fietsen te beperken, door forensen de mogelijkheid te bieden hun fiets 's nachts mee naar huis te nemen. 's Ochtends kan de forens met de OV-fiets naar het station gaan, waarna een andere gebruiker de fiets kan huren. 's Avonds neemt de forens een andere fiets mee naar huis. Op die manier worden de OV-fietsen intensiever gebruikt.
Elektrische OV-fiets V.2.0: de OV-ebike miniatuur|rechts|Een OV-ebike Groningen, mei 2023 Eind 2022 heeft NS opnieuw een elektrische OV fiets geïntroduceerd, de OV-ebike van het merk Noord. Het betreft een experiment. Vooralsnog is de OV-ebike daarom op slechts 4 stations beschikbaar: Driebergen-Zeist (vanaf 9-2022), Arnhem Centraal (vanaf 11-2022), Groningen en Maastricht. De actieradius is van ca. 50 - 110 km, afhankelijk van de mate van ondersteuning. De kosten bedragen €13,50 per dag.NS breidt proef met elektrische OV-fietsen uit, RTL Nieuws (16 november 2022)OV-ebike, www.ns.nl
Voormalige verhuurmogelijkheden OV-scooter De OV-scooter was een elektrische scooter die door gebruikers van de OV-fiets en bezitters van een rijbewijs kon worden gehuurd tussen 2008 en 2014 op verschillende grote stations. De OV-scooters werden weinig gebruikt waardoor deze per 2014 niet meer verhuurd worden.
Elektrische OV-fiets thumb|Een elektrische OV-fiets in Eindhoven. Tussen 2011 en 2014 was op een beperkt aantal stations de mogelijkheid tot het huren van elektrische OV-fietsen. Hiermee werd gepoogd om fietsers een grotere actieradius te geven. Door verschillende factoren is de elektrische OV-fiets per 2015 niet meer te huur.
Foto's
Externe link Officiële website OV-fiets
Voetnoten
Categorie:Fietsen in Nederland Categorie:Publiek fietssysteem Fiets