Dennis Nicolaas Maria Bergkamp (Amsterdam, 10 mei 1969) is een voormalig Nederlands voetballer die vooral succes behaalde als speler van Ajax en Arsenal. Bergkamp kwam tijdens zijn carrière op clubniveau uit voor achtereenvolgens Ajax, Internazionale en Arsenal. Ook speelde hij in totaal 79 keer voor het Nederlands elftal, waarin hij 37 keer tot scoren kwam. Bergkamp speelde veelal als schaduwspits.Beste momenten van Dennis Bergkamp, YouTube. Gearchiveerd op 1 maart 2023.
Bergkamp werd door Pelé opgenomen in de FIFA 100, een lijst van de beste 125 voetballers aller tijden. Tevens is hij – als enige Nederlander – opgenomen in de English Football Hall of Fame en is hij tweemaal als derde geëindigd in de Wereldvoetballer van het jaar-verkiezing van de FIFA.
Sinds de zomer van 2011 was Bergkamp assistent-trainer bij Ajax, een functie die hij vervulde tot eind december 2017, toen hij op non-actief werd gesteld. Officieel ontslag volgde in juli 2018.
Biografie Jeugd De ouders van Bergkamp waren fanatieke voetbalfans en vernoemden hun zoon naar de Schotse speler Denis Law. De jonge Bergkamp zette zijn eerste stappen op het voetbalveld bij Wilskracht/SNL. Hij rondde het vwo succesvol af op het Sint-Nicolaaslyceum in Amsterdam.
Ajax thumb|left|Bergkamp bij Ajax in 1989 Bergkamp werd toegelaten tot de jeugdopleiding van Ajax toen hij twaalf jaar was. Hij maakte zijn debuut in het eerste elftal onder trainer Johan Cruijff op 14 december 1986, tegen Roda JC. Een half jaar later won hij zijn eerste hoofdprijs: hij viel in tijdens de gewonnen Europacup II-finale tegen Lokomotive Leipzig.
Vanaf het volgende seizoen was Bergkamp basisspeler bij Ajax. Hij werd landskampioen in 1990, won de UEFA Cup in 1992 en de KNVB beker in 1993. Hij werd drie keer (mede-)topscorer van de Eredivisie (1991, 1992, 1993) en werd tweemaal gekozen tot Nederlands voetballer van het jaar (1991, 1992). In totaal speelde Bergkamp 239 wedstrijden voor Ajax, waarin hij 122 doelpunten maakte.
Internazionale In de zomer van 1993 werden Bergkamp en teamgenoot Wim Jonk getransfereerd naar Internazionale. Hij bleef twee seizoenen actief in de Serie A. De defensieve Italiaanse speelstijl lag hem niet zo. Bovendien kon hij met sommige mensen binnen de club slecht overweg. In 1994 won hij met Internazionale wel de UEFA Cup.
Arsenal thumb|left|150px|Bergkamp in het tenue van Arsenal In 1995 vertrok Bergkamp naar Arsenal. Bergkamp was de eerste inkomende transfer van manager Bruce Rioch en was de recordaankoop van Arsenal in die tijd. Arsenal betaalde 7,5 miljoen pond voor hem. Aanvankelijk had hij wat moeite zich aan de Engelse speelstijl aan te passen (zijn eerste goal kwam pas na zeven wedstrijden), maar uiteindelijk vormde hij een sterk aanvalsduo met Ian Wright. Onder Bruce Riochs (officiële) opvolger, de legendarisch geworden Fransman Arsène Wenger, zou Bergkamp zich echt gaan tonen aan de Engelse supporters. Hij werd een sterkhouder. Zijn meest succesvolle seizoen was 1997/1998, waarin zowel de Engelse landstitel als de FA Cup gewonnen werd. Bergkamps technisch hoogstaande speelstijl werd in Engeland zeer bewonderd: in september '97 eindigde zijn hattrick tegen Leicester City in de 'Goal of the Month'-verkiezing van het BBC-programma Match of the Day op de 1e, 2e én 3e plaats, een unicum in de lange geschiedenis van deze show.
Nick Hornby beschreef over Bergkamps doelpunt tegen Newcastle United een voorbeeld van zijn balcontrole: "Met zijn rug naar het doel nam hij de bal op zijn ene voet, speelde hem rond een verdediger met een andere voet en schoot hem langs de doelverdediger met zijn... Heeft Dennis Bergkamp drie voeten? Waarschijnlijk niet. Het leek alleen zo."Nick Hornby: Heeft Dennis Bergkamp drie voeten?, in Hard Gras, 13 december 1997 In 2017 werd deze goal door bezoekers van de website van BBC Sport verkozen tot het mooiste doelpunt uit de geschiedenis van de Premier League.Lezers BBC: goal Bergkamp mooiste ooit in Premier League, NOS.nl, 14 augustus 2017. Gearchiveerd op 1 maart 2023.
Met Arsenal behaalde Bergkamp opnieuw de "double" in 2002. In 2003 en 2005 won hij weer de FA Cup, en daartussenin, in 2004, veroverde hij zijn derde Engelse landstitel. Na de nodige speculatie over een mogelijk vertrek of zelfs het einde van zijn carrière tekende hij in 2005 toch een contract voor nog één seizoen. Uiteindelijk heeft hij meer dan 400 wedstrijden voor de Londense club gespeeld. In januari 2006 stond de teller op 120 goals.
Datzelfde jaar bereikte Bergkamp met Arsenal ook nog de finale van de UEFA Champions League. Hoewel Bergkamp weinig aan spelen toekwam in het seizoen 2005/2006, heeft hij toch zijn bijdrage aan dit succes kunnen leveren. Hij kreeg in Engeland vijf verschillende bijnamen: "Dennis the Menace", "Bergy", "The Iceman" en "The Non-Flying Dutchman" (afgeleid van zijn vliegangst). Maar de meest eervolle bijnaam die het Engelse publiek hem gaf blijft toch wel: "God". Zelfs Arsenal-shirts met rugnummer 10 en spelersnaam "God" werden te koop aangeboden in Londen. Als christen is Bergkamp nooit blij geweest met deze laatste bijnaam.
Voormalig teamgenoten Thierry Henry, Cesc Fàbregas en Robin van Persie zeggen veel geleerd te hebben van de stylist Bergkamp.
Oranje Bergkamp maakte, onder bondscoach Rinus Michels, zijn debuut in het Nederlands elftal op 26 september 1990 in een vriendschappelijke wedstrijd tegen Italië, net als Stan Valckx (PSV) en Frank de Boer (Ajax). Zijn eerste grote toernooi was het EK voetbal 1992 in Zweden. Hij scoorde de enige goal tegen Schotland en besliste de laatste groepswedstrijd tegen Duitsland. Na een afleidingsmanoeuvre van Marco van Basten was het Bergkamp die de 3-1 aantekende. Hij maakte ook een doelpunt in de halve finale tegen Denemarken en werd daarmee mede-topscorer van het toernooi met drie doelpunten. thumb|Bergkamp tijdens de warming up op het EK 1996 in de wedstrijd tegen Schotland in het Villa Park, Birmingham Twee jaar later nam hij deel aan het WK voetbal 1994 in de Verenigde Staten. Hij viel vooral op door een mooie goal in de kwartfinale wedstrijd tegen Brazilië. Tijdens dat toernooi deed zich een incident voor dat later grote gevolgen bleek te hebben: tijdens een tussenlanding "grapte" een journalist van het Algemeen Dagblad dat hij een bom bij zich had. Het gevolg was dat het toestel binnenstebuiten gekeerd werd en de Oranje-selectie uren in de brandende zon op de landingsbaan moest wachten. Er wordt wel beweerd dat de vliegangst van Bergkamp, die vijf jaar eerder goede vrienden had verloren bij de SLM-ramp, hierdoor veroorzaakt is. Bergkamp zelf ontkent dit.
Tijdens het EK voetbal 1996 speelde Nederland geen rol van betekenis. Bergkamp scoorde overigens wel tegen Zwitserland, na een assist van doelman Van der Sar. Veel beter ging het bij het WK 1998 in Frankrijk. Bergkamp speelde een cruciale rol bij het succes van het Nederlands elftal: hij scoorde driemaal, waaronder een van zijn allermooiste en belangrijkste goals, de 2-1 in de slotseconden van de kwartfinale tegen Argentinië. Bergkamp nam in de lucht een dieptepass aan van Frank de Boer, kapte de bal langs de Argentijnse verdediger Ayala en schoot de bal met buitenkant rechts over de doelman Carlos Roa. Uiteindelijk eindigde Nederland dat toernooi als vierde, en Bergkamps status als wereldster was verzekerd.
Het laatste internationale toernooi waar Bergkamp aan meedeed was Euro 2000 in Nederland en België. Alhoewel hij niet scoorde had hij een belangrijke rol in de ploeg. Omdat het WK voetbal 2002 in Japan en Zuid-Korea werd gehouden, landen die anders dan met het vliegtuig nauwelijks te bereiken zijn, zette hij na Euro 2000 een punt achter zijn interlandcarrière. In 79 interlands kwam hij tot 37 doelpunten. Bij zijn afscheid was hij topscorer aller tijden van Oranje, maar later is hij ingehaald door Patrick Kluivert, Robin van Persie en op 16 september 2014 ook door Klaas-Jan Huntelaar. Velen denken dat het gemis van Bergkamp tijdens de kwalificatiewedstrijden ertoe bijgedragen heeft dat Nederland zich niet voor het wereldkampioenschap wist te plaatsen.
Als Oranje-speler maakte Bergkamp deel uit van de "net niet-generatie", die veelal ver reikte, maar uiteindelijk op de grote toernooien werden uitgeschakeld na het nemen van strafschoppen: EK'92 (halve finale), EK'96 (kwartfinale), WK'98 (halve finale) en EK'00 (halve finale).
Interlands van Dennis Bergkamp voor № Datum Wedstrijd Uitslag Competitie Goals 1 26 Sep 1990 – 1–0 Vriendschappelijk 2 17 Oct 1990 – 1–0 EK-kwalificatie 3 21 Nov 1990 – 2–0 EK-kwalificatie 4 19 Dec 1990 – 0–8 EK-kwalificatie 5 13 Mar 1991 – 1–0 EK-kwalificatie 6 17 Apr 1991 – 2–0 EK-kwalificatie 7 11 Sep 1991 – 1–1 Vriendschappelijk 8 16 Oct 1991 – 1–0 EK-kwalificatie 9 04 Dec 1991 – 0–2 EK-kwalificatie 10 12 Feb 1992 – 2–0 Vriendschappelijk 11 27 May 1992 – 3–2 Vriendschappelijk 12 30 May 1992 – 4–0 Vriendschappelijk 13 05 Jun 1992 – 1–1 Vriendschappelijk 14 12 Jun 1992 – 1–0 EK-eindronde 15 15 Jun 1992 – 0–0 EK-eindronde 16 18 Jun 1992 – 3–1 EK-eindronde 17 22 Jun 1992 – 2–2 EK-eindronde 18 09 Sep 1992 – 2–3 Vriendschappelijk 19 23 Sep 1992 – 2–1 WK-kwalificatie 20 14 Oct 1992 – 2–2 WK-kwalificatie 21 24 Feb 1993 – 3–1 WK-kwalificatie 22 28 Apr 1993 – 2–2 WK-kwalificatie 23 09 Jun 1993 – 0–0 WK-kwalificatie 24 22 Sep 1993 – 0–7 WK-kwalificatie 25 13 Oct 1993 – 2–0 WK-kwalificatie 26 17 Nov 1993 – 1–3 WK-kwalificatie 27 19 Jan 1994 – 2–2 Vriendschappelijk 28 23 Mar 1994 – 0–1 Vriendschappelijk 29 20 Apr 1994 – 0–1 Vriendschappelijk 30 01 Jun 1994 – 7–1 Vriendschappelijk 31 12 Jun 1994 – 0–3 Vriendschappelijk 32 21 Jun 1994 – 2–1 WK-eindronde 33 25 Jun 1994 – 1–0 WK-eindronde 34 29 Jun 1994 – 1–2 WK-eindronde 35 04 Jul 1994 – 2–0 WK-eindronde 36 09 Jul 1994 – 3–2 WK-eindronde 37 12 Oct 1994 – 1–1 EK-kwalificatie 38 22 Feb 1995 – 0–1 Vriendschappelijk 39 29 Mar 1995 – 4–0 EK-kwalificatie 40 06 Sep 1995 – 1–0 EK-kwalificatie 41 15 Nov 1995 – 3–0 EK-kwalificatie 42 13 Dec 1995 – 2–0 EK-kwalificatie 43 24 Apr 1996 – 0–1 Vriendschappelijk 44 29 May 1996 – 2–0 Vriendschappelijk 45 04 Jun 1996 – 3–1 Vriendschappelijk 46 10 Jun 1996 – 0–0 EK-eindronde 47 13 Jun 1996 – 0–2 EK-eindronde 48 18 Jun 1996 – 4–1 EK-eindronde 49 23 Jun 1996 – 0–0 EK-eindronde 50 31 Aug 1996 – 2–2 Vriendschappelijk 51 09 Nov 1996 – 7–1 WK-kwalificatie 52 14 Dec 1996 – 0–3 WK-kwalificatie 53 26 Feb 1997 – 2–1 Vriendschappelijk 54 29 Mar 1997 – 4–0 WK-kwalificatie 55 30 Apr 1997 – 0–6 WK-kwalificatie 56 06 Sep 1997 – 3–1 WK-kwalificatie 57 11 Oct 1997 – 0–0 WK-kwalificatie 58 13 Jun 1998 – 0–0 WK-eindronde 59 20 Jun 1998 – 5–0 WK-eindronde 60 25 Jun 1998 – 2–2 WK-eindronde 61 29 Jun 1998 – 2–1 WK-eindronde 62 04 Jul 1998 – 1–2 WK-eindronde 63 07 Jul 1998 – 1–1 WK-eindronde 64 11 Jul 1998 – 2–1 WK-eindronde 65 10 Oct 1998 – 2–0 Vriendschappelijk 66 13 Oct 1998 – 0–0 Vriendschappelijk 67 10 Feb 1999 – 0–0 Vriendschappelijk 68 31 Mar 1999 – 1–1 Vriendschappelijk 69 04 Sep 1999 – 5–5 Vriendschappelijk 70 09 Oct 1999 – 2–2 Vriendschappelijk 71 13 Nov 1999 – 1–1 Vriendschappelijk 72 26 Apr 2000 – 0–0 Vriendschappelijk 73 27 May 2000 – 2–1 Vriendschappelijk 74 04 Jun 2000 – 3–1 Vriendschappelijk 75 11 Jun 2000 – 1–0 EK-eindronde 76 16 Jun 2000 – 3–0 EK-eindronde 77 21 Jun 2000 – 3–2 EK-eindronde 78 25 Jun 2000 – 6–1 EK-eindronde 79 29 Jun 2000 – 0–0 EK-eindronde
Afscheidswedstrijd Na twintig jaar profvoetbal speelde Bergkamp op 22 juli 2006 een afscheidswedstrijd. Onder het oog van zijn ouders, vrouw Henrietta en zijn vier kinderen nam hij het met Arsenal op tegen Ajax. Na de rust werd in beide teams plaatsgemaakt voor ex-teamgenoten en kwamen er tal van (ex-)voetballers opdraven, onder wie Marco van Basten en Johan Cruijff. Edgar Davids werd uitgefloten, omdat hij op dat moment uitkwam voor de aartsrivaal van Arsenal, stadgenoot Tottenham Hotspur.