Hendrikus Andreas (Hennie) Kuiper (Noord Deurningen (Overijssel), 3 februari 1949) is een Nederlands voormalig wielrenner, die als professional actief was van 1973–1988. Daarna is hij tot en met 1996 ploegleider geweest. Hij wordt gezien als een van de beste Nederlandse wielrenners aller tijden.
Carrière thumb|Hennie Kuiper, Sportman van het jaar 1977, met de Jaap Eden Kuiper werd in 1972 olympisch kampioen op de weg en in 1975 wereldkampioen op de weg. Hij won in de Tour de France twee keer (1977 en 1978) de etappe naar Alpe d'Huez en werd twee keer tweede in het eindklassement, doch droeg hij nooit de gele leiderstrui. Kuiper richtte zich aanvankelijk op de grote rondes, maar ontpopte zich in de tweede helft van zijn carrière tot winnaar van grote klassiekers. Hij is nog steeds de enige Nederlander die vier van de vijf wielermonumenten wist te winnen, namelijk Milaan-San Remo, Ronde van Vlaanderen, Parijs-Roubaix en de Ronde van Lombardije (in Luik-Bastenaken-Luik was de tweede plaats zijn beste prestatie). Na zijn actieve carrière was Kuiper enige tijd actief als ploegleider. Eerst van een Duitse ploeg (Stuttgart, het latere Telekom), daarna van een Amerikaanse ploeg (Motorola) (met daarin onder andere Lance Armstrong). In 1997 was hij interim-ploegleider van de nationale vrouwenploeg voor het WK in San Sebastian dat jaar.
Belangrijke successen
1972 Bestand:Med 1.png Wegwedstrijd Olympische Spelen Eindklassement Ronde van Groot-Brittannië 1973 2e etappe Ronde van de Aude 1974 25px Nederlands kampioen veldrijden Eindklassement Ronde van Indre en Loire GP Union Dortmund 1975 25px Nederlands kampioenschap veldrijden 25px Nederlands kampioen op de weg 18e etappe Ronde van Spanje 25px Wereldkampioen op de weg 1976 3e etappe Ronde van Zwitserland Eindklassement Ronde van Zwitserland 4e etappe Ronde van Spanje 4e etappe Ronde van Frankrijk 1977 17e etappe Ronde van Frankrijk 1978 Proloog Dauphiné Liberé 16e etappe Ronde van Frankrijk 1981 Ronde van Vlaanderen Ronde van Lombardije 1982 Grote Prijs van Wallonië 1983 Parijs-Roubaix GP Zele 1985 Milaan-San Remo
Resultaten in voornaamste wedstrijden (*) tussen haakjes aantal individuele etappe-overwinningen
Uitspraken Een van de uitspraken van Kuiper is: "Wielrennen is eerst het bord van de tegenstander leeg eten, voor je aan je eigen bord begint", waarmee hij bedoelde dat je eerst je tegenstander uitput door hem zoveel mogelijk kopwerk te laten doen waarna je uiteindelijk de beslissende demarrage plaatst.
Trivia miniatuur|Kuiper in zijn museum in Denekamp. Kuiper is een van de weinige renners die olympisch én wereldkampioen op de weg zijn geweest. De anderen zijn Ercole Baldini, Paolo Bettini en Remco Evenepoel. Hij is ook een van de weinigen die in een en hetzelfde jaar nationaal kampioen in het veld, óp de weg en wereldkampioen op de weg (1975) is geworden. In Noord Deurningen heeft zijn neef met hulp van vrijwilligers en Hennie Kuiper zelf in 2017 het Hennie Kuiper Wielermuseum opgezet, waarin de carrière van Hennie Kuiper aan de hand van zijn fietsen, truien, prijzen etc. wordt weergegeven. Kuiper houdt het record van meeste uitgereden Monumenten. In 58 van de 66 koersen haalde hij de eindstreep.
Eerbetoon thumb|Monument voor Kuiper in Hem. Hennie Kuiper kreeg een standbeeld op de plaats waar hij een lekke band kreeg in de editie van Parijs-Roubaix die hij won. Nadat dit bronzen beeld in 2013 was gestolen, werd in april 2015 even verderop een nieuw beeld onthuld in het stadspark van Hem, in het bijzijn van Kuiper.Oud-wielrenner Hennie Kuiper verguld met nieuw monument bij Roubaix NU.nl, 12 april 2015 Beide beelden werden gemaakt door Dick van Wijk; het nieuwe is niet van brons, maar van aluminium gemaakt.
Vernoemingen LINT-treinstel 45 van vervoersmaatschappij Syntus is vernoemd naar Kuiper. thumb|De "Hennie Kuiper-allee" in Geulhem. In Geulhem (gemeente Valkenburg aan de Geul) ligt de "Hennie Kuiper-allee", een kort weggetje langs enkele huizen, naast de doorgaande weg. Kuiper sneed hier de weg af in de Amstel Gold Race van 1982. De bewoners hebben er een onofficieel straatnaambordje opgehangen. In zijn woonplaats Noord Deurningen is een fietstunnel vernoemd naar Kuiper en in Oldenzaal een viaduct. In het centrum van Oldenzaal ligt sinds december 2018 een reeks hall-of-fame-tegels van olympische sporters uit of wonend in Oldenzaal tijdens het behalen van een olympische plak, waaronder Hennie Kuiper, die in 1972 in Oldenzaal woonde.
Boek In november 2017 kwam zijn boek "Hennie Kuiper Kampioen Wilskracht" uit over zijn carrière. Samengesteld door Joop Holthausen, Jacob Bergsma, Kuiper zelf en zoon Bjorn Kuiper. Voorwoord van Eddy Merckx.
Categorie:Nederlands wielerploegleider Categorie:Nederlands wielrenner Categorie:Nederlands olympisch kampioen Categorie:Nederlands veldrijder