Facebook is een Amerikaans online sociaalnetwerksite van het bedrijf Meta, dat eerder zelf Facebook heette. Facebook is toegankelijk vanaf apparaten met internetverbinding, zoals pc's, tablets en smartphones. Na registratie kunnen gebruikers een profiel aanmaken met informatie over zichzelf. Ze kunnen dingen zoals tekst, foto's, filmpjes en GIF's plaatsen die worden gedeeld met andere gebruikers die ermee hebben ingestemd hun "vriend" te zijn, of, met andere privacyinstellingen, met elke lezer of met niemand. "Vriendschap" is wederzijds, en komt tot stand doordat de een de ander een vriendschapsverzoek stuurt, en de ander dat accepteert. Vriendschap op Facebook kan eenzijdig verbroken worden. Iemand kan maximaal 5000 Facebook-vrienden hebben.Hoe bepaal ik wie de berichten kan zien die ik op Facebook plaats?. Gearchiveerd op 7 juli 2023. Gearchiveerd op 7 juli 2023.
Gebruikers kunnen ook verschillende ingebedde applicaties gebruiken, lid worden van groepen met gemeenschappelijke interesses, items of diensten kopen en verkopen op Facebook's marktplaats en meldingen ontvangen over de activiteiten van hun Facebook-vrienden en activiteiten op Facebook-pagina's die ze volgen. Facebook telde in juni 2025 zo'n 3 miljard maandelijkse actieve gebruikers en was wereldwijd de meest gedownloade mobiele app van de jaren 2010.
Facebook en moederbedrijf Meta zijn onderworpen aan uitgebreide media-aandacht en controverses – vaak met betrekking tot de privacy van gebruikers (zoals bij het Cambridge Analytica-dataschandaal), politieke manipulatie (zoals al dan niet vermeend bij de Amerikaanse verkiezingen van 2016), psychologische effecten zoals verslaving en een laag zelfbeeld, en omstreden inhoud zoals nepnieuws, complottheorieën, inbreuk op het auteursrecht en aanzetten tot haat. Commentatoren beschuldigen Meta van het vrijwillig vergemakkelijken van de verspreiding van dergelijke inhoud.
De Verordening digitale diensten beschouwt Facebook als een zeer groot onlineplatform, en legt bijhorende verplichtingen op.
Geschiedenis De oprichters beperkten het lidmaatschap van Facebook aanvankelijk tot Harvard-studenten. Het lidmaatschap werd hierna eerst uitgebreid naar Columbia, Stanford en Yale en vervolgens ook uitgebreid naar de rest van de Ivy League, MIT en naar instellingen voor hoger onderwijs in de omgeving van Boston. Vervolgens ging het naar verschillende andere universiteiten en ten slotte naar middelbare scholieren.
Ontstaan Voordat Mark Zuckerberg Facebook oprichtte, was hij een tweedejaarsstudent in Psychologie aan het Harvard College. Hij had al meerdere sociale media-websites ontworpen voor zijn medestudenten, zoals facemash.com dat slechts enkele dagen bestond maar in die korte tijd zeer populair werd. Zuckerberg werd er door het universiteitsbestuur van beschuldigd met deze site de privacy van anderen te schenden en de regels te overtreden, maar hij werd uiteindelijk niet vervolgd.
In januari 2004 ontwierp Zuckerberg een code voor een nieuwe, met Facemash vergelijkbare website. Facebook ontstond daadwerkelijk op 4 februari 2004 als "The facebook". De naam komt van de facebook-directories (Nederlands: "smoelenboek") die vaak op intranetten zijn te vinden. Een van de oprichters was Zuckerberg, de andere oprichters waren Eduardo Saverin, Andrew McCollum, Dustin Moskovitz en Chris Hughes. Binnen 24 uur nadat "The facebook" was opgericht hadden al 1.200 studenten zich geregistreerd, waarna dit aantal snel verder groeide. In eerste instantie konden alleen nog studenten van het Harvard College lid worden, maar al snel werd dit uitgebreid tot de gehele Harvard-universiteit, vervolgens naar andere universiteiten in Boston en de hele Ivy League. Nog enige tijd later werden studenten van de meeste universiteiten in de VS en Canada toegelaten. In augustus 2005 werd de domeinnaam Facebook.com opgekocht voor $200.000.
Groei In september 2006 werd Facebook geheel openbaar. Vanaf toen kon iedereen van dertien jaar en ouder zich op de site registreren, hoewel deze leeftijdsgrens is blijven variëren afhankelijk van de lokale wetgeving.
Facebook was in 2007 een van de eerste virtuele gemeenschappen die een publieke web-API aanbood onder de naam Facebook Platform, een manier voor derden om gebruik te maken van de data van Facebook in een eigen (web)applicatie. Dit was een groot succes, wat tot uiting kwam in populaire Facebook-applicaties als FarmVille, CityVille, Gardens of Time en Pet Society. De meeste van deze applicaties werden uitgegeven door Zynga en Playfish. Veel andere virtuele gemeenschappen, waaronder het Nederlandse Hyves, hebben destijds ook dergelijke API's gelanceerd. Google lanceerde in datzelfde jaar zijn variant OpenSocial.
Facebook is sinds mei 2008 ook in het Nederlands te raadplegen. Spaans, Duits en Frans waren de eerste talen waarin Facebook werd vertaald.
Het aantal Facebook-leden nam enorm toe vanaf 2007. Statistieken Facebook In april 2009 had Facebook meer dan 200 miljoen actieve gebruikers en in juli 2010 had het half miljard gebruikers.Facebook to hit 500 million users, but meteoric rise has come with growing pains, Washington Post, 19 juli 2010]. Gearchiveerd op 26 september 2021. In 2012 had Facebook ongeveer 1 miljard gebruikers. 1,11 miljard gebruikers op Facebook, Facebook (gearchiveerd) Eind juni 2017 behaalde Facebook twee miljard actieve gebruikers.Facebook bereikt 2 miljard actieve gebruikers, deredactie.be, 27 juni 2017
thumb|Toename aantal gebruikers Facebook (in miljoen) 2004-2017In 2016 kreeg Facebook - na de verkiezing van Donald Trump van zijn eerste termijn als president van de USA - veel kritiek op de hoeveelheid nepnieuws en desinformatie dat op het platform circuleerde in aanloop naar de verkiezingen. Facebook had toen al een algoritme dat onwelgevallige posts verwijderde of moeilijker vindbaar maakte, maar dit algoritme werd ook bekritiseerd vanwege de onnavolgbare beslissingen die het deed. Daarop besloot Facebook nieuwsorganisaties te benaderen om factchecks uit te voeren op posts. In Nederland werd hiervoor nu.nl en Universiteit Leiden gevraagd en in België waren dat Knack en VRT. Het Belgisch-Amerikaanse Lead Stories werd ook gestrikt maar richtte zich op de Amerikaanse markt.
Op 7 januari 2025 kondigde Mark Zuckerberg aan dat Facebook (en Instagram) de samenwerking met fact-checkers in de VS ging vervangen door "community notes" zoals ook het geval is bij X en dat beleidsregels omtrent de onderwerpen migratie en gender werden versoepeld om zodoende meer ruimte te geven aan de vrijheid van meningsuiting. Hij was van mening dat factcheckers politiek te vooringenomen waren en dat de regels omtrent inclusiviteit juist werden gebruikt om meningen te censureren. Critici zien hierin vooral een toenadering richting Trump, enkele dagen voor diens inauguratie voor zijn tweede termijn. Trump en de Republikeinse partij hebben veelvuldig kritiek geuit op Zuckerberg en heeft gedreigd met vervolging als Zuckerberg in zijn ogen nogmaals de Democraten bevoordeelt. Het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN), waartoe o.a. Knack, VRT en AFP behoren wees er op dat Meta bepaalt wat er met berichten gebeurt die voorzien zijn van een label en dat Meta in 2024 nog zeer tevreden was met de behaalde resultaten. Datum Aantal actieve gebruikers december 2004 1 miljoen december 2005 5,5 miljoen december 2006 12 miljoen april 2007 20 miljoen oktober 2007 50 miljoen augustus 2008 100 miljoen juli 2009 250 miljoen september 2009 300 miljoen juli 2010 500 miljoen juli 2011 750 miljoen oktober 2012 1 miljard juni 2017 2 miljard december 2019 2,5 miljard
Functies Registreren / deactiveren / verwijderen profiel Op Facebook kun je een profiel aanmaken door je te registreren met opgave van je e-mailadres. Bij zowel bezoek aan de website als bij registratie plaatst Meta cookies, software en identificatoren op je computer of mobiel, en op de internetbrowser van je computer of mobiel. Deze cookies verzamelen gegevens (onder andere big data) waarmee het bedrijf inzicht krijgt in onder meer gegevens over je gebruik van andere websites en andere apps - dit verzamelen gebeurt ongeacht of je nu geregistreerd of ingelogd bent of niet. Het registreren geeft je de mogelijkheid om Facebook te gebruiken, dat wil zeggen connecties maken met andere profielen, voorkeuren (likes) delen, gegevens publiceren op je tijdlijn, reageren op andermans tijdlijn.
Bij het deactiveren blijven alle gegevens bewaard. Cookies blijven actief en bij opnieuw aanmelden zullen de oude gegevens weer beschikbaar zijn.
Het eigen profiel met alle op de tijdlijn geplaatste foto's en teksten geheel verwijderen kan ook. Dit kan 90 dagen in beslag nemen.Stoppen met Facebook: dit gebeurt er met je gegevens, Plus Online, Herman Keizer, 23 maart 2018. Geraadpleegd 16 november 2020. Gearchiveerd op 18 september 2021. Reacties op andermans 'tijdlijn' worden daarmee niet verwijderd, evenmin als alle geplaatste cookies. Er is echter geen garantie dat Meta al je informatie verwijdert.Wat weet Facebook over mij?, VPN Gids, David Janssen, (update: 10 november 2020). Geraadpleegd 16 november 2020. Gearchiveerd op 28 november 2020.
Nota bene, Meta onwelgevallige profielen worden door de organisatie verwijderd.
Omslagfoto en profielfoto Bovenaan de pagina staat een omslagfoto (cover photo), weergegeven met een breedte van 851 pixels en een hoogte van 315 pixels. Als de oorspronkelijke afbeelding een minder langwerpige beeldverhouding heeft, dan vallen boven en onder stroken weg. De hele afbeelding kan men zichtbaar maken door erop te klikken.
De profielfoto (profile picture) wordt vierkant weergegeven met een afmeting van 160 pixels. Deze wordt links onder grotendeels over de omslagfoto weergegeven.https://havecamerawilltravel.com/photographer/images-photos-facebook-sizes-dimensions-types Als iemand op Facebook een reactie plaatst, verschijnt zijn of haar profielfoto steeds ernaast in verkleinde vorm.
Privacy Een gebruiker heeft de mogelijkheid om in te stellen wie onderdelen van de door hem of haar verstrekte informatie kan zien (publiekselectie),Gearchiveerd op 7 juli 2023. Gearchiveerd op 7 juli 2023. en in hoeverre hij of zij wordt geconfronteerd met activiteiten van anderen.
Berichten Leden kunnen elkaar berichten zenden, als een soort e-mail of sms.
Notities Een lid kan een tekst, eventueel met afbeeldingen, creëren als Notitie. Er is links op de profielpagina een vak voor Notities, die bij aanklikken de hele paginabreedte beslaat. Er kan worden aangegeven of de Notitie al of niet tevens in de Tijdlijn moet komen. Een notitie kan achteraf bewerkt worden. Dit bewerken is niet als activiteit zichtbaar te maken, en oude versies zijn niet meer te raadplegen. De datum en tijd zijn die van het oorspronkelijke aanmaken. Gearchiveerd op 7 juli 2023. Een alternatief is om voor de nieuwe versie van de inhoud een nieuwe notitie te maken.
"Leuk vinden" en aanverwante functies Een andere standaardfunctie is dat een Facebook-lid bij elke voor hem toegankelijke post kan aangeven dat hij dit "leuk" vindt (ook wel aangeduid als liken), door op het standaardpictogram met een omhooggestoken duim te klikken. Anderen kunnen zien wie de post "leuk" vonden. Deze functionaliteit is tevens beschikbaar voor posts die men zelf geplaatst heeft. Als een tijdlijn niet alles maar alleen hoogtepunten bevat kan het aantal leden dat iets "leuk" vindt mede bepalen of het in de tijdlijn wordt opgenomen en hoe hoog het op de tijdlijn komt. Liken en andere positieve vermeldingen op de tijdlijn, zoals verjaardagen, geven ook een positieve beloning en maken dat mensen terugkomen op Facebook.
Sinds februari 2016 zijn naast de 'like button' ook de pictogrammen 'geweldig', 'grappig', verbluffend', 'verdrietig' en 'boos' opgenomen, voor als de post geen vrolijk, maar bijvoorbeeld wel een interessant, spraakmakend of aangrijpend bericht is.
Nieuwsoverzicht