Rotteveel is een Nederlandse achternaam. De naam wordt beschouwd als een halve verduitsing van de hoogduitse geslachtsnaam Rothenfeer, door een niet ongewone omzetting van de verwante letters r en l. De naam 'Rothenfeer' is een samentrekking van 'Rothenfeder', oorspronkelijk een bijnaam, vermoedelijk gegeven aan een persoon die een rode veer droeg (als sieraad op zijn/haar hoed?) en die bekend was vanwege dit gegeven.
Andere verklaringen voor deze naam zijn: Een verbastering van "Die aus Rottweil". De mensen die ooit van uit de Duitse plaats Rottweil naar Nederland gekomen zijn. Een verbastering van rattenvanger. Op een oud familiewapen, dat in de 19e eeuw is vervaardigd staan op het wapenschild dan ook drie ratten.
De naam Rotteveel in de literatuur De naam Rotteveel komt voor in de novelle In de mist van het schimmenrijk van Willem Frederik Hermans.
De student Karel Rotteveel (voluit Karel R.) is de hoofdpersoon en de ik-figuur van dit boek. Het boek is verschenen in maart 1993 als het Boekenweekgeschenk en geschreven in de vorm van een fictief oorlogsdagboek.
De basis voor dit verhaal schreef Hermans al tijdens de Tweede Wereldoorlog onder de titel Argeloze terreur. Die roman werd destijds nooit uitgegeven. Hij heeft dit oude manuscript omgewerkt tot de novelle die in 1993 verscheen als Boekenweekgeschenk.
De naam Rotteveel komt eveneens voor in: Mourik, Ton van, 2002, Koperdraat & Rotteveel partners in geloofszaken, Merweboek, Sliedrecht, ISBN 9789071864773 - De twee hoofdpersonen proberen een ‘christelijke’ gemeente in de kleine stad Grootendorst te stichten.
Personen met de achternaam Rotteveel Elske Rotteveel (1991), een Nederlands actrice Renz Rotteveel (1989), een Nederlandse schaatser Nick Rotteveel (1989), een Nederlandse dj, bekend onder zijn artiestennaam Nicky Romero
Categorie:Nederlandse of Vlaamse achternaam