De Marathon Cup is de nationale Nederlandse competitie in het marathonschaatsen.
De competitie bestaat uit ongeveer vijftien marathons. Hiernaast zijn er nationale wedstrijden, een Grand Prix (vijf tot zes races) in Oostenrijk en Zweden, inclusief de alternatieve Elfstedentocht over 200 kilometer.
De competitie is tegenwoordig verdeeld in vier divisies: Heren Topdivisie Heren Beloftendivisie Dames Topdivisie Dames Beloftendivisie Tot 2009 was er nog een vierde categorie: Veteranendivisie (voor rijders vanaf 39 jaar). Met ingang van het marathonseizoen 1996/97 is er een jongerenklassement voor de beste jongeren rijder van het seizoen.
In de periode 2001/02 tot 2006/07 was Essent de naamgever en in de periode 1996/97 tot 1999/00 heette het de Unox Cup. Tijdens de seizoenen 2007/08 en 2008/09 waren er zowel een Essent als een KNSB Cup. Bij aanvang van het seizoen 2009/10 was DSB Bank de nieuwe hoofdsponsor.NUsport.nl, "DSB nieuwe hoofdsponsor marathonschaatsen" Na twee wedstrijden werd door het faillissement van DSB Bank de competitie eind oktober 2009 door de KNSB omgedoopt tot Marathon Cup en werd er een nieuwe sponsor gezocht. Dit werd uiteindelijk KPN.
In de periode 2020/2021 werd de KNSB Cup niet gehouden vanwege de coronapandemie die in 2020 uitbrak. Marathonschaatsen was in dit seizoen niet mogelijk, omdat er te veel mensen dicht op elkaar op het ijs zouden staan.
Buitenlanders Aan de competitie doen verschillende buitenlanders mee en zeker niet onverdienstelijk. De Sovjetnees Oleg Bozjev wist in 1991 voor het eerst als niet-Nederlander het marathonklassement te winnen. De Fransman Cédric Michaud wist de marathoncup zelfs twee keer te winnen, hij won in 2002/03 en in 2005/06.
Op zaterdag 24 november 2012 wist de Italiaanse Francesca Lollobrigida als eerste buitenlandse vrouw bij de dames een wedstrijd te winnen in de Nederlandse marathoncompetitie. Het marathonklassement werd nooit door een buitenlandse vrouw gewonnen.
Langebaanschaatsers In het peloton zijn regelmatig langebaanschaatsers te vinden. Zij gebruiken de marathon om aan de conditie, duurvermogen en wedstrijdritme te werken of om er in af te trainen. Enkele bekende langebaanschaatsers die marathons hebben gereden zijn: Hilbert van der Duim, Falko Zandstra, Bart Veldkamp, Rintje Ritsma, Bob de Jong, Erben Wennemars, Koen Verweij, Enrico Fabris, Chad Hedrick, Wieteke Cramer, Ted-Jan Bloemen en Bart Swings (België).
Winnaars De KNSB Cup werd in het seizoen 1972/73 voor het eerst verreden met als winnaar Bennie van der Weide.
De meest succesvolle schaatsers uit de geschiedenis van de marathon cup zijn: Co Giling, Richard van Kempen en Jan Maarten Heideman. Zij wisten allen de cup vier maal te winnen.
Bij de dames wist Mariska Huisman zesmaal de cup te veroveren en Daniëlle Bekkering lukte dit vier maal.
De eerste winnares bij de vrouwen was in het seizoen 1976/77 Atje Keulen-Deelstra.
In 2007/08 en 2008/09 waren er twee winnaars, omdat er zowel een KNSB als een Essent Cup was. In 2007/08 wist Bob de Vries deze beide te veroveren.
Editie Seizoen Mannen A / SeniorenMannen B / Neo-senioren Vrouwen A / SeniorenVrouwen B / Neo-seniorenMannen Veteranen / MastersHeineken Trofee1 1972/73 Bennie van der Weide2 1973/74 Henk Portengen Sophie Westenbroek3 1974/75 Johan Wardenier Atje Keulen-Deelstra4 1975/76 Co Giling Irma de JongHeineken Driedaagse5 1976/77 Co Giling Atje Keulen-DeelstraKNSB Marathon Cup6 1977/78 Co Giling Atje Keulen-Deelstra Joop Zuiker7 1978/79 Arie Eriks Anita Vriesema Jan van der Hoorn8 1979/80 Co Giling Ineke Kooiman-van Homoet Arie Kunst9 1980/81 Arie Eriks Margriet de Vries-Pomper Kees Borst10 1981/82 Jan Kooiman Ineke Kooiman-van Homoet Cees Molenaar11 1982/83 Henk Portengen Ineke Kooiman-van Homoet Jan Visser12 1983/84 Emiel Hopman Atje Keulen-Deelstra Cees MolenaarAEGON Trophy13 1984/85 Henri Ruitenberg Joke van der Voort-van Gaalen Cees MolenaarKNSB Marathon Cup14 1985/86 Richard van Kempen Tilly Alderts Marten Hoekstra15 1986/87 Richard van Kempen Edward hagen Lilian van Tol Bernardus Gijzen16 1987/88 Richard van Kempen Lammert Huitema Tineke Hoogendijk-Vossebelt Marten HoekstraAEGON Trophy17 1988/89 Yep Kramer Fausto de Marreiros Boukje Keulen Marten Hoekstra18 1989/90 Yep Kramer Erik de Vries Petra Moolhuizen Bennie van der WeideKNSB Cup19 1990/91 Oleg Bozjev Jan Kooiman Petra Moolhuizen Lubbert van der Molen20 1991/92 Richard van Kempen Arnold Gaasenbeek Petra Moolhuizen Rein Jonker21 1992/93 Lammert Huitema Derek Landman Sandra Zwolle Henk Portengen22 1993/94 Frans de Ronde Ruud Borst Jolanda Grimbergen Henk Portengen23 1994/95 Arnold Stam Erik Feenstra Jolanda Grimbergen Oege Ferwerda24 1995/96 Lammert Huitema Yoeri Lissenberg Klasina Seinstra Marten HoekstraUnox Cup25 1996/97 René Ruitenberg Marcel Nat Klasina Seinstra Rein Jonker26 1997/98 Peter de Vries Arjan Smit Petra de Boer-Grimbergen Piet Lagerweij27 1998/99 Henk Angenent Harry Kuipers Klasina Seinstra Piet Griffioen28 1999/00 Jan Maarten Heideman Andrès Landman Gretha Smit Piet de BoerKNSB Cup29 2000/01 Jan Maarten Heideman Thierry Mijsters Gretha Smit Piet LagerweijEssent Cup30 2001/02 Miel Rozendaal Frank Woltman Petra Grimbergen Albert Slomp31 2002/03 Cédric Michaud Gerco van Norel Daniëlle Bekkering Egbert Post32 2003/04 Jan Maarten Heideman Bob de Vries Linda Verdouw Egbert Post33 2004/05 Jan Maarten Heideman Rob Hadders Daniëlle Bekkering Egbert Post34 2005/06 Cédric Michaud Alain Gloor Daniëlle Bekkering35 2006/07 Lars Hoogenboom Karlo Timmerman Daniëlle BekkeringKNSB Cup & Essent Cup36 2007/08 Bob de Vries en Bob de Vries Peter van de Pol Elma de Vries37 2008/09 Arjan Stroetinga en Bob de Vries Peter Nauta Mariska HuismanDSB Bank Cup/Marathon Cup38 2009/10 Sjoerd Huisman Mariska HuismanKPN Marathon Cup39 2010/11 Karlo Timmerman Carla Zielman40 2011/12 Crispijn Ariëns Mariska Huisman41 2012/13 Christijn Groeneveld Sam Boon Mariska Huisman42 2013/14 Bob de Vries Thom van Beek Mariska Huisman43 2014/15 Bob de Vries Remco Schouten Mariska Huisman44 2015/16 Ingmar Berga Christiaan Hoekstra Janneke Ensing45 2016/17 Simon Schouten Kevin Hoekstra Elma de Vries46 2017/18 Sjoerd den Hertog Jan Korenberg Iris van der Stelt47 2018/19 Sjoerd den Hertog Leander van der Geest Manon Kamminga482019/20 Bart Hoolwerf Ruud Slagter Imke Vormeer Arianna PruisscherMarathon Cup492021/22 Sjoerd den Hertog Gert Jan van Diepen Lisa van der Geest Famke Minnee502022/23 Harm Visser Igor Baars Maaike Verweij Sofia Schilder512023/24 Harm Visser Wisse Slendebroek Elsemieke van Maaren Jet Fransen522024/25 Luc ter Haar Kevin van der Horst Bente Kerkhoff Anna Marit Sybrandi532025/26 Daan Gelling Chris de Velde Kim Talsma Amber van der Meijden https://www.schaatsen.nl/documents/17388/Marathon_20260309.pdf
Jongerenklassement De eerste winnaar bij de mannen is Willem Poelstra die het jaar daarna dit klassement weet te verdedigen. In het marathonseizoen 2002/03 is er een klassement voor vrouwen. De winnaar van de eerste editie is Jolanda Langeland. Recordkampioen bij de mannen is Harm Visser door drie keer op rij het klassement te winnen. Bij de vrouwen is het Lisa van der Geest met vijf keer klassement winnaar.
Drie keer kwam het voor dat er geen klassement werd opgesteld. Naast het marathonseizoen 2020/2021 wat niet doorging door de Coronapandemie, werd in 2000/01 en 2001/02 geen klassement uitgereikt. #SeizoenHerenDamesUnox Cup11996/97 Willem PoelstraNiet uitgereikt21997/98 Willem Poelstra31998/99 Koen Lankhaar41999/00 Jan van OosteromKNSB Cup2000/01Niet uitgereiktEssent Cup2001/02Niet uitgereikt52002/03 Roel van Hest Jolanda Langeland62003/04 Arjan Stroetinga Maria Sterk72004/05 Bob de Vries Andrea Sikkema82005/06 Ingmar Berga Mariska Huisman92006/07 Ingmar Berga Mischa TopKNSB Cup & Essent Cup102007/08 Sjoerd Huisman Anniek ter Haar112008/09 Karlo Timmerman Margo van de MerweDSB Bank Cup / Marathon Cup122009/10 Pieter-Jan van Eck Lillian van HaasterKPN Marathon Cup132010/11 Karlo Timmerman Margo van de Merwe142011/12 Crispijn Ariëns Lisa van der Geest152012/13 Johan Knol Lisa van der Geest162013/14 Mats Stoltenborg Lisa van der Geest172014/15 Robert Post Lisa van der Geest182015/16 Robert Post Iris van der Stelt192016/17 Evert Hoolwerf Lisa van der Geest202017/18 Evert Hoolwerf Jade van der Molen212018/19 Bart Hoolwerf Bianca Bakker222019/20 Bart Hoolwerf Marijke GroenewoudMarathon Cup232021/22 Harm Visser Maaike Verweij242022/23 Harm Visser Maaike Verweij252023/24 Harm Visser Maaike Verweij262024/25 Christian Haasjes Bente Kerkhoff272025/26 Jorian ten Cate Jet Fransen
Records en statistieken Meeste overwinningen in één seizoen Voor dit overzicht tellen alle schaatsmarathons mee die op het hoogste niveau (dus niet Beloften-, Regiotop- of Reservedivisies) in een seizoen zijn verreden op een kunstijsbaan van maximaal 400 meter in een nationale Nederlandse competitie of als losstaande nationale wedstrijd of kampioenschap.
Mannen Plaats Naam Land Aantal Seizoen 1 Emiel Hopman 15× 1983/1984 2 Jan Maarten Heideman 14× 1999/2000 3 Richard van Kempen 12× 1986/1987 Richard van Kempen 12× 1987/1988 Vrouwen Plaats Naam Land Aantal Seizoen 1 Marijke Groenewoud 16× 2024/2025 2 Daniëlle Bekkering 15× 2006/2007 3 Daniëlle Bekkering 14× 2004/2005 Foske Tamar van der Wal 14× 2011/2012
N.B. Bijgewerkt tot en met 2026
Meeste overwinningen aller tijden Voor dit overzicht tellen alle schaatsmarathons mee die op het hoogste niveau (dus niet Beloften-, Regiotop- of Reservedivisies) zijn verreden op een kunstijsbaan van maximaal 400 meter in een nationale Nederlandse competitie of als losstaande nationale wedstrijd of kampioenschap.
Mannen Plaats Naam Land Aantal 1 Jan Maarten Heideman 75× 2 Arjan Stroetinga 58× 3 Richard van Kempen 47× Vrouwen Plaats Naam Land Aantal 1 Daniëlle Bekkering 63× 2 Atje Keulen-Deelstra 61× 3 Irene Schouten 59×
N.B. Bijgewerkt tot en met 2026
Meeste podiumplaatsen allertijden Voor dit overzicht tellen alle schaatsmarathons mee die op het hoogste niveau (dus niet Beloften-, Regiotop- of Reservedivisies) zijn verreden op een kunstijsbaan van maximaal 400 meter in een nationale Nederlandse competitie of als losstaande nationale wedstrijd of kampioenschap. De lijst is gesorteerd op het totale aantal gevolgd door het aantal 1e, 2e en 3e plekken. Mannen Plaats Naam Land Aantal 1 Jan Maarten Heideman 135× 2 Arjan Stroetinga 104× 3 Jos Pronk 102× Vrouwen Plaats Naam Land Aantal 1 Daniëlle Bekkering 127× 2 Mariska Huisman 87× 3 Atje Keulen-Deelstra 85× Elma de Vries 85× N.B. Bijgewerkt tot en met 2026
Aantal dagen in het oranje leiderspak Het oranje leiderspak als leider in de nationale marathoncompetitie werd voor de heren geïntroduceerd in 1996/1997 en voor de dames in het seizoen 1998/1999. In de seizoen 2007/2008 en 2008/2009 werden er twee nationale marathoncompetities naast elkaar gereden. Enkel in de KNSB Cup werd toen het oranje leiderspak gedragen. Mannen Plaats Naam Land Aantal 1 Jan Maarten Heideman 82× 2 Bob de Vries 54× 3 Sjoerd den Hertog 40× Vrouwen Plaats Naam Land Aantal 1 Mariska Huisman 62× 2 Daniëlle Bekkering 54× 3 Gretha Smit 38× N.B. Bijgewerkt tot en met 2026
Categorie:KNSB Cup (marathonschaatsen)