Komen-Waasten (Frans: Comines-Warneton) is een stad en faciliteitengemeente in de Belgische provincie Henegouwen. De stad telt zo'n 18.000 inwoners. Zij vormt een Henegouwse exclave aan de zuidgrens van de provincie West-Vlaanderen. Vóór de vaststelling van de taalgrens in 1963 behoorden de deelgemeenten van de huidige fusiegemeente tot de Vlaamse provincie West-Vlaanderen, net als het naburige Moeskroen. Ondanks deze ligging in de provincie West-Vlaanderen was de bevolking begin 19e eeuw hoofdzakelijk Franstalig, door de sterke toename van de bevolking in de tweede helft van de 19e eeuw nam het aandeel Nederlandstaligen echter gevoelig toe, om vanaf het einde van de Eerste Wereldoorlog terug af te nemen. Derhalve werd deze gemeenten ingedeeld als Franstalig met taalfaciliteiten voor de Nederlandstalige minderheid. In oktober 2012 werd aan ongeveer 7 à 8 procent van de inwoners een identiteitskaart in het Nederlands uitgereikt.

Kernen De fusiegemeente Komen-Waasten werd in 1977 gevormd en bestaat uit de deelgemeenten Houthem, Komen (Comines), Neerwaasten (Bas-Warneton), Ploegsteert en Waasten (Warneton). Het gemeentehuis is gevestigd in Komen.

Te vermelden is dat tot 1963 het gehucht Kruiseke deel uitmaakte van Komen. Dit gehucht werd in 1963 naar aanleiding van het vastleggen van de taalgrens overgeheveld van Komen naar Wervik (W.Vl.) en zo bleef dit gehucht in de provincie West-Vlaanderen.

Deelgemeenten # Naam Opp.(km²) Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Komen (I) 11,77 8.041 683 57097A 2 Neerwaasten (III) 6,42 1.590 248 57097B 3 Houthem (II) 5,95 1.365 229 57097C 4 Waasten (IV) 17,49 2.880 165 57097D 5 Ploegsteert (V) 19,71 4.434 225 57097E

Overige kernen In het noorden van deelgemeente Komen ligt het gehucht en de parochie Ten Brielen (VI), van Komen gescheiden door de N58. Op het grondgebied van Ploegsteert ligt helemaal ten zuiden, op de Franse grens, het gehucht Le Bizet (VII), dat aansluit op de bebouwing van de Franse stad Armentières.

Tot 1963 maakte het gehucht Kruiseke deel uit van Komen. Naar aanleiding van het vastleggen van de taalgrens in 1963 werd het overgeheveld van Komen naar Wervik (W.Vl.) en bleef zo in de provincie West-Vlaanderen.

Kaart thumb|450px|left|Komen-Waasten, deelgemeenten en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.

Aangrenzende gemeenten De gemeente Komen-Waasten grenst door zijn uitgestrektheid aan een groot aantal landelijke dorpjes en gemeenten in België en Frankrijk: a. Nieuwkerke (gemeente Heuvelland) b. Wulvergem (gemeente Heuvelland) c. Wijtschate (gemeente Heuvelland) d. Mesen (stad Mesen) e. Hollebeke (stad Ieper) f. Zandvoorde (gemeente Zonnebeke) g. Wervik (stad Wervik) h. Komen (Comines, Frankrijk) i. Waasten (Warneton, Frankrijk) j. Deûlémont (Frankrijk) k. Frelinghien (Frankrijk) l. Houplines (Frankrijk) m. Armentières (Frankrijk) n. Niepkerke (Nieppe, Frankrijk)

Demografische ontwikkeling thumb|De Sint-Chrysolekerk van Komen thumb|Stadhuis Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari 1920: Terugval van de bevolking als gevolg van Wereldoorlog I

Inwoners van jaar tot jaar op 1 januarivanaf 1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 100,01994 99,81995 99,31996 99,51997 99,31998 99,31999 98,72000 98,52001 98,42002 97,92003 97,92004 97,82005 97,82006 98,52007 98,42008 99,02009 98,82010 99,52011 99,92012 100,32013 101,02014 101,22015 101,72016 101,62017 101,62018 101,32019 101,12020 101,32021 101,52022 102,22023 102,92024 103,22025 102,92026 102,6

Resultaten van de talentelling voor de fusiegemeente Komen-Waasten Gekende talen Aantal Aandeel Jaar enkel nl fr & nl enkel fr de & fr enkel de de & nl de & fr & nl enkel andere enkel nl fr & nl enkel fr de & fr enkel de de & nl de & fr & nl 1846 701 9.944 0 6,6% 93,4% 0,0% 1866 1.630 1.028 8.186 0 1 0 0 1 15,0% 9,5% 75,5% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 1880 1.679 1.551 8.468 1 0 0 0 0 14,4% 13,3% 72,4% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 1890 1.121 4.889 8.067 4 1 0 1 0 8,0% 34,7% 57,3% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 1900 1.828 5.460 8.172 10 0 0 9 928 11,8% 35,3% 52,8% 0,1% 0,0% 0,0% 0,1% 1910 2.922 5.897 8.444 9 0 0 0 960 16,9% 34,1% 48,9% 0,1% 0,0% 0,0% 0,0% 1920 1.288 2.510 5.620 1 0 0 5 362 13,7% 26,6% 59,6% 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 1930 1.568 5.210 10.495 0 0 2 19 721 9,1% 30,1% 60,7% 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 1947 1.172 7.244 9.002 12 2 6 132 680 6,7% 41,2% 51,2% 0,1% 0,0% 0,0% 0,8%

Taal die meestal of uitsluitend gesproken wordt. Aantal Aandeel Jaar nl fr de nl fr de 1910 5.134 12.138 0 29,7% 70,3% 0,0% 1920 2.064 7.360 0 21,9% 78,1% 0,0% 1930 3.517 13.752 0 20,4% 79,6% 0,0% 1947 2.747 14.750 19 14,3% 85,5% 0,1%

Politiek Burgemeesters ?-1988: Daniel Pieters 1988-2018: Gilbert Deleu 2016-2018: Marie-Eve Desbuquoit (waarnemend) 2019-heden: Alice Leeuwerck

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij 10-10-19761976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken. Gearchiveerd op 10 januari 2022. 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-200614-10-2012Gegevens 2012: elections2012.wallonie.be14-10-201813-10-2024 Stemmen / Zetels %25%25%25%25%25%25%25%25%25 PSC1 / AGIR2 / ACTION3 41,771 11 45,91 13 49,822 14 48,723 14 53,013 15 51,983 14 49,533 13 40,003 1136,1738+1 PS1 / PS-EcoloA / Horizon224,781616,91421,871517,841417,591422A 520,26A 56,971119,4124 ECOLO / PS-EcoloA / Ensemble-Ecolo-MCIB- - - 8,09116,221017,591444,42B12 IC1 / PRL2 / PRL-MCC3 / MR4 / Ensemble5 / Ensemble-Ecolo-MCIB32,251 828,322723,812622,982623,173 626,024630,214724,9357 MCI1 / Ensemble-Ecolo-MCIB- - - - - - - 10,5112 RS- 7,611- - - - - - - Anderen(*)1,2 01,28 04,51 02,38 0- - - - - 11281 10936106691027110833106821033499779493 Opkomst % 94,1392,2493,0893,7792,1391,4788,27 Blanco en ongeldig %5,66 7,089,311,1910,4110,209,319,5111,81 (*) 1976: SCD (1,2%) / 1982: UDRT (1,28%) / 1988: Gemeentebelangen (4,51%) / 1994: PTB (2,38%)De gevormde meerderheidscoalitie wordt vet aangegeven. De grootste partij is in kleur.

Zie ook Lijst van beschermd erfgoed in Komen-Waasten

Externe link Gemeentelijke website

Categorie:Exclave in Europa