Theux is een plaats en gemeente in de provincie Luik, arrondissement Verviers in België. De gemeente telt bijna 12.000 inwoners.
Geschiedenis In de Gallo-Romeinse tijd heette Theux "Tectis". Theux werd later de hoofdplaats van het Markgraafschap Franchimont. Dit was een heerlijkheid binnen het prinsbisdom Luik. Het domein van Theux werd in 898 door koning Zwentibold, koning van Lotharingen, aan de bisschop van Luik geschonken. In de twaalfde eeuw werd deze heerlijkheid het Markgraafschap Franchimont. Het Kasteel van Franchimont in Theux was de zetel van het markgraafschap.
Theux is vooral bekend vanwege het "zwarte marmer van Theux", een zeldzame lokale hardsteen die hier in de 16e, 17e en 18e eeuw werd gedolven en die vooral gebruikt werd voor grafmonumenten en andere beeldhouwwerken.
Bij de overstromingen van juli 2021 behoorde Theux tot de tien meest getroffen gemeenten.
Kernen
Deelgemeenten # Naam Opp.(km²) Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Theux 37,00 6.616 179 63076A 2 Polleur 12,16 2.635 217 63076B 3 La Reid 34,31 2.893 84 63076C
Overige kernen Mont, Tancrémont, Oneux, Juslenville en Jehanster
Bezienswaardigheden In het centrum vindt men vele woonhuizen uit de 17e en 18e eeuw. Het perroen van 1763. Het Kasteel van Franchimont De Sint-Hermes-en-Alexanderkerk (Église Saints-Hermès-et-Alexandre) is een romaanse hallenkerk, gesticht in de 12e eeuw.
Natuur en landschap Theux ligt aan de Hoëgne en de Hoyot mondt hierin uit. Van belang is het Venster van Theux (Fenêtre de Theux) waar oudere gesteenten (vergelijkbaar met de kalkbodem van de Calestienne, aan de oppervlakte komen terwijl de omgeving de gesteenten van de Ardennen toont. Dit alles werd teweeggebracht door de Hercynische orogenese en de daaropvolgende erosie.
Ook de Chawion stroomt, ten zuiden van Theux, naar de Hoëgne. Hier ligt het natuurreservaat Ru du Chawion waar zeldzame planten- en diersoorten worden aangetroffen.
De hoogte aan de kerk bedraagt 169 meter.
Demografische ontwikkeling
Demografische evolutie voor de fusie
Bron:NIS - Opm:1831 t/m 1970=volkstellingen op 31 december 1856: Afsplitsing van Pepinster in 1848
Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 101,41994 102,31995 103,31996 104,81997 105,61998 106,91999 108,52000 110,12001 110,62002 113,02003 113,42004 113,82005 114,02006 114,12007 115,12008 116,02009 117,12010 117,82011 118,22012 118,22013 118,72014 119,02015 119,62016 119,22017 119,12018 118,52019 118,62020 118,42021 118,42022 117,92023 118,02024 118,82025 119,72026 120,1
Galerij
Verkeer en vervoer In de gemeente ligt het Vliegveld Verviers-Theux.
Wegen en snelwegen Verschillende gewestwegen doen de gemeente aan. Dit zijn: De N62, die loopt van Beaufays via Theux naar de grens met Luxemburg. De N606, naar Stoumont. De N657, naar Verviers. De N666, Pepinster - Sougné-Remouchamps.
Ook is er een aansluiting op de autosnelweg A27, onderdeel van de Europese weg 42, via de N657.
Bekende personen uit Theux Albert Rutten (1797-1851), senator
Politiek Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij 10-10-19761976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-200614-10-2012Gegevens 2012: elections2012.wallonie.be14-10-201813-10-2024 Stemmen / Zetels %19%21%21%21%21%21%23%23%23 PS1 / PS+2 / PS Plus3/ VTS434,31625,791521,671524,871531,641726,561522,542520,223410,8041 IFR38,94844,821043,131036,83941,421052,661258,71A1445,10A1259,95A15 IC-PSC1 / PSC-IC2 / EC3 / EC-cdH4 / IFRA26,761529,392627,971625,461617,793320,7844 ECOLO1 / ECO-DC2/ Theux Demain3 - 7,22108,0321-9,1511- 18,751429,361729,2537 ENT- - - 1,140- - - - - VTT- - - 3,670- - - - - PP- - - - - - - 5,320- 5609 63676654703774988036815883648432Opkomst % 94,292,691,7992,3988,0488,8287,32Blanco en ongeldig %3,53 6,895,126,246,386,165,716,226,55 De vette getallen geven de gevormde bestuursmeerderheid weer. De grootste partij is in kleur.
Nabijgelegen kernen Hodbomont, Becco, Winamplanche, Spa, Oneux, Pepinster
Externe link Website van de gemeente Theux
Categorie:Plaats in Luik (provincie)