Zambales is een provincie van de Filipijnen in het westen van het eiland Luzon. De provincie maakt deel uit van regio III (Central Luzon). De hoofdstad van de provincie is gemeente Iba. Bij de census van 2024 telde de provincie ruim 681 duizend inwoners.Persbericht van het Philippine Statistics Authority met de resultaten van de Census van 2024
Geografie Topografie en landschap Zambales ligt aan de westkust van Luzon tussen 14° 44’ 16" en 15° 48' 57" noorderbreedte en 119° 47' en 119° 55' oosterlengte. De hoofdstad Iba ligt hemelsbreed 136 km ten noordwesten van de Filipijnse hoofdstad Manilla en 63 km ten noordnoordoosten Olongapo, de enige stad van de provincie. Zambales heeft een oppervlakte van 3.830,8 km² en is daarmee na Nueva Ecija de grootste provincie van de regio Central Luzon. De provincie wordt omgeven door Pangasinan in het noorden, Tarlac en Pampanga in het oosten en Bataan in het zuiden.
Het landschap van provincie wordt gedomineerd door het Zambales-gebergte. De vlakke kuststrook in het westen gaat al gauw over in een bergachtig landschap naar het oosten toe. De hoogste berg van de provincie is de 2037 meter hoge Mount Tapulao. De meeste bekende berg is echter de 1486 meter hoge vulkaan Mount Pinatubo, die in 1991 wereldwijd bekend werd door haar gewelddadige uitbarsting. Tot de provincie behoren ook talrijke eilanden voor de kust, waaronder Capones, Salvador Island, Magalawa Island, Potipot Island, Hermana Mayor en Hermana Menor.
Bestuurlijke indeling Zambales bestaat uit 13 gemeenten.
Botolan Cabangan Candelaria Castillejos Iba Masinloc Palauig San Antonio San Felipe San Marcelino San Narciso Santa Cruz Subic Deze gemeenten zijn weer verder onderverdeeld in 230 barangays.
Demografie Zambales had bij de census van 2024 een inwoneraantal van 681.225 mensen. Dit waren 31.610 mensen (5,9%) meer dan bij de vorige census van 2020. Ten opzichte van de census van 2000 was het aantal inwoners gegroeid met 247.683 mensen (57,1%). De gemiddelde jaarlijkse groei in de periode sinds 2020 was 1,15%, hetgeen hoger was dan het landelijk jaarlijks gemiddelde over deze periode (0,80%).
De bevolkingsdichtheid van Zambales was ten tijde van de census van 2024, met 681.225 inwoners op 3830,83 km², 177,8 mensen per km².
Bestuur en politiek Zoals bij alle provincies in de Filipijnen is de belangrijkste bestuurder van Zambales een gouverneur. De gouverneur wordt elke drie jaar gekozen en is het hoofd van het provinciale bestuur en de uitvoerende organen. De huidige gouverneur van de provincie, Hermogenes Ebdane jr. is tijdens de verkiezingen van 2007 voor drie jaar gekozen. De vicegouverneur, momenteel Ramon Lacbain II is voorzitter van de provinciale raad. Deze provinciale raad is samengesteld uit de afgevaardigden van de diverse provinciale districten en enkele andere afgevaardigden uit de provincie.
Lijst van gouverneurs van Zambales sinds 1946 1945 - 1945 Ramon Magsaysay (militair gouverneur) 1945 - 1947 Francisco Anonas 1948 - 1951 Guillermo delos Reyes 1952 - 1956 Archimedes Villanueva 1956 - 1967 Manuel Barretto 1968 - 1986 Vicente Magsaysay 1986 - 1987 Amor Deloso 1987 - 1988 Luperio Villanueva 1988 - 1998 Amor Deloso 1998 - 1998 Saturnino Bactad 1998 - 2007 Vicente Magsaysay 2007 - 2010 Amor Deloso 2010 - 2013 Hermogenes Ebdane jr.
Economie Uit cijfers van het National Statistical Coordination Board (NSCB) uit het jaar 2003 blijkt dat 15,5% (12.754 mensen) onder de armoedegrens leefde. In het jaar 2000 was dit nog 28,2%. Zambales was daarmee gemiddeld duidelijk minder arm dan het landelijk gemiddelde van 28,7% en stond 70e op de lijst van provincies met de meeste mensen onder de armoedegrens. Van alle 79 provincies, ten tijde van het onderzoek, stond Zambales tevens 70e op de lijst van provincies met de ergste armoede.Armoedestatieken van het National Statistical Coordination Board (NSCB).