Romans-sur-Isère is een gemeente in het Franse departement Drôme (regio Auvergne-Rhône-Alpes). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Valence en ligt aan de Isère.
Geschiedenis en erfgoed De stad groeide rond een benedictijnenabdij gesticht in 838 door aartsbisschop Barnard van Vienne bij een druk bezocht doorwaadbare plaats. Een raid door Noormannen verwoestte ze in 860, maar vanaf 908 kwam het kloosterleven weer op gang. De abt oefende de heerlijke rechten uit over Romans. In de elfde eeuw ontstond een kapittel dat het geestelijk en wereldlijk gezag uitoefende. Het zetelde in de nog steeds bestaande Collégiale Saint-Barnard. De oudste, romaanse delen van deze kerk dateren uit de elfde eeuw. In de kerk zijn veertiende-eeuwse muurschilderingen en een zestiende-eeuws wandtapijt dat het Passiemysterie voorstelt.
In de elfde eeuw kreeg de stad een eerste omwalling. Hiervan is de Tour Jacquemart een overblijfsel. De stad breidde zich uit en in de dertiende en veertiende eeuw werd een tweede stadsomwalling gebouwd die ook de nieuwe wijken omvatte. In de negentiende eeuw werden de omwallingen grotendeels afgebroken.
In de zestiende eeuw maakte Romans, dat toen zo'n 7.500 inwoners had, een periode van achteruitgang door. De agitatie van en strijd tegen de hugenoten leidde in 1562 tot een gewelduitbarsting. Tijdens de carnavalsweken in februari 1580 ontstond een half-revolutionaire situatie: boerenliga's in de omliggende dorpen kwamen in het verzet tegen roofridders, terwijl in de stad textielwerkers het aan de stok kregen met het stadsbestuur en de koopliedengilden. Die laatsten drukten hun macht door tijdens een bloedige carnavalsnacht. Enkele jaren later, in 1586, vaagde een pestepidemie de helft van de bevolking weg.
In de negentiende eeuw stond Romans bekend om zijn levendige schoennijverheid. Het Musée international de la chaussure, een Musée de France over de geschiedenis van de schoen(nijverheid), is sinds 1971 gevestigd in een voormalig klooster.
Nucleair incident Op 17 juli 2008 meldde de firma FBFC, een 100% dochter van kerncentralebouwer AREVA, een probleem bij de ASN, de instantie die van staatswege toezicht houdt op nucleaire activiteiten in Frankrijk. FBFC, dat brandstof maakt voor drukwaterreactoren, meldde een breuk in een leiding voor radioactief afvalwater op haar terrein in het oosten van Romans-sur-Isère.ASN - Autorité Sûreté Nucleaire - Avis d'incidents - Usine de fabrication de combustibles nucléaires (FBFC) De fabriek werd tijdelijk stilgelegd. Omdat het probleem optrad nauwelijks een week na een probleem bij de kerncentrale Tricastin kreeg het incident in Romans-sur-Isère veel (internationale) aandacht.Weer lek in Franse kerncentrale, NRCTrouw - 'Frankrijk staat nucleaire ramp te wachten'
Geografie De oppervlakte van Romans-sur-Isère bedroeg op ; de bevolkingsdichtheid was toen inwoners per km². De Isère vormt de zuidelijke grens van de gemeente. Aan de overzijde van de rivier ligt Bourg-de-Péage.
De onderstaande kaart toont de ligging van Romans-sur-Isère met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.
miniatuur|left|350px
Verkeer en vervoer In de gemeente ligt spoorwegstation Romans-Bourg-de-Péage.
Demografie Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
Sport Romans-sur-Isère was in 2017 aankomstplaats van een etappe in de wielerkoers Tour de France. De etappe werd gewonnen door de Australiër Michael Matthews.
Partnersteden Zlín (Tsjechië)
Geboren
Pierre-Roger Latour (12 oktober 1993), wielrenner
Afbeeldingen
thumb|center|800px|Museumtuinen in Romans-sur-Isère
Literatuur Emmanuel Le Roy Ladurie, Het carnaval van Romans. Van Maria-Lichtmis tot Aswoensdag 1579-1580, 1985,
Externe links Informatie over Romans-sur-Isère
Referenties